Οι σημαντικές αλλαγές στη φορολογία των ακινήτων επέρχονται από το 2022, συνέπεια των νέων αντικειμενικών αξιών όπου καταγράφονται αυξήσεις στο 55% των ζωνών του νέου ΕΝΦΙΑ, ο οποίος αλλάζει ριζικά καθώς στον κύριο φόρο θα συμπεριληφθεί και ο συμπληρωματικός φόρος, των νέων εντάξεων περιοχών αλλά και των μειώσεων στην κλίμακα φορολόγησης των εισοδηματικών από ενοίκια.
Όλες αυτές οι αλλαγές στοχεύουν στην μείωση των επιβαρύνσεων για όσους περισσότερους ιδιοκτήτες, ωστόσο θα υπάρξουν και περιπτώσεις όπου ο ΕΝΦΙΑ θα εκτιναχθεί καθώς σε κάποιες περιοχές της χώρας που ήταν εκτός του συστήματος αντικειμενικού προσδιορισμού τα ακίνητα υπό φορολογούνταν.
Με τις αλλαγές ταυτόχρονα επιχειρείται να μπει ένα τέλος στις συναλλαγές - μεταβιβάσεις κάτω από το τραπέζι, δεδομένου ότι από το νέο έτος οι αντικειμενικές αξίες επί της ουσίας έχουν σε σημαντικό βαθμό φτάσει τις εμπορικές τιμές πώλησης των ακινήτων.
Δηλαδή τα συμβόλαια συντάσσονταν στην αντικειμενική αξία του ακινήτου, όπου τις περισσότερες περιπτώσεις ήταν κάτω από την εμπορική τιμή πώλησης. Ιδιοκτήτες ακινήτων κατέβαλαν μικρότερο φόρο ενώ την ίδια στιγμή έπεφτε στην αγορά μαύρο χρήμα.
Όπως αναφέρουν μεγάλα συμβολαιογραφικά γραφεία, σύμφωνα με την εφημερίδα «Καθημερινή», το τελευταίο διάστημα επικρατεί αναβρασμός στην αγορά ακινήτων με τους φορολογούμενους να κάνουν ουρές στα συμβολαιογραφεία ενώ την ίδια στιγμή η αγορά ζητεί τρίμηνη παράταση εφαρμογής των νέων αντικειμενικών αξιών, αλλά και της ηλεκτρονικής ταυτότητας κτιρίου, όπου ιδιοκτήτες πρέπει να πριμοδοτήσουν συγκεκριμένες επαγγελματικές ομάδες.
ΕΝΦΙΑ
Στα τέλη Ιανουαρίου ενδεχομένως και εντός του Φεβρουαρίου θα είναι έτοιμος ο νέος ΕΝΦΙΑ 2022.
Το οικονομικό επιτελείο προσπαθεί να ολοκληρώσει τις διαδικασίες για το νέο ΕΝΦΙΑ 2022 ενώ ταυτόχρονα επιχειρείται η αναδιάρθρωση των κοινωνικών επιδομάτων μετά την αύξηση των αντικειμενικών αξιών.
Ο νέος ΕΝΦΙΑ θα είναι μειωμένος τουλάχιστον κατά 3%. Το ποσοστό κατά πάσα πιθανότητα θα φτάσει το 10%, μετά την ολοκλήρωση της επεξεργασίας όλων των νέων δεδομένων και την ένταξη των νέων περιοχών που θα φέρουν επιπλέον χώρο της τάξης των 25ο - 300 εκατ. ευρώ.
Ειδική ομάδα εργασίας επεξεργάζεται διάφορα σενάρια με περισσότερα κλιμάκια και συντελεστές ώστε να αποτραπούν οι μεγάλες επιβαρύνσεις που προκύπτουν για τους έχοντες μικρή και μεσαία περιουσία μετά την αύξηση των αντικειμενικών αξιών.
Αρκετοί ιδιοκτήτες θα πληρώσουν μειωμένο φόρο μετά την ανακατανομή των φορολογικών βαρών. Δηλαδή ιδιοκτήτες που έχουν στην κατοχή τους πολλά ακίνητα μικρής αξίας της τάξης των 50.000 - 100.000 € το καθένα, θα δουν τον λογαριασμό τους τον ΕΝΦΙΑ να μειώνεται το επόμενο έτος λόγω της συγχώνευσης του συμπληρωματικού φόρου ακινήτων με τον κύριο φόρο.
Αντίθετα ο ΕΝΦΙΑ για τους ιδιοκτήτες ακινήτων, σύμφωνα με την εφημερίδα «Καθημερινή», μεγάλης αξίας άνω των 250.000 € το καθένα θα είναι ίδιος ή ελαφρώς μεγαλύτερος. Από το νέο έτος ο κύριος και συμπληρωματικός φόρος θα υπολογίζονται για κάθε ακίνητο ξεχωριστά με βάση τη νέα ενιαία κλίμακα, με περισσότερους συντελεστές σε σχέση με το σημερινό καθεστώς οι οποίοι θα αυξάνονται ανάλογα με την τιμή ζώνης της περιοχής που βρίσκεται το ακίνητο και την αξία του.
Οι συντελεστές
Στην μείωση της φορολογίας των εισοδημάτων από ακίνητα προσανατολίζεται η κυβέρνηση από το 2022, καθώς οι συντελεστές φτάνουν στο 45% και μάλιστα για εισοδήματα πάνω από 35.000 €.
Στις σκέψεις της κυβέρνησης είναι να προστεθούν ένα ή δύο ακόμη φορολογικά κλιμάκια προκειμένου να περιοριστούν οι τεράστιες επιβαρύνσεις για όσους αποκτούν εισοδήματα από ακίνητα. Δεν αποκλείεται πάντως να καταργηθεί η σχετική κλίμακα και να φορολογηθούν τα εισοδήματα από ενοίκια με την γενική κλίμακα φορολογίας εισοδήματος.
Σε αυτή την περίπτωση θα ευνοηθούν όσοι έχουν μικρά εισοδήματα ή όσοι έχουν μόνο εισοδήματα από ενοίκια, ενώ αντίθετα όσοι έχουν υψηλότερα εισοδήματα δεν θα έχουν κανένα όφελος.
Σήμερα το εισόδημα από ακίνητη περιουσία φορολογείται αυτοτελώς ως εξής:
- 0 - 12.000 € με 15%
- 12.001 - 35.000 € με 35%
- 35001 και πάνω με 45%
Σημειώνεται ότι τα εισοδήματα από ενοίκια συρρικνώθηκαν στα χρόνια της κρίσης κάτι που οφείλεται στην πτώση των τιμών ενοικίων, στην αύξηση των φόρων στα ακίνητα, αλλά και την φοροδιαφυγή.
Ιδιοκτήτες εκμισθούμενων ακινήτων, σύμφωνα με την εφημερίδα «Καθημερινή», δήλωναν το 2010 εισοδήματα ύψους 8,87 δις ευρώ, ενώ μετά το 2010 και συγκεκριμένα το 2015 αυτά περιορίστηκαν στα 6,05 δις ευρώ. Το 2020 δηλώθηκαν εισοδήματα ύψους 6,76 δις ευρώ.
Περισσότερες δόσεις
Ο νέος ΕΝΦΙΑ του 2022 θα ξεκινήσει να αποπληρώνεται από τους ιδιοκτήτες ακινήτων έξι μήνες νωρίτερα και συγκεκριμένα από τον Μάρτιο του επόμενου έτους σε 10 ή 12 δόσεις.
Μάλιστα στην έκθεση της 12ης αξιολόγησης τονίζεται ότι οι αρχές επιβεβαίωσαν την δέσμευση τους να προχωρήσουν στην μεταρρύθμιση του φόρου ακίνητης περιουσίας ΕΝΦΙΑ, με βάση τις νέες αντικειμενικές αξίες και την ένταξη 3.463 περιοχών στο σύστημα με πληρωμές που ξεκινούν τον Μάρτιο του 2022.
Η εξέλιξη αυτή αναμένεται να συμπαρασύρει και τον φόρο εισοδήματος, δηλαδή οι φορολογούμενοι να καταβάλουν τον φόρο που προκύπτει επίσης σε 10 ή 12 δόσεις.
Επιδόματα
Αλλαγές όμως αναμένονται και στα κοινωνικά επιδόματα τα οποία υπολογίζονται με βάση το ύψος της ακίνητης περιουσίας. Στο οικονομικό επιτελείο περιμένουν τις προτάσεις της ειδικής ομάδας εργασίας η οποία έχει αναλάβει να αξιολογήσει το αποτέλεσμα της αναπροσαρμογής των τιμών ζώνης σε κοινωνικά επιδόματα, για να προχωρήσει σε παρεμβάσεις που θα αποτρέψουν τον κίνδυνο απώλειας τους για χιλιάδες ευάλωτα νοικοκυριά.
Το ύψος της αξίας της ακίνητης περιουσίας αποτελεί ένα από τα βασικά κριτήρια για την χορήγηση του ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος του ΟΠΕΚΑ, του επιδόματος ενοικίου και επιδόματος θέρμανσης, αλλά και του μειωμένου οικιακού τιμολογίου της ΔΕΗ και της έκπτωσης 5% στον ΕΝΦΙΑ.
Η αύξηση των αντικειμενικών τιμών θα έχει αποτέλεσμα η αξία των ακινήτων για πολλά νοικοκυριά να περάσει το όριο που ορίζει ο νόμος για τα επιδόματα με αποτέλεσμα να χάσουν αυτά τα επιδόματα πολλοί δικαιούχοι.
Σημειώνεται πάντως ότι το υπουργείο οικονομικών προχώρησε στην αύξηση έως 38% του ορίου της περιουσίας για τους δικαιούχους του επιδόματος θέρμανσης, διευρύνοντας έτσι τον αριθμό των νοικοκυριών που θα ενισχυθούν φέτος για να αντιμετωπίσουν το κύμα ανατιμήσεων στην ενέργεια.
