Η Ευρώπη βρίσκεται αντιμέτωπη με το φάσμα ενός εξαιρετικά δύσκολου χειμώνα, καθώς οι τιμές χονδρικής του φυσικού αερίου καταγράφουν υψηλό τριετίας.
Το συμβόλαιο TTF ξεπέρασε τα €66 ανά μεγαβατώρα, παρουσιάζοντας αλματώδη αύξηση από τα €29 στις αρχές του έτους. Η κατακόρυφη αυτή άνοδος τροφοδοτείται από την έντονη ανησυχία για παρατεταμένο κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ, μιας θαλάσσιας οδού ζωτικής σημασίας από την οποία διέρχεται το 20% του παγκόσμιου εμπορίου LNG.
Η κατάσταση επιβαρύνεται σημαντικά από τα ιστορικά χαμηλά επίπεδα αποθήκευσης στην Ευρωπαϊκή Ένωση, τα οποία βρίσκονται στο 62,99%, πολύ κάτω από τον πενταετή μέσο όρο του 79%. Τα χαμηλότερα ποσοστά καταγράφονται στην Ολλανδία με 44,3% και στη Γερμανία με 51%.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
«Τα ευρωπαϊκά αποθέματα φυσικού αερίου είναι ασυνήθιστα χαμηλά για την εποχή», δήλωσε στo Euronews η Natasha Fielding, υπεύθυνη σύνταξης για το φυσικό αέριο, το LNG, τον άνθρακα και τη βιομάζα στην Argus Media. «Η μόνη άλλη φορά τα τελευταία 15 χρόνια που τα αποθέματα ήταν σχεδόν τόσο χαμηλά ήταν το 2021, πριν από την τελευταία μεγάλη κρίση φυσικού αερίου», είπε η Fielding.
Παρά τη μείωση της συνολικής κατανάλωσης αερίου κατά 15% με 20% σε σχέση με το 2021, τα περιορισμένα αποθέματα υποχρεώνουν την Ευρώπη σε έναν σκληρό ανταγωνισμό με την Ασία για την εξασφάλιση διαθέσιμων φορτίων LNG.
Σύμφωνα με εκτιμήσεις της Goldman Sachs, εάν οι εξαγωγές της Μέσης Ανατολής ομαλοποιηθούν μόνο σταδιακά έως το 2026, το συμβόλαιο TTF ενδέχεται να ξεπεράσει τα €100 ανά μεγαβατώρα. Παράλληλα, αναλυτές επισημαίνουν ότι σε περίπτωση περαιτέρω έξαρσης της κρίσης, η ΕΕ ίσως αναγκαστεί να αναστείλει προσωρινά τμήματα της απαγόρευσης εισαγωγής ρωσικού αερίου, παρά τον προγραμματισμό για πλήρη κατάργησή τους έως το 2027.
Πόσο γρήγορα θα επηρεαστούν οι λογαριασμοί ρεύματος
Σύμφωνα με τη Fielding, το πόσο θα αυξηθούν οι λογαριασμοί ενέργειας θα εξαρτηθεί από το πόσο θα διαρκέσει το ράλι των τιμών και αν οι τιμές θα συνεχίσουν να ανεβαίνουν τους επόμενους μήνες.
Σε όλη την ΕΕ, «τα νοικοκυριά με κυμαινόμενα τιμολόγια φυσικού αερίου θα είναι από τα πρώτα που θα αισθανθούν τις επιπτώσεις των υψηλότερων τιμών χονδρικής», αν και η μετακύλιση από το φυσικό αέριο στους λογαριασμούς ηλεκτρικού ρεύματος είναι συνήθως πιο περιορισμένη. «Οι χώρες με πιο απελευθερωμένες λιανικές αγορές τείνουν να βιώνουν ταχύτερη μετακύλιση», σημείωσε η Fielding.
Σύμφωνα με την την Oxford Economics, κατά μέσο όρο χρειάζονται περίπου έξι μήνες ώστε οι μεταβολές στις τιμές χονδρικής να αντικατοπτριστούν πλήρως στις τιμές καταναλωτή. Ο χρόνος αυτός, ωστόσο, διαφέρει σημαντικά από χώρα σε χώρα.
Στην Ολλανδία οι επιπτώσεις θα είναι σχεδόν άμεσες, ενώ στη Γαλλία, την Ιταλία και την Ισπανία οι ανατιμήσεις θα εμφανιστούν μέσα σε λίγους μήνες.
Αντίθετα, στη Γερμανία και την Αυστρία η προσαρμογή θα καθυστερήσει έως και έναν χρόνο λόγω των μακροχρόνιων συμβολαίων σταθερής τιμής.
Συνολικά, η πλήρης ενσωμάτωση των αυξήσεων στη λιανική υπολογίζεται στους έξι μήνες, απειλώντας τις δαπάνες ενέργειας των καταναλωτών με άνοδο έως και 15% κατά το τέταρτο τρίμηνο.
