Αλλάζει πλήρως το πρόγραμμα Κοινωνική Αντιπαροχή που αφορά την αξιοποίηση ακινήτων του δημοσίου για να δοθούν σε νέους. Η υπουργός Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας Σοφία Ζαχαράκη παρουσιάζει σήμερα το νέο πλαίσιο στο Υπουργικό Συμβούλιο. Μετά από περίπου 2 χρόνια που δεν έχει διενεργηθεί κανένας διαγωνισμός, η κυβέρνηση θα αλλάξει τους όρους και τις προϋποθέσεις σύμπραξης δημόσιου και ιδιωτικού τομέα με στόχο την επέκταση του υφιστάμενου πλαισίου και η θεσμική θωράκιση νέων μορφών διαχείρισης ακινήτων.
Σύμφωνα με πληροφορίες, δεν υπήρχε ενδιαφέρον από τον ιδιωτικό τομέα – κατασκευαστικές εταιρείες- να προχωρήσουν στη δημιουργία κατοικιών μέσω του θεσμού της κοινωνικής αντιπαροχής λόγω της τεράστιας ζήτησης που καταγράφεται και του υψηλού κατασκευαστικού κόστους. Στο νομοσχέδιο θα προβλέπεται η παροχή κινήτρων και βελτιωμένων διαδικασιών στον ιδιωτικό τομέα, ώστε να συμμετέχει ενεργά, να κατασκευάζει ή/και να ανακαινίζει ακίνητα σε δημόσια γη, εντός αστικών κέντρων- οικιστικού ιστού, που μέχρι σήμερα δεν έχει αξιοποιηθεί ή έχει απαξιωθεί, ώστε να διαμορφωθεί ένα απόθεμα κοινωνικών κατοικιών, οι οποίες θα διατηρούνται σε αξιοποιήσιμη κατάσταση και θα διατίθενται σε δικαιούχους με οικονομικά και κοινωνικά κριτήρια.
Η κα Ζαχαράκη την προηγούμενη χρονιά είχε επισημάνει ότι, στόχος του προγράμματος «Κοινωνική αντιπαροχή» ήταν η ανέγερση 2.500 κατοικιών μέσα στο 2025. Μάλιστα θα έπρεπε να είχε ήδη διενεργηθεί ο πρώτος διεθνής διαγωνισμός για την αξιοποίηση αδρανών ακινήτων του δημοσίου. Ο αρχικός σχεδιασμός προέβλεπε ότι το πρόγραμμα θα απευθύνονταν σε 5.000 νέους έως 39 ετών και τα διαμερίσματα θα δίνονταν με κοινωνικο-οικονομικά κριτήρια και χαμηλό αντίτιμο.
Ανάλογα με τη σύμβαση, τα διαμερίσματα θα μπορούν να διατίθενται είτε με «κοινωνικό» ενοίκιο, σημαντικά χαμηλότερο από αυτό της αγοράς, είτε για αγορά είτε ακόμη και για την απόκτηση μέσω του μοντέλου «rent to own» δηλαδή νοικιάζεις με προοπτική να το αγοράσεις πριν τη λήξη της μίσθωσης. Ειδική μέριμνα θα δοθεί σε τρίτεκνες και πολύτεκνες οικογένειες, ενώ το Δημόσιο θα διατηρεί την κυριότητα των ακινήτων, παραχωρώντας την εκμετάλλευση στους αναδόχους για μακροχρόνια περίοδο, διασφαλίζοντας έτσι μηδενικό δημοσιονομικό κόστος.
Σύμφωνα με το Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας έχουν τεθεί περίπου 1.600 αδιάθετα ακίνητα σε ολόκληρη την επικράτεια, τα οποία εξετάζονται για ενδεχόμενη αξιοποίησή τους. Ενδεικτικά στη ΔΥΠΑ πέρασαν από τον πρώην Οργανισμό Εργατικής Κατοικίας (ΟΕΚ) συνολικά 11 οικόπεδα εντός σχεδίου σε περιοχές όπως Κηφισιά, Παιανία, Μαρούσι, αλλά και σε διάφορες περιοχές της Ελλάδας, όπως Λάρισα, Αγρίνιο, Πάτρα, Σέρρες, Χαλκιδική και Ξάνθη. Στόχος είναι όλα αυτά τα οικόπεδα να χρησιμοποιηθούν για να καλύψουν στεγαστικές ανάγκες των πολιτών.
Όπως χαρακτηριστικά είχε δηλώσει η κα Ζαχαράκη, «Ένα ποσοστό των διαμερισμάτων θα προσφέρεται για μίσθωση με κανονικές τιμές και ένα άλλο θα διατίθεται για κοινωνική κατοικία με μικρό αντίτιμο, όπως γίνεται στο εξωτερικό».
Σύμφωνα με τους αρμόδιους, το πρόγραμμα «Κοινωνική Αντιπαροχή» αναμένεται να ενισχύσει σημαντικά τη στεγαστική επάρκεια, δημιουργώντας ένα νέο μοντέλο αξιοποίησης δημόσιων εκτάσεων και ακινήτων, ενώ παράλληλα απαντά στις αυξανόμενες ανάγκες νέων ανθρώπων και ζευγαριών για προσιτή στέγαση.
Οι δικαιούχοι μισθωτές επιλέγονται με βάση αντικειμενικά κοινωνικά κριτήρια, ενώ εκτός από την απλή μίσθωση των σπιτιών με χαμηλό ενοίκιο θα επιτρέπεται και η υπογραφή συμβάσεων μίσθωσης με δικαίωμα προαίρεσης για την εξαγορά τους από τους δικαιούχους (rent to own).
Προβλέπεται ακόμη ότι:
Η Κοινωνική Αντιπαροχή μπορεί να αφορά και δομημένα ακίνητα. Στην περίπτωση αυτή το αντικείμενο της σύμβασης περιλαμβάνει και την κατεδάφιση των κτισμάτων, η οποία γίνεται με δαπάνες του αναδόχου.
Το ποσοστό των οριζόντιων ιδιοκτησιών που εκμισθώνονται προς δικαιούχους αντιστοιχεί σε ποσοστό μεταξύ 30% και 60% του συνόλου της ιδιοκτησίας.
