Παραθυράκια για να χτιστούν και πάλι οι μεγάλες πολυκατοικίες που κερδίζουν συνδυασμό από μπόνους σε ύψος και όγκο υπόσχεται το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας λίγες ώρες μετά την απόφαση του ΣτΕ που βγάζει αντισυνταγματικό το Νέο Οικοδομικό Κανονισμό. Όσες πολυκατοικίες χτίστηκαν με τα μπόνους κερδίζοντας πολλά τετραγωνικά θα παραμείνουν στη θέση τους και οι ιδιοκτήτες ή οι κατασκευαστές καλύφθηκαν, εφόσον κάποιος δεν έχει προσφύγει ήδη εναντίον τους. Όσοι ξεκίνησαν εργασίες έως χθες, τότε μπορουν να συνεχίσουν. Όσοι όμως δεν ξεκίνησαν κατασκευή έως χθες δεν μπορούν να το πράξουν.
- Μεγάλοι χαμένοι είναι όσοι ιδιοκτήτες ακινήτων, κατασκευαστές και επενδυτές έχουν πληρώσει για την οικοδομική άδεια και τα σχέδια, αλλά δεν έχουν ξεκινήσει την κατασκευή.
- Ταυτόχρονα μεγάλοι χαμένοι είναι όσοι ζουν σε γειτονιές που σηκώθηκαν τέτοιες πολυκατοικίες, καθώς η επιβάρυνση στον αστικό ιστό είναι εμφανής.
Οι άδειες σε οικοδομές που δεν ξεκίνησαν θα πρέπει να αναθεωρηθούν και ο ιδιοκτήτης να επιβαρυνθεί το επιπλέον κόστος της νέας άδειας, εφόσον βεβαίως θέλει να χτίσει όπως όλοι οι υπόλοιποι τόσα χρόνια, χωρίς τα μπόνους με τα επιπλέον τετραγωνικά και τα ύψη.
Η απόφαση του ΣτΕ έγινε χθες γνωστή με μια συνοπτική ανακοίνωση του ανώτατου δικαστηρίου καθώς ακόμα δεν έχει καθαρογραφεί, κάτι που εκτιμάται ότι θα γίνει στις αρχές του 2025. Με την ανακοίνωση ξεκαθαρίζεται ότι δεν θα έχουν πρόβλημα οικοδομικές άδειες, των οποίων η υλοποίηση (οικοδομικές εργασίες) έχει αποδεδειγμένα αρχίσει πριν από χθες και δεν έχουν προσβληθεί.
Αυτό δεν σημαίνει βέβαια ότι κάποιος γείτονας που τον ενοχλεί το γεγονός ότι η διπλανή ή η απέναντι οικοδομή έχει επιπλέον ορόφους και όγκο, δεν θα προσφύγει στα διοικητικά δικαστήρια ακόμη και τώρα.
Σε κάθε περίπτωση η ευθύνη για την εφαρμογή της απόφασης του ΣτΕ σύμφωνα με πηγές από το ΥΠΕΝ άπτεται των οικείων πολεοδομιών.
Τα παραθυράκια που υπόσχεται το ΥΠΕΝ
Πάντως, και στην ανακοίνωση του υπουργείου Περιβάλλοντος (ΥΠΕΝ) τονίζεται σαφώς ότι: «Είναι σημαντικό ότι με την απόφαση του ΣτΕ δεν επηρεάζεται καμία υφιστάμενη οικοδομή (πλην όσων αποτελούν, ήδη, αντικείμενο προσφυγής), είτε αυτή έχει ολοκληρωθεί είτε με οποιονδήποτε τρόπο έχουν αρχίσει οι εργασίες σε αυτή. Κάτι που θα δημιουργούσε πολύ σοβαρή ανασφάλεια δικαίου και θα επηρέαζε αρνητικά χιλιάδες πολίτες και επαγγελματίες».
Βάσει της ανακοίνωσης του ΣτΕ η Ολομέλεια του Δικαστηρίου έκρινε ότι «το σύστημα των διατάξεων του ΝΟΚ (άρθρα 10, 15 παρ. 8, 19 παρ. 2 και 25), με το οποίο θεσπίζονται κίνητρα προσαύξησης των όρων δόμησης (συντελεστή δόμησης, ύψους) για την ανέγερση των κτιρίων, με αντιστάθμισμα την ενεργειακή αναβάθμιση των κτιρίων και την αύξηση των κοινόχρηστων χώρων και των χώρων πρασίνου, αντίκειται στο άρθρο 24 παρ. 1 και 2 του Συντάγματος.
Σχολιάζοντας τα παραπάνω το ΥΠΕΝ σημείωσε ότι «είναι σημαντικό ότι με την απόφαση αυτή επιβεβαιώνεται η δυνατότητα να υπάρχουν, όπου είναι ανάγκη για λόγους περιβαλλοντικούς ή άλλους, ειδικά κίνητρα (bonus) σε ό,τι αφορά στα ύψη, στα δώματα, στις φυτεμένες στέγες, κ.λπ. Και αυτό είναι σημαντικό, διότι τα εργαλεία αυτά, είναι απολύτως απαραίτητα για την αντιμετώπιση των συνεπειών της κλιματικής αλλαγής, ιδίως στις πυκνοδομημένες περιοχές, καθώς ο τρόπος που είναι σήμερα δομημένες οι μεγαλουπόλεις μας (μεγάλη κάλυψη, με μικρό ύψος), τις καθιστά μη βιώσιμες μακροχρόνια σε ένα περιβάλλον οξυνόμενης κλιματικής κρίσης και αυξημένων θερμοκρασιών.
Τα κίνητρα αυτά θα προβλεφθούν συνεπώς, όπου αυτό καθίσταται αναγκαίο, στο πλαίσιο του τοπικού, πολεοδομικού σχεδιασμού, που βρίσκεται σε εξέλιξη, με αντίστοιχη νομοθετική πρωτοβουλία της κυβέρνησης, η οποία θα αναληφθεί άμεσα, ώστε να υπάρχει ορατότητα και νομική ασφάλεια. Η κυβέρνηση υλοποιεί, άλλωστε, εδώ και τρία χρόνια το μεγαλύτερο πρόγραμμα τοπικού σχεδιασμού από συστάσεως του ελληνικού Κράτους, το οποίο θα μας επιτρέψει να καθιερώσουμε με τρόπο νομικά αδιαμφισβήτητο κίνητρα, όπως αυτά περιέχονται στο ΝΟΚ, εκεί που είναι πράγματι αναγκαία».
