Στη συνέχεια θα αναζητηθεί ο τρόπος, ώστε να καλυφθεί με νομοθετικό τρόπο το σκέλος της αντισυνταγματικότητας και συνεχιστεί η λειτουργία του ΕΦΚΑ. Σε κάθε περίπτωση το ΣτΕ φαίνεται να έκρινε ως αντισυνταγματική τη διάταξη που προκάλεσε την ενοποίηση, υπό τον ΕΦΚΑ, των ταμείων των ελεύθερων επαγγελματιών (ΟΑΕΕ), των αυτοαπασχολούμενων – δικηγόρων, μηχανικών, γιατρών, συμβολαιογράφων (ΕΤΑΑ) και των αγροτών (ΟΓΑ).
Οι φόβοι πλέον του υπουργείου Εργασίας εστιάζονται στο γεγονός ότι μπορεί να υπάρξει μαζική στάση πληρωμών στις εισφορές του ΕΦΚΑ από χιλιάδες ελεύθερους επαγγελματίες, μηχανικούς και δικηγόρους. Ηδη χθες η ΕΣΕΕ συμβούλευσε τους εμπόρους να συνεχίσουν να πληρώνουν μέχρι την έκδοση της απόφασης, φοβούμενη ακριβώς ότι θα υπάρξει στάση πληρωμών.
Σύμφωνα με τα Νέα, συνολικά έγιναν στο ΣτΕ 23 προσφυγές κατά του ασφαλιστικού νόμου 4387/2016 με τον οποίο καθορίστηκαν ο νέος τρόπος ασφάλισης, ο ΕΦΚΑ, καθώς και οι νέες ασφαλιστικές εισφορές των αυτοαπασχολουμένων και ελεύθερων επαγγελματιών.
Ο νόμος θα προσαρμοστεί αν υπάρξει επίσημη απόφαση του ΣτΕ. Ο νέος φορέας που σχεδίασε ο Γιώργος Κατρούγκαλος προβλέπει ενιαίους κανόνες ασφάλισης και συνταξιοδότησης για όλους τους κλάδους των ασφαλισμένων. Αν ακυρωθεί η ένταξη μερίδας ασφαλισμένων στον ΕΦΚΑ, ουσιαστικά ξηλώνεται όλο το νομοθέτημα, σε μια στιγμή μάλιστα που η κυβέρνηση προσπαθεί να σπρώξει χρονικά τη νέα μείωση των συντάξεων και την εφαρμογή του αφορολογήτου για μετά το 2019. Αυτό που μένει να αποφασιστεί, και θα απασχολήσει τους δικαστές σε νέα διάσκεψη, είναι ο κλάδος των συνταξιούχων. Σύμφωνα με πληροφορίες, το ανώτατο δικαστήριο θα χρειαστεί τουλάχιστον δύο ακόμη διασκέψεις μέχρι να κρίνει όλα τα θέματα που έχουν τεθεί με τις προσφυγές.
Αν κριθεί και η υπόθεση της προσωπικής διαφοράς στις συντάξεις αντισυνταγματική τότε μπορεί να δημιουργηθεί μια «μαύρη τρύπα» άνω των 2 δισ. ευρώ που θα τινάξει στον αέρα την οικονομία.
Οι αντιδράσεις
Η ΕΣΕΕ κρατά στάση αναμονής και καλεί τους εμπόρους να παραμείνουν συνεπείς στις ασφαλιστικές υποχρεώσεις τους μέχρι να εκδοθεί επίσημη απόφαση από το Συμβούλιο της Επικρατείας. «Η απόφαση του ΣτΕ να κρίνει αντισυνταγματικές “ζωτικές” διατάξεις της ασφαλιστικής μεταρρύθμισης είναι βέβαιο ότι θα δημιουργήσει σοβαρές αναταράξεις στον νέο Ενιαίο Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης, αναφέρει η ΕΣΕΕ σε ανακοίνωσή της».
Σύμφωνα πάντα με πληροφορίες, στη διάσκεψη της Ολομέλειας του ΣτΕ την Παρασκευή 30/3/18, οι σύμβουλοι με συντριπτική πλειοψηφία 17 υπέρ, 8 κατά, δικαίωσαν τους κλάδους των ελεύθερων επαγγελματιών και των αυτοαπασχολούμενων επιστημόνων που προσέφυγαν στο ανώτατο δικαστήριο κρίνοντας αντισυνταγματική:
– Την ένταξη των ελεύθερων επαγγελματιών, των αυτοαπασχολούμενων επιστημόνων (μηχανικοί, γιατροί, δικηγόροι) αλλά και των αγροτών στον ΕΦΚΑ. Αντίθετα, κρίθηκε σύννομη η ένταξη στον φορέα των δημοσίων υπαλλήλων, καθώς και των μισθωτών του ιδιωτικού τομέα.
– Τον υπολογισμό της εισφοράς με βάση το εισόδημα που δηλώνουν οι ελεύθεροι επαγγελματίες (26,95% επί του εισοδήματος)».
Η ΕΣΕΕ επισημαίνει ότι «το λεγόμενο «χαράτσι» που συνεχώς φουσκώνει με τις εισφορές υπέρ επικούρησης και εφάπαξ, καθώς και τις αναδρομικές κρατήσεις το πρώτο πεντάμηνο του 2018 οδηγεί σε επιπλέον επιβαρύνσεις τους ελεύθερους επαγγελματίες και επιστήμονες, καταρρίπτοντας, την αρχή της αναλογικότητας, με αποτέλεσμα να αυξάνονται οι αποδημητικές ροές προς το εξωτερικό ικανών νέων ανθρώπων.» .
Από την πλευρά του, το υπουργείο Εργασίας, υποστηρίζει ότι στο τέλος θα επικρατήσουν ψυχραιμότερες απόψεις, αφού θα γίνουν άμεσα διορθώσεις σε όσες κατηγορίες έχουν επισημανθεί αδικίες και υπερβολές. Επίσης υποστηρίζει ότι η ασφαλιστική μεταρρύθμιση και ο Ενιαίος Φορέας έχουν επιτύχει τον στόχο τους με την αύξηση των εσόδων, τη μείωση της συνταξιοδοτικής δαπάνης ως ποσοστού του ΑΕΠ και τη βελτίωση των παροχών».
Δικαιωμένος ο ΙΣΑ
Σχολιάζοντας τις πληροφορίες για την ετυμηγορία του ΣτΕ, οι γιατροί της Αθήνας δηλώνουν ικανοποιημένοι, κυρίως όσον αφορά τις εισφορές που φτάνουν με το νόμο Κατρούγκαλου το 26,95% του εισοδήματος. «Δικαιώνεται έτσι ο Ιατρικός Σύλλογος Αθηνών που μαζί με άλλους μεγάλους επιστημονικούς συλλόγους προσέφυγε στο ΣτΕ. Πρόκειται για ένα αισιόδοξο μήνυμα, μία ανάσα για τον μαχόμενο ιατρό που τη δύσκολη αυτή περίοδο δίνει καθημερινό αγώνα επιβίωσης. Παρακολουθούμε τις εξελίξεις και θα σας ενημερώσουμε σχετικά» αναφέρει ο ΙΣΑ.
Για αδικίες μιλά το ΕΕΑ
Ο πρόεδρος του Επαγγελματικού Επιμελητηρίου Αθηνών Γιάννης Χατζηθεοδοσίου δήλωσε πως «εφόσον αληθεύουν οι τελευταίες πληροφορίες […] τότε μιλάμε για πλήρη δικαίωση των θέσεων του Ε.Ε.Α. και γενικότερα των ελεύθερων επαγγελματιών». Αν όντως η Ολομέλεια του ΣτΕ έκρινε παράνομη την ένταξη τους όπως και των αυτοαπασχολούμενων επιστημόνων (μηχανικοί, γιατροί, δικηγόροι) αλλά και των αγροτών στον Ενιαίο Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης σε συνδυασμό με τις υπέρογκες εισφορές που βαρύνουν όλους τους παραπάνω, τότε αποδεικνύεται περίτρανα η ορθότητα των απόψεων που είχαμε εκφράσει για τον νόμο Κατρούγκαλου, χαρακτηρίζοντας τον από την πρώτη στιγμή ως ένα ακόμα «χαράτσι» και απόπειρα δήμευσης περιουσιών και σε καμία περίπτωση ως μία ασφαλιστική μεταρρύθμιση».
Ειδικά με το θέμα του ύψους των εισφορών ήταν ξεκάθαρο ότι πλήττονταν βάναυσα οι έντιμοι επιχειρηματίες και μοιραία οδηγούνταν είτε σε οικονομική δυσπραγία εξαιτίας της αδυναμίας τους να πληρώσουν, είτε εξωθούνταν σε παραβατικές συμπεριφορές προκειμένου να διατηρήσουν «ζωντανή» την επιχείρηση τους» είπε ο πρόεδρος του ΕΕΑ.
Δικαίωση των δικηγόρων
Μιλώντας στον τηλεοπτικό σταθμό ΣΚΑΪ για το ζήτημα, ο πρόεδρος του Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών, Δημήτρης Βερβεσός, σημείωσε πως «αν η πληροφορία για το ΣτΕ ισχύει, αποτελεί ιστορική δικαίωση για τον κλάδο μας και τις κινητοποιήσεις του 2016… Ήρθε και η Ανάσταση για τους δικηγόρους».
Αντιδράσεις και από ΔΗΣΥ
Για ισοπέδωση στο ασφαλιστικό σύστημα με το νόμο Κατρούγκαλου έκανε λόγο η ΔΗΣΥ. «Είχαμε από την πρώτη στιγμή επισημάνει την λανθασμένη και ισοπεδωτική αντίληψη, με την οποία η Κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ/ΑΝΕΛ αντιμετωπίζει το ασφαλιστικό πρόβλημα της χώρας. Επιλογή -που όπως εδώ και δύο χρόνια επαναλαμβάνουμε- οδηγεί σε αδιέξοδο το σύστημα Κοινωνικής Ασφάλισης» σχολίασε η Δημοκρατική Συμπαράταξη.
«Η σύνδεση των εισφορών με το εισόδημα για τους ελεύθερους επαγγελματίες και τους αγρότες, οδηγεί σε άδικες και εξοντωτικές επιβαρύνσεις και λειτουργεί ως κίνητρο εισφοροδιαφυγής. Οι διαφαινόμενες εξελίξεις επιβεβαιώνουν τους φόβους μας και καθιστούν αναγκαία την εξαρχής σοβαρή και υπεύθυνη αντιμετώπιση του κοινωνικού ασφαλιστικού συστήματος», συμπλήρωσε η ΔΗΣΥ.
Είναι προφανές ότι εάν η απόφαση του ΣτΕ εστιάζει στο σκέλος των Ταμείων, τότε μάλλον είναι ένα ζήτημα τεχνικού χαρακτήρα, που με μια νομοθετική παρέμβαση, ρυθμίζεται χωρίς να προκαλέσει αντιδράσεις. Αν όμως υπάρχει θέμα και ως προς τον τρόπο υπολογισμού των εισφορών, τότε η παρέμβαση του ΣτΕ είναι πολύ πιο κομβικής σημασίας αφού «ακουμπάει» τον πυρήνα λειτουργίας του ίδιου του ΕΦΚΑ. Συνεπώς, σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο, η όποια νομοθετική παρέμβαση πρέπει να είναι πολύ πιο ουσιαστική, για να ξεπεραστεί το… εμπόδιο που λέγεται ΣτΕ…
