Η ειδική εισφορά αλληλεγγύης επιβλήθηκε 2010 καταβάλλεται (στον λογαριασμό του ΑΚΑΓΕ) με σκοπό την κάλυψη ελλειμμάτων των κλάδων κύριας σύνταξης φορέων κοινωνικής ασφάλισης. Η εν λόγω εισφορά επιβάλλεται σε συντάξεις άνω των 1.400 ευρώ κλιμακωτά και κυμαίνεται από 3% έως 14%.
Η κυβέρνηση αποφάσισε να μεταφέρει για το φθινόπωρο τις αποφάσεις για να αντιμετωπιστεί η στρέβλωση της ΕΑΣ, η οποία επί της ουσίας είναι μια κρυφή φορολόγηση στις 400.000 συντάξεις ανω των 1400 ευρω.
Η βασική κυβερνητική επιφύλαξη είναι ότι έρχεται η βόμβα του δημογραφικού στο ασφαλιστικό συστημα που σημαίνει ότι ένα ‘κούρεμα’ της μνημονιακής ΕΑΣ θα εχει επιπτώσεις στον κουμπαρά του ΑΚΑΓΕ (Ασφαλιστικο Κεφαλαίο Αλληλεγγύης Γενεών ) στον οποίο καταλήγουν οι πόροι από την εισφορά.
Η κυβέρνηση έχει ήδη καταργήσει από 1/1/2023 την εισφορά αλληλεγγύης, η οποία επιβαλλόταν στη φορολογία σε όσους μισθωτούς, δημοσίους υπαλλήλους, ελεύθερους επαγγελματίες και συνταξιούχους έχουν εισοδήματα άνω των 12.000 ευρώ.
Όσον αφορά για την ελάφρυνση της ΕΑΣ το πρώτο σενάριο προβλέπει ότι θα συνεχίσει να επιβάλλεται η ΕΑΣ όπως και τώρα, δηλαδή σε όλο το ποσό της σύνταξης, αλλά με τα μισά
ποσοστά της κάθε κλίμακας, δηλαδή 1,5% αντί 3% στην πρώτη κλίμακα, 3% αντί 6% στη δεύτερη, 3,5% αντί 7% στην τρίτη κ.ο.κ.
Το δεύτερο προβλέπει η κράτηση να μην αφορά στο εξής όλο το ποσό της σύνταξης αλλά την διαφορά από το πλαφόν των 1.400 ευρώ.
Για παράδειγμα, αν κάποιος συνταξιούχος εισπράττει σύνταξη 1.800 ευρώ, η κράτηση 6% να επιβάλλεται στο ποσό που υπερβαίνει τα 1.400 ευρώ, δηλαδή στα 400 ευρώ. Με αυτόν τον τρόπο ο συνταξιούχος έχει απώλεια 24 ευρώ το μήνα αντί για 108 ευρώ.
Τονίζεται ότι η ειδική εισφορά αλληλεγγύης συνταξιούχων (ΕΑΣ), επιβλήθηκε στις συνταξεις άνω των 1.400 ευρώ από το 2010 και έκτοτε παρακρατείται, εισφέροντας στον «κουμπαρά» αλληλεγγύης των γενεών(ΑΚΑΓΕ) περισσότερα από 600 εκατ. ευρώ τον χρόνο. Θα πρέπει να επισημανθεί ότι ο τρόπος αλλά και το υπερβολικό ύψος της επιβαλλόμενης κράτησης, ιδίως στις μεγαλύτερες συντάξεις, «αλλοιώνει» την ανταποδοτικότητα εισφορών – καταβαλλομένων συντάξεων, κάτι που αποτελούσε βεβαίως τη βασική επιδίωξη του νόμου Κατρούγκαλου.
Είναι χαρακτηριστικό ότι σε πολλές περιπτώσεις η από 1.1.2023 χορηγηθείσα αύξηση κατά 7,75% των συντάξεων, παρότι δεν υπήρχε θετική προσωπική διαφορά, δεν κατέληξε σε αντίστοιχη ωφέλεια. Εχει διαπιστωθεί ότι πολλοί συνταξιούχοι, που ξεπέρασαν τα 1.400 ευρώ με την αύξηση 7,75%, κατέληξαν να πάρουν μικρότερο ποσό στην τσέπη, καθώς ένα μέρος της σύνταξης υπόκειται σε κράτηση ΕΑΣ.
Για παράδειγμα, ένας συνταξιούχος που έπαιρνε 1.390 ευρώ και με το 7,75% παίρνει 1.497 ευρώ, μπορεί από την αύξηση να κέρδισε 107 ευρώ στα μεικτά, όμως, λόγω της κράτησης 3%, η αύξηση περιορίζεται στα 62 ευρώ.Στον ΑΚΑΓΕ, τον «κουμπαρά» αλληλεγγύης των γενεών, έχουν πλέον σωρευτεί κεφάλαια ύψους 14 δισ. ευρώ.
Μόνο από την εισφορά αλληλεγγύης στις κύριες συντάξεις εισέρχονται ετησίως πάνω από 600 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων τα 300 εκατ. ευρώ είναι απευθείας από τις «τσέπες» των συνταξιούχων, ενώ άλλα τουλάχιστον 300 εκατ. εισφέρει ο ΕΦΚΑ. Να σημειωθεί ότι και από την αντίστοιχη εισφορά στις επικουρικές προστίθενται περί τα 120 εκατ. ευρώ ετησίως.
