Η Ελλάδα κάνει ένα σημαντικό βήμα προς την πλήρη ψηφιοποίηση του εξωτερικού εμπορίου με τη δημιουργία της Ενιαίας Θυρίδας Εξωτερικού Εμπορίου (E-Trade Single Window).
Η Ενιαία Θυρίδα είναι μια ηλεκτρονική πύλη που ενώνει όλες τις δημόσιες υπηρεσίες που εμπλέκονται στις εισαγωγές και εξαγωγές, ώστε ο επιχειρηματίας ή ο εκπρόσωπός του να μην χρειάζεται να πηγαίνει από υπηρεσία σε υπηρεσία για διαφορετικά πιστοποιητικά, εγκρίσεις ή άδειες. Μέσα από ένα μόνο σύστημα, θα μπορεί να υποβάλλει ψηφιακά όλα τα αιτήματα, να παρακολουθεί την πορεία τους και να παραλαμβάνει ηλεκτρονικά τα έγγραφα, χωρίς γραφειοκρατία και καθυστερήσεις.
Για παράδειγμα, μια ελληνική εταιρεία που εξάγει τρόφιμα στο εξωτερικό σήμερα πρέπει να απευθυνθεί στο Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης για πιστοποιητικά καταλληλότητας, στον ΕΟΦ αν τα προϊόντα περιλαμβάνουν πρόσθετα ή συμπληρώματα διατροφής, και στα τελωνεία για τις διαδικασίες εξαγωγής. Με την «Ενιαία Θυρίδα», όλα αυτά γίνονται μέσα από ένα ενιαίο ηλεκτρονικό περιβάλλον. Ο χρήστης συμπληρώνει την αίτηση, ανεβάζει τα απαραίτητα έγγραφα (π.χ. αποτελέσματα ελέγχων ή τιμολόγια) και το σύστημα τα προωθεί αυτόματα στους αρμόδιους φορείς.
Η διαλειτουργικότητα του συστήματος είναι το πιο κρίσιμο στοιχείο του. Η Ενιαία Θυρίδα διασυνδέεται με πλήθος άλλων πληροφοριακών συστημάτων, όπως εκείνα του Υπουργείου Εξωτερικών, του Υπουργείου Πολιτισμού, της Ελληνικής Αστυνομίας, του Υπουργείου Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής, του ΕΟΦ, του ΟΠΕΚΕΠΕ και του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης. Έτσι, κάθε αίτηση φτάνει αυτόματα στην αρμόδια υπηρεσία, χωρίς να χρειάζεται ο χρήστης να γνωρίζει εκ των προτέρων πού πρέπει να απευθυνθεί.
Παράλληλα, το σύστημα συνδέεται και με το ευρωπαϊκό δίκτυο EU SW-CERTEX, ώστε να ανταλλάσσονται πληροφορίες με τις τελωνειακές αρχές άλλων κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Αυτό σημαίνει ότι, για παράδειγμα, μια ελληνική επιχείρηση που εξάγει φάρμακα στη Γερμανία δεν θα χρειάζεται να ξαναστείλει τα ίδια πιστοποιητικά, καθώς θα αναγνωρίζονται αυτόματα μέσα από το ευρωπαϊκό δίκτυο.
Μέσα από την Ενιαία Θυρίδα παρέχονται και ειδικές ψηφιακές υπηρεσίες, όπως η «Ανάλυση Κινδύνου» και οι «Συντονισμένοι Έλεγχοι». Η πρώτη επιτρέπει στους τελωνειακούς και άλλους αρμόδιους φορείς να εντοπίζουν αυτόματα ύποπτες αιτήσεις ή εμπορεύματα με βάση συγκεκριμένα κριτήρια (π.χ. προέλευση, είδος προϊόντος, προηγούμενο ιστορικό). Η δεύτερη εξασφαλίζει ότι οι έλεγχοι που απαιτούνται από διαφορετικές αρχές θα γίνονται ταυτόχρονα και στο ίδιο σημείο, αποφεύγοντας τις καθυστερήσεις και τις επαναλαμβανόμενες διαδικασίες.
Η είσοδος στο σύστημα για τις επιχειρήσεις γίνεται με τους κωδικούς TAXISnet, ενώ οι δημόσιοι υπάλληλοι χρησιμοποιούν τους κωδικούς Δημόσιας Διοίκησης. Έτσι διασφαλίζεται η ταυτοποίηση όλων των χρηστών και η ασφάλεια των δεδομένων. Επιπλέον, όλα τα πιστοποιητικά και οι εγκρίσεις εκδίδονται με ψηφιακή υπογραφή, έχουν νομική ισχύ και αποθηκεύονται σε ηλεκτρονική “θυρίδα” του κάθε χρήστη για επαναχρησιμοποίηση.
Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα: μια εταιρεία που εισάγει ηλεκτρονικά προϊόντα μπορεί πλέον να ολοκληρώνει τη διαδικασία εισαγωγής χωρίς να χρειάζεται να προσκομίσει φυσικά έγγραφα σε διαφορετικές υπηρεσίες. Το σύστημα ενημερώνει αυτόματα τον τελωνειακό υπάλληλο, την ΑΑΔΕ και τυχόν άλλες αρμόδιες αρχές, επιτρέποντας την απελευθέρωση του φορτίου σε πολύ μικρότερο χρόνο.
Το νέο σύστημα θα τεθεί σε πιλοτική λειτουργία για έξι μήνες και στη συνέχεια η χρήση του θα γίνει υποχρεωτική για όλες τις διαδικασίες εξωτερικού εμπορίου. Κατά το διάστημα αυτό, οι δημόσιες αρχές θα εντάσσονται σταδιακά στην πλατφόρμα, ανάλογα με το βαθμό ετοιμότητάς τους.
