Ο πόλεμος του Τραμπ με το Ιράν δεν σημειώνει, για την ώρα, κάποια τεράστια επιτυχία. Και ένα μεγάλο μέρος της αμερικανικής κοινής γνώμης εκτιμά ότι το τέλος αυτής της σύγκρουσης - όποτε κι αν έρθει - δεν πρόκειται να αλλάξει αυτή την εικόνα.
Οι δημοσκοπήσεις των τελευταίων εβδομάδων σκιαγραφούν την εικόνα μιας αμερικανικής κοινής γνώμης που έχει πλέον κουραστεί. Ο κόσμος δεν ήθελε αυτόν τον πόλεμο εξαρχής, δεν πιστεύει ότι θα οδηγήσει σε κάτι θετικό και δεν φαίνεται να προσδοκά σημαντικές παραχωρήσεις - ή, τουλάχιστον, παραχωρήσεις που να αξίζουν τον κόπο.
Με λίγα λόγια, δεν υπάρχει μεγάλη πίστη ότι ο Τραμπ θα μπορέσει να εξασφαλίσει μια κατάλληλη έξοδο από αυτόν τον πόλεμο.
Οι τελευταίες εξελίξεις είναι χαρακτηριστικές: Έγινε λόγος για κάποιες από τις πιο σημαντικές ενδείξεις μέχρι σήμερα για πραγματική πρόοδο προς μια συμφωνία τερματισμού του πολέμου. Καθώς όμως διέρρευσαν οι λεπτομέρειες, έγινε σαφές ότι για πολλούς, πιο σκληροπυρηνικούς Ρεπουμπλικάνους, αυτές ήταν εντελώς απαράδεκτες. Ορισμένοι από αυτούς τους Ρεπουμπλικάνους προειδοποίησαν μάλιστα ότι η συμφωνία θα μπορούσε να αφήσει το Ιράν ισχυρότερο από ό,τι ήταν πριν από τον πόλεμο.
Στο βαθμό που το Ιράν εμμείνει στη σκληρή του γραμμή, δεν είναι σαφές ποια συμφωνία θα μπορούσε να επιτρέψει στον Τραμπ να σώσει τα προσχήματα και να τερματίσει τον πόλεμο προτού αυτός εξελιχθεί σε ακόμη μεγαλύτερο πρόβλημα για το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα (GOP).
Τι δείχνουν οι αριθμοί
Πολλαπλές δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι ο κόσμος θέλει απλώς ο πόλεμος να τελειώνει.
Δημοσκόπηση του Fox News, την προηγούμενη εβδομάδα, αποκάλυψε πως μόλις το 39% των εγγεγραμμένων ψηφοφόρων Τραμπ ήθελε οι στρατιωτικές επιχειρήσεις των ΗΠΑ να διαρκέσουν «όσο χρειαστεί για την επίτευξη των αμερικανικών στόχων», σε σύγκριση με το 61% που προτιμούσε σύγκρουση σε «περιορισμένο χρονικό πλαίσιο».
Σύμφωνα με δημοσκόπηση των New York Times και του Siena College, το 52% των ρεπουμπλικανών ψηφοφόρων δήλωσε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα πρέπει να τερματίσουν τις στρατιωτικές επιχειρήσεις, ακόμη και αν δεν καταλήξουν σε συμφωνία με το Ιράν για το πυρηνικό του πρόγραμμα, ενώ μόλις το 37% ήθελε επανάληψη των στρατιωτικών επιχειρήσεων σε περίπτωση που οι δύο χώρες δεν καταλήξουν σε συμφωνία.
Αυτή η τελευταία δημοσκόπηση, καθώς και άλλα δεδομένα, ενισχύουν την άποψη ότι οι Αμερικανοί δεν είναι ακριβώς αισιόδοξοι για την επίτευξη συμφωνίας. Αντίθετα, είναι μάλλον έτοιμοι να αντιμετωπίσουν με σκεπτικισμό οτιδήποτε προκύψει.
Σύμφωνα με τη δημοσκόπηση των Times-Siena, μόλις το 22% πίστευε ότι ο πόλεμος θα ήταν «πολύ επιτυχημένος» στην εξάλειψη του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν - ενός προγράμματος που, αξίζει να τονιστεί ξανά, η κυβέρνηση Τραμπ είχε ήδη ισχυριστεί ότι «εξαλείφθηκε πλήρως» το περασμένο καλοκαίρι. (Ένα άλλο 18% πίστευε ότι θα ήταν «σχετικά επιτυχημένος», ενώ το 50% προέβλεπε ότι θα αποτύχει).
Έλλειμα εμπιστοσύνης και αυξημένο κόστος
Παρομοίως, το 65% των Αμερικανών δήλωσε «όχι ιδιαίτερα σίγουρο» ή «καθόλου σίγουρο» ότι μια συμφωνία για τον τερματισμό του πολέμου θα εμπόδιζε το Ιράν να αναπτύξει πυρηνικά όπλα (η υποτιθέμενη «κόκκινη γραμμή» του Τραμπ), σύμφωνα με δημοσκόπηση των Washington Post-ABC News.
Επιπλέον, σχεδόν τα δύο τρίτα ήταν μόνο «σχετικά» σίγουρα ή λιγότερο, ότι η κυβέρνηση θα εκπληρώσει τους στόχους της στο Ιράν, βάσει πρόσφατης έρευνας του Pew Research Center.
Ακόμα κι αν επιτευχθεί μια συμφωνία που θα περιλαμβάνει σχετικά ευνοϊκούς όρους για τις Ηνωμένες Πολιτείες, αυτό δεν σημαίνει ότι οι Αμερικανοί θα θεωρήσουν ότι άξιζε τον κόπο. Οι εγγεγραμμένοι ψηφοφόροι δήλωσαν σε ποσοστό 55% έναντι 21% ότι ο πόλεμος δεν θα αξίζει το κόστος του, σύμφωνα με τη δημοσκόπηση των Times-Siena.
Οι δημοσκοπήσεις δείχνουν επίσης σταθερά ότι οι Αμερικανοί θεωρούν τον πόλεμο αντιπαραγωγικό σε πολλά μέτωπα. Η δημοσκόπηση των Post-ABC έδειξε ότι οι Αμερικανοί πιστεύουν:
- 61% έναντι 11% ότι ο πόλεμος έχει αυξήσει τον κίνδυνο τρομοκρατίας κατά των Αμερικανών.
- 56% έναντι 12% ότι έχει θέσει σε κίνδυνο (αποδυνάμωσης) τις σχέσεις των ΗΠΑ με άλλες χώρες.
- 49% έναντι 21% ότι η σταθερότητα στη Μέση Ανατολή θα επιδεινωθεί.
Ακόμη και αν ο Τραμπ διαψεύσει τις προβλέψεις και καταφέρει να εξασφαλίσει μια ευνοϊκή συμφωνία για τις ΗΠΑ, είναι αντιμέτωπος με ένα άλλο κρίσιμο πρόβλημα: οι Αμερικανοί δεν τον εμπιστεύονται πλέον σε αυτό το ζήτημα.
Η πιο πρόσφατη δημοσκόπηση του CNN, για παράδειγμα, δείχνει ότι μόλις το 20% των Αμερικανών έχει «μεγάλη» εμπιστοσύνη στον Τραμπ για τη λήψη σωστών αποφάσεων σχετικά με το Ιράν. Περίπου τριπλάσιο ποσοστό - το 59% - έχει «όχι πολλή» ή καθόλου εμπιστοσύνη.
Τα λάθη στρατηγικής
Ο Τραμπ έχει ήδη υπαναχωρήσει από πολλές από τις απαιτήσεις του. Κάποτε έλεγε, για παράδειγμα, ότι θα δεχόταν μόνο «ΠΑΡΑΔΟΣΗ ΑΝΕΥ ΟΡΩΝ». Σε άλλες στιγμές, δήλωνε ότι οι κύριοι στόχοι του ήταν να τερματίσει πλήρως το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν και να καταστήσει αδύνατη τη χρηματοδότηση από πλευράς του Ιράν οργανώσεων που δρουν μέσω αντιπροσώπων (proxy groups), όπως η Χαμάς και η Χεζμπολάχ.
Με βάση τους τελευταίους όρους των διαπραγματεύσεων, αυτοί οι στόχοι φαίνεται να υποχωρούν.
Ο Τραμπ φαίνεται να υπέπεσε σε δύο κρίσιμα σφάλματα εξαρχής: δεν είχε ένα σαφές, υλοποιήσιμο σχέδιο για το πώς θα οδηγούσε τον πόλεμο στο τέλος του, και δεν «πούλησε» επαρκώς αυτόν τον πόλεμο στον αμερικανικό λαό.
Αντίθετα, έθεσε τον πήχη της επιτυχίας τόσο ψηλά που θα δυσκολευτεί να τον ξεπεράσει, ενώ παράλληλα προσπάθησε να πείσει τους Αμερικανούς πως το τίμημα θα άξιζε τον κόπο.
Είναι σαφές ότι οι Αμερικανοί διαφωνούν. Και παρόλο που η απεμπλοκή αυτή τη στιγμή είναι πιθανώς καλύτερη πολιτικά από το να αφεθούν τα πράγματα να κυλούν βαλτωμένα, ίσως αποτελεί απλώς τη λιγότερο κακή επιλογή.
Πηγή: CNN
