Αρχές του νέου χρόνου θα ξεκινήσουν να ισχύουν οι νέες παροχές της ΔΥΠΑ (πρ. ΟΑΕΔ). Ο Οργανισμός έχει ανακοινώσει ότι πρόκειται να χορηγήσει νέο επίδομα 300 ευρώ σε μακροχρόνια ανέργους άνω των πέντε ετών. Επίσης θα προβλέπεται διαγραφή ανέργων εφόσον αρνηθούν την πρόσληψή τους σε εργασία ή συμμετοχή σε πρόγραμμα κατάρτισης.
Σύμφωνα με τον προγραμματισμό, θα κληθούν οι μακροχρόνια άνεργοι για διάστημα άνω των πέντε ετών, να συντάξουν το Ψηφιακό Ατομικό Σχέδιο Δράσης τους με τη βοήθεια ειδικού συμβούλου της ΔΥΠΑ, προκειμένου να αρχίσει η αναζήτηση της κατάλληλης θέσης εργασίας.
Ειδικότερα, η ΔΥΠΑ πρώην ΟΑΕΔ προσφέρει στους αναζητούντες εργασία, που εγγράφονται στο Ψηφιακό Μητρώο Δ.ΥΠ.Α., τις εξής παροχές και υπηρεσίες:
α) Καταβολή επιδομάτων και χρηματικών ενισχύσεων προς τους ανέργους όπως προβλέπονται σε ειδικότερες διατάξεις, τηρουμένων των εκάστοτε προϋποθέσεων καταβολής που τίθενται από αυτές.
β) Αναζήτηση και πρόταση θέσεων εργασίας, ιδίως αυτών που είναι σύμφωνες με το Ψηφιακό Ατομικό Σχέδιο Δράσης (εφεξής Ψηφιακό ΑΣΔ) του αναζητούντα εργασία. Συγκεκριμένα, η αναζήτηση πραγματοποιείται από τους εργασιακούς συμβούλους της Δ.ΥΠ.Α., είναι διαρκής και αφορά σε κενές θέσεις που διακινούνται ελεύθερα στην αγορά εργασίας ή/και που επιδοτούνται από διαθέσιμα προγράμματα και δράσεις ενεργητικών πολιτικών.
Κατόπιν της ως άνω αναζήτησης, ο εργασιακός σύμβουλος προτείνει στον αναζητούντα εργασία τη θέση εκείνη που θεωρείται κατάλληλη. Στην περίπτωση, που η εξεύρεση της κατάλληλης θέσης εργασίας καταστεί ανέφικτη, ο εργασιακός σύμβουλος δύναται να προτείνει άλλες διαθέσιμες θέσεις εργασίας που προσιδιάζουν, όσο είναι δυνατόν, στις ατομικές ιδιότητες του αναζητούντα εργασία.
Σε κάθε περίπτωση, η πρόταση της θέσης εργασίας πραγματοποιείται με κάθε διαθέσιμο μέσο και καταγράφεται στο ψηφιακό προφίλ που διαθέτει ο αναζητών εργασία με την εγγραφή του στο Ψηφιακό Μητρώο της Δ.ΥΠ.Α. Σημειώνεται ότι εφόσον η προτεινόμενη θέση εργασίας γίνει αποδεκτή από τον αναζητούντα εργασία, ο εργασιακός σύμβουλος εκδίδει συστατικό σημείωμα το οποίο παραλαμβάνεται από τον πρώτο. Εν συνεχεία, ο εργασιακός σύμβουλος καταχωρίζει την πληροφορία αυτή στο ψηφιακό προφίλ του αναζητούντα εργασία.
γ) Αναζήτηση και πρόταση προγραμμάτων και δράσεων συνεχιζόμενης επαγγελματικής κατάρτισης, με σκοπό την αναβάθμιση δεξιοτήτων ή την επανειδίκευση του αναζητούντος εργασία, ιδίως αυτών που είναι σύμφωνες με το Ψηφιακό ΑΣΔ του.
Οι άνεργοι λοιπόν του ΟΑΕΔ θα πρέπει να προσέξουν πολύ αν θέλουν να συμπειληφθούν στις νέες λίστες και να συνεχίσουν να παραλαμβάνουν το επίδομας ανεργία ή να διεκδικήσουν το νέο επίδομα εργασίας καθώς διαγραφή προβλέπεται από το Μητρώο Ανέργων για δύο χρόνια, ενώ παράλληλα θα διακόπτεται και η καταβολή του επιδόματος ανεργίας ύστερα από τρεις αρνήσεις αποδοχής κατάλληλων θέσεων εργασίας ενώ, επιπλέον, προβλέπεται και η διαγραφή από το μητρώο της ΔΥΠΑ για έξι μήνες.
Αναλυτικά:
Από το Μητρώο Ανέργων διαγράφονται για δύο χρόνια και διακόπτεται η καταβολή ακόμη και του επιδόματος ανεργίας μετά από τρεις αρνήσεις αποδοχής κατάλληλων θέσεων εργασίας. Ακόμη προβλέπεται και η διαγραφή από το μητρώο της ΔΥΠΑ για έξι μήνες.
Το πέναλτι για άρνηση αποδοχής από τον άνεργο ισχύει και για τα προγράμματα κατάρτισης. Η παράλειψη σύνταξης του Ψηφιακού Ατομικού Σχεδίου Δράσης σε συνεργασία με τον εργασιακό σύμβουλο εντός των προθεσμιών προβλέπει διαγραφή 6 μήνες στο το Ψηφιακό Μητρώο ΔΥΠΑ.
Μάλιστα, ο νόμος για να πατάξει την αδήλωτη ή υποδηλωμένη εργασία προβλέπει ότι εάν κάποιος άνεργος είναι εγγεγραμμένος στο Μητρώο της ΔΥΠΑ, αρχίσει να απασχολείται και δεν δηλώσει την απασχόλησή του θα διαγράφεται αμέσως από το Ψηφιακό Μητρώο της Υπηρεσίας και δεν θα έχει δικαίωμα επανεγγραφής προτού παρέλθουν έξι μήνες. Σε περίπτωση δεύτερης παράβασης, εντός δώδεκα μηνών χάνει το δικαίωμα επανεγγραφής στο Ψηφιακό Μητρώο ΔΥΠΑ για δύο έτη.
Όσο για τα εισοδηματικά κριτήρια βάσει των οποίων θα «κοπούν» κάποιες παροχές σε είδος, όπως είναι δωρεάν μετακίνηση σε Μέσα Μαζικής Μεταφοράς και παροχές ιατροφαρμακευτικής κάλυψης σε νέους και μακροχρόνια άνεργους, ο νόμος «Δουλειές Ξανά» που ψηφίστηκε με στόχο την αναμόρφωση του ΟΑΕΔ, ορίζει ρητά ότι αυτά ακολουθούν τα εισοδηματικά κριτήρια για την παροχή του επιδόματος θέρμανσης, όπως αυτά ίσχυαν το 2021.
Αυτό στην πράξη σημαίνει ότι εάν δεν υπάρξει κάποια τροποποίηση στον νόμο, τα εισοδηματικά κριτήρια θα είναι ετήσιο συνολικό οικογενειακό εισόδημα 14.000 ευρώ για τον άγαμο, 20.000 ευρώ για τον έγγαμο με προσαύξηση κατά 3.000 ευρώ για κάθε προστατευόμενο παιδί.
Όσοι εγγεγραμμένοι άνεργοι στο μητρώο της ΔΥΠΑ διαπιστωθεί ότι έχουν υψηλότερα εισοδηματικά όρια θα χάσουν παροχές – ωφελήματα, όπως η μοριοδότηση στις προκηρύξεις μέσω ΑΣΕΠ και σε προγράμματα της ΔΥΠΑ, η συμμετοχή στο πρόγραμμα κοινωνικού τουρισμού, η δωρεάν μετακίνηση στα Μέσα Μαζικής Μεταφοράς, η παροχή ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης σε ανέργους ηλικίας μέχρι 29 ετών κ.λπ.
Μακροχρόνια άνεργοι
Παράλληλα, τις πρώτες εβδομάδες της νέας χρονιάς θα κληθούν οι μακροχρόνια άνεργοι, για διάστημα άνω των πέντε ετών, να συντάξουν το Ψηφιακό Ατομικό Σχέδιο Δράσης τους με τη βοήθεια ειδικού συμβούλου της ΔΥΠΑ, προκειμένου να ξεκινήσει η αναζήτηση της κατάλληλης θέσης εργασίας.
Σε περίπτωση που δεν προσέλθουν στις αρμόδιες υπηρεσίες της ΔΥΠΑ θα διαγραφούν από την λίστα της ΔΥΠΑ για έξι μήνες και θα πάψουν να απολαμβάνουν τις επιπλέον παροχές, όπως για παράδειγμα δωρεάν μετακίνηση, επιπλέον μοριοδότηση κτλ. Σταδιακά όλοι οι άνεργοι για να παραμείνουν στη λίστα της ΔΥΠΑ θα κληθούν να συντάξουν το ατομικού σχεδίου δράσης τους με προτεραιότητα σε αυτούς που αναζητούν πολλά χρόνια εργασία.
Μάλιστα, ο νέος νόμος δίνει κίνητρο στους μακροχρόνια άνεργους να επανενταχθούν στην αγορά εργασίας, καθώς με την κατάρτιση του σχεδίου δράσης τους θα λάβουν εφάπαξ επίδομα 300 ευρώ, εφόσον δεν λαμβάνουν κάποια άλλη επιδότηση ή παροχή. Σημειώνεται ότι παρά το γεγονός ότι εντοπίστηκαν δεκάδες μακροχρόνια άνεργοι με υψηλά εισοδήματα στους τραπεζικούς τους λογαριασμούς και ακίνητη περιουσία παραμένουν στην λίστα του ΟΑΕΔ για περισσότερους από 6 μήνες και συνεχίζουν να απολαμβάνουν παροχές, καθώς δεν έχει τεθεί σε εφαρμογή ο νόμος.
Στο Ψηφιακό Ατομικό Σχέδιο Δράσης κάθε ανέργου θα αποτυπώνονται οι επαγγελματικοί στόχοι του αναζητούντος εργασία σε συνάρτηση με τη μέχρι τότε απασχόλησή του και τις αποδοχές του, τις γνώσεις, ικανότητες και δεξιότητες που ήδη κατέχει και αυτές που πρέπει να αποκτήσει, καθώς και τα τυπικά και ουσιαστικά προσόντα του, τον τόπο διαμονής και δραστηριοποίησής του και τα λοιπά απαραίτητα στοιχεία, προκειμένου να διευκολυνθεί η πρόσβασή του στην αγορά εργασίας.
Το ατομικό σχέδιο θα περιλαμβάνει τις επιμέρους διαδοχικές ενέργειες, ιδίως την κατάρτιση και τις ειδικές ενέργειες αναζήτησης εργασίας που θα γίνουν ή έχουν ήδη πραγματοποιηθεί για την εύρεση κατάλληλης θέσης εργασίας ή κάποιας που θα προσιδιάζει, όσο είναι δυνατόν, στα προσόντα του ανέργου που αναζητά εργασία. Με την ολοκλήρωση του Ψηφιακού Ατομικού Σχεδίου Δράσης ο άνεργος δεσμεύεται πλέον ότι όντως αναζητά εργασία και η ΔΥΠΑ είναι υποχρεωμένη να προχωρήσει στην εξεύρεση θέσης εργασίας.
Μετατροπή επιδόματος ανεργίας σε εργασίας
Όποιος άνεργος είναι δικαιούχος επιδόματος ανεργίας από την ΔΥΠΑ βρίσκει δουλειά κατά την περίοδο της επιδότησης του από τον ΟΑΕΔ, δεν θα χάνει εντελώς το επίδομα του, αλλά θα παίρνει το 50% για όσο διάστημα θα διαρκούσε η επιδότηση του ταυτόχρονα με την καταβολή του μισθού του. Έτσι το επίδομα ανεργίας μετατρέπεται σε επίδομα εργασίας. Ωστόσο, αυτό δεν ισχύει σε περίπτωση επαναπρόσληψης του αναζητούντος εργασία σε εργοδότη, στον οποίο είχε απασχοληθεί τα δύο έτη πριν από την εγγραφή του στο Μητρώο Δημόσιας Υπηρεσίας Απασχόλησης.
Για παράδειγμα, άνεργος που θα λαμβάνει επίδομα ανεργίας 407 ευρώ και το επίδομα ανεργίας σταματάει να καταβάλλεται τον Μάιο 2023, έστω ότι βρίσκει εργασία τον Αύγουστο 2022 με μισθό 700 ευρώ μέχρι τον Μάιο του 2023 θα λαμβάνει το μισθό του συν μισό επίδομα ανεργίας δηλαδή 700 +203,5 = 903,5 ευρώ για 10 μήνες.
