Σε διπλωματικό θρίλερ έχουν εξελιχθεί οι συνομιλίες μεταξύ Ουκρανίας και Ρωσίας- οι πρώτες απευθείας επαφές των δύο πλευρών έπειτα από τρία χρόνια πολέμου. Τα βλέμματα έχουν στραφεί στην Κωνσταντινούπολη, όπου θεωρητικά θα γίνουν οι διαπραγματεύσεις την Πέμπτη, αλλά το ποιοι θα καθίσουν στο τραπέζι και τι θα συζητήσουν παραμένει ένα μυστήριο.
Ο Βλαντιμίρ Πούτιν πρότεινε απευθείας συνομιλίες μεταξύ Μόσχας και Κιέβου στην Κωνσταντινούπολη. Ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι τον προκάλεσε να καθίσουν μαζί στο τραπέζι των συνομιλιών. Το πώς θα εξελιχθούν τα πράγματα παραμένει ασαφές.
Το Κρεμλίνο αρνείται έως τώρα να ανακοινώσει από ποιους θα αποτελείται η ρωσική αντιπροσωπεία και αν θα είναι ανάμεσά τους ο Βλαντιμίρ Πούτιν. Ο σύμβουλος του Βολοντίμιρ Ζελένσκι, Μιχαΐλο Ποντόλιακ, δήλωσε ότι ο Ουκρανός πρόεδρος θα συνομιλήσει μόνο με τον Ρώσο ομόλογό του, ενώ άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο ακύρωσης της διαδικασίας.
Πώς προέκυψε το «ραντεβού» στην Τουρκία
Το περασμένο Σάββατο, ο Εμανουέλ Μακρόν, ο Κιρ Στάρμερ, ο Φρίντριχ Μερτς και ο Ντόναλντ Τουσκ πήγαν στην Ουκρανία και ζήτησαν να συμφωνηθεί κατάπαυση πυρός για 30 ημέρες, με αρχή από τη Δευτέρα (12/5).
Σχέδιο που είχε την υποστήριξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του Ντόναλντ Τραμπ, ενώ οι ηγέτες δεσμεύτηκαν για σκληρότερες κυρώσεις στη Ρωσία αν ο Πούτιν δεν αποδεχόταν την πρότασή τους.
Αγνοώντας το τελεσίγραφο, νωρίς το πρωί της Κυριακής ο Ρώσος πρόεδρος πρότεινε να ξεκινήσουν εκ νέου οι απευθείας συνομιλίες της Μόσχας με το Κίεβο, στην Κωνσταντινούπολη, «χωρίς όρους». Ο Πούτιν δεν διευκρίνισε αν μιλούσε για επαφές που θα περιλάμβαναν συνάντησή του με τον Ζελένσκι.
Αρχικά οι Ευρωπαίοι και το Κίεβο απάντησαν ότι δεν μπορούν να γίνουν συνομιλίες προτού συμφωνηθεί μια κατάπαυση πυρός. Κάτι που άλλαξε γρήγορα όταν παρενέβη ο Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος με ανάρτηση πίεσε τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι να δεχθεί αμέσως τις συνομιλίες που πρότεινε ο Ρώσος πρόεδρος.
Τελικά, ο Ουκρανός πρόεδρος σήκωσε το γάντι και δήλωσε ότι θα ταξιδέψει ο ίδιος στην Τουρκία, προκαλώντας τον Πούτιν να πράξει το ίδιο.
Ποιοι θα πάρουν μέρος στις συνομιλίες
Ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου, Ντμίτρι Πεσκόφ, αρνήθηκε και σήμερα, Τετάρτη, να αποκαλύψει ποιοι θα εκπροσωπήσουν τη Μόσχα στις αυριανές συνομιλίες. Το μόνο που επανέλαβε είναι ότι η αντιπροσωπεία της Μόσχας θα είναι εκεί, περιμένοντας την ουκρανική πλευρά. Νωρίτερα, η ρωσική εφημερίδα Kommersant έγραψε ότι ο υπουργός Εξωτερικών, Σεργκέι Λαβρόφ, δεν θα πάει στην Κωνσταντινούπολη.
Ο Μιχαΐλο Ποντόλιακ στις αποψινές δηλώσεις του ξεκαθάρισε ότι ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι θα συνομιλήσει μόνο με τον Βλαντιμίρ Πούτιν. Ωστόσο, άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο να μην γίνουν οι συνομιλίες σε περίπτωση που δεν εμφανιστεί ο Ρώσος πρόεδρος, δηλώνοντας ότι δεν έχουν νόημα οι συζητήσεις αν δεν γίνουν στο υψηλότερο επίπεδο.
Σε βραδινή ανάρτησή του, ο Ζελένσκι έγραψε ότι σήμερα είχε αρκετές συναντήσεις με την ομάδα του, για τις συνομιλίες στην Τουρκία. «Περιμένω να δω ποιος θα έρθει από τη Ρωσία και μετά θα αποφασίσω ποια βήματα πρέπει να κάνει η Ουκρανία. Μέχρι στιγμής, τα μηνύματα τα ΜΜΕ τους δεν είναι πειστικά», ανέφερε ο Ζελένσκι.
Σημείωσε ότι τυχόν παρουσία του Ντόναλντ Τραμπ «θα μπορούσε να αποτελέσει το ισχυρότερο επιχείρημα». «Αυτή η εβδομάδα μπορεί να αλλάξει πολλά», σημείωσε και τόνισε ότι η Ουκρανία είναι έτοιμη για «διαπραγματεύσεις κάθε μορφής».
Την Τρίτη, ο Ζελένσκι δήλωσε ότι την Πέμπτη θα συναντηθεί με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν στην Άγκυρα και θα περιμένει εκεί. Αν ο Πούτιν επιλέξει να πάει στην Κωνσταντινούπολη, τότε ο Ουκρανός πρόεδρος θα ταξιδέψει εκεί, μαζί με τον Τούρκο ομόλογό του.
{https://x.com/ZelenskyyUa/status/1922716012379766824}
Τη Δευτέρα ο Ντόναλντ Τραμπ εξέφρασε την πεποίθηση ότι μπορεί να προκύψει κάτι καλό στην Κωνσταντινούπολη και δήλωσε ότι υπάρχει μία πιθανότητα να πάει στην Τουρκία για τις συνομιλίες, κάτι που επανέλαβε και σήμερα. «Θα ήθελε να είμαι εκεί και υπάρχει αυτή η πιθανότητα», είπε ο Αμερικανός πρόεδρος για τον Πούτιν. «Δεν ξέρω αν θα πάει σε περίπτωση που δεν είμαι εκεί. Θα το ανακαλύψουμε», πρόσθεσε ο Τραμπ.
Ο Αμερικανός πρόεδρος έχει πει ότι ο υπουργός Εξωτερικών, Μάρκο Ρούμπιο και οι ειδικοί απεσταλμένοι Κιθ Κέλογκ και Στιβ Γουίτκοφ θα πάνε στην Κωνσταντινούπολη. Όμως, σήμερα δήλωσε ότι ο Ρούμπιο και ο Γουίτκοφ θα είναι εκεί την Παρασκευή. Το βράδυ της Τετάρτης ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας έφτασε στην Αττάλεια, για την άτυπο σύνοδο των υπουργών Εξωτερικών του ΝΑΤΟ.
Τι θέλουν οι δύο πλευρές για τον τερματισμό του πολέμου
Αν τελικά πραγματοποιηθούν αυτές οι διαπραγματεύσεις στην Κωνσταντινούπολη, θα είναι οι πρώτες ανάμεσα στην Ουκρανία και τη Ρωσία από το 2022. Τότε, οι συνομιλίες που έγιναν στην Τουρκία και τη Λευκορωσία, λίγες εβδομάδες μετά την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία, κατέρρευσαν γρήγορα.
Με δεδομένο ότι ακόμα παραμένει θολό το τοπίο για το ποιοι θα πάρουν μέρος στις συνομιλίες, εξίσου ασαφής είναι και η ατζέντα. Ο Ζελένσκι έχει δηλώσει ότι θα είναι αποτυχία αν συζητηθεί οτιδήποτε άλλο πέρα από μια συμφωνία για εκεχειρία. Ο Πούτιν από την άλλη είπε ότι υπάρχει μια πιθανότητα να κανονιστεί «κάποιου είδους νέα εκεχειρία», αλλά οι συζητήσεις θα έχουν στόχο να εξαλειφθούν «οι ριζικές αιτίες» της σύγκρουσης.
Ο Πούτιν απαιτεί η Ουκρανία να παραχωρήσει τέσσερις περιφέρειές της, στις οποίες οι ρωσικές δυνάμεις δεν έχουν τον πλήρη έλεγχο. Επίσης, θέλει το Κίεβο να αναγνωρίσει ως ρωσική την Κριμαία, την οποία προσάρτησε η Μόσχα το 2014. Στις απαιτήσεις του Πούτιν είναι ακόμα να σταματήσει η Ουκρανία την προσπάθεια ένταξης στο ΝΑΤΟ, να μειώσει δραστικά τον στρατό της και η Δύση να άρει τις κυρώσεις σε βάρος της Μόσχας.
Η Ουκρανία αρνείται να παραχωρήσει εδάφη και ζητά ισχυρές εγγυήσεις ασφαλείας για την όποια μελλοντική ρωσική επιθετικότητα.
Με πληροφορίες από Associated Press, CNN
