Ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε την Τρίτη ότι ο Ουκρανός πρόεδρος ετοιμάζεται να ταξιδέψει στην Ουάσινγκτον για να υπογράψει τη συμφωνία για τα ορυκτά - που αναδείχθηκε τις τελευταίες ημέρες ως κομβικής σημασίας «εργαλείο» στην προσπάθεια του Κιέβου να ανακτήσει τη στήριξη των ΗΠΑ.
Η Ουκρανία έχει συμφωνήσει τους όρους μιας σημαντικής συμφωνίας με τις ΗΠΑ για τα ορυκτά, δήλωσε στο BBC ανώτερος αξιωματούχος στο Κίεβο. «Έχουμε πράγματι καταλήξει σε συμφωνία με μια σειρά θετικών τροποποιήσεων και τη βλέπουμε ως ένα καλό αποτέλεσμα», πρόσθεσε ο αξιωματούχος χωρίς όμως να δώσει περαιτέρω λεπτομέρειες.
Δημοσιεύματα αναφέρουν ότι η Ουάσινγκτον απέσυρε τις αρχικές απαιτήσεις της για δικαίωμα ύψους 500 δισ. δολαρίων (395 δισ. λίρες) σε δυνητικά έσοδα από την αξιοποίηση των φυσικών πόρων της Ουκρανίας, αλλά δεν έδωσε σταθερές εγγυήσεις ασφαλείας στην εμπόλεμη Ουκρανία - κάτι που αποτελούσε βασικό ουκρανικό αίτημα.
Χωρίς να επιβεβαιώσει ότι επιτεύχθηκε συμφωνία, ο Τραμπ δήλωσε την Τρίτη ότι σε αντάλλαγμα η Ουκρανία θα κερδίσει «το δικαίωμα να συνεχίσει να πολεμά».
«Είναι πολύ γενναίοι», είπε στους δημοσιογράφους, αλλά «χωρίς τις Ηνωμένες Πολιτείες, τα χρήματά τους και τον στρατιωτικό εξοπλισμό τους, αυτός ο πόλεμος θα είχε τελειώσει σε πολύ σύντομο χρονικό διάστημα».
Ερωτηθείς αν θα συνεχιστεί η στρατιωτική βοήθεια στην Ουκρανία, ο Αμερικανός πρόεδρος απάντησε: «Ίσως, μέχρι να έχουμε μια συμφωνία με τη Ρωσία... Πρέπει να έχουμε μια συμφωνία, αλλιώς θα συνεχιστεί».
Θα υπάρξει ανάγκη για «κάποια μορφή ειρηνευτικής δύναμης» στην Ουκρανία μετά από οποιαδήποτε συμφωνία, πρόσθεσε ο Τραμπ, αλλά αυτό θα πρέπει να γίνει «αποδεκτό από όλους».
Επιστρέφοντας στη συφωνία, ο ειδησεογραφικός ιστότοπος Ukrainska Pravda ανέφερε ότι η συμφωνία για τα ορυκτά επρόκειτο να υπογραφεί από τον Ουκρανό υπουργό Εξωτερικών Αντρίι Σίμπιχα και τον Αμερικανό ομόλογό του, Μάρκο Ρούμπιο, ενώ οι δύο χώρες συμφώνησαν επίσης να δημιουργήσουν ένα επενδυτικό ταμείο ανασυγκρότησης.
«Η Ουκρανία είναι μόνο η αρχή»: Τι αλλάζει στην εποχή Τραμπ
Μόλις την περασμένη εβδομάδα, ο Τραμπ χαρακτήρισε τον Ζελένσκι «δικτάτορα», ενώ κατηγόρησε το Κίεβο - και όχι τη Ρωσία - για την έναρξη του πολέμου. Με τον τρόπο αυτό, ο Αμερικανός πρόεδρος εξέφραζε στην πραγματικότητα την οργή του για το γεγονός πως ο Ουκρανός ηγέτης είχε απορρίψει τις απαιτήσεις των ΗΠΑ για 500 δισ. δολάρια σε ορυκτό πλούτο.
Τις τελευταίες εβδομάδες, ο Τραμπ πιέζει για τον έλεγχο στα ορυκτά της Ουκρανίας σε αντάλλαγμα για προηγούμενη στρατιωτική και άλλη βοήθεια προς τη χώρα, με τον Ζελένσκι να ζητά εγγυήσεις ασφαλείας για το μέλλον της χώρας του: «Δεν μπορώ να πουλήσω το κράτος μας», φέρεται να έχει δηλώσει.
Την Τρίτη ο Τραμπ υποστήριξε ότι οι ΗΠΑ είχαν δώσει στην Ουκρανία 300 έως 350 δισ. δολάρια. «Θέλουμε να πάρουμε πίσω αυτά τα χρήματα», είπε. «Βοηθάμε τη χώρα να ξεπεράσει ένα πολύ πολύ μεγάλο πρόβλημα... αλλά οι Αμερικανοί φορολογούμενοι τώρα θα πάρουν πίσω τα χρήματά τους και μάλιστα με τόκο».
Η αναπληρώτρια πρωθυπουργός της Ουκρανίας Όλια Στεφανίσινα δήλωσε στους Financial Times - που ανέφεραν πρώτοι τη συμφωνία για τα ορυκτά την Τρίτη - ότι το συγκεκριμένο σχέδιο ήταν «μόνο ένα τμήμα της ευρύτερης εικόνας».
Σύμφωνα με ουκρανικές πηγές, οι ΗΠΑ αναγκάστηκαν να υποχωρήσουν από ορισμένες από τις πιο επαχθείς απαιτήσεις τους, ενώ πολλές από τις λεπτομέρειες αυτής της συμφωνίας θα απαιτήσουν περαιτέρω διαπραγματεύσεις.
Το προηγούμενο, ωστόσο, έχει δημιουργηθεί: Η αμερικανική βοήθεια στην εποχή Τραμπ συνοδεύεται από χειροπιαστά ανταλλάγματα. Η βοήθεια για χάρη της βοήθειας - είτε δίνεται για ανθρωπιστικούς ή στρατηγικούς λόγους - αποτελεί παρελθόν.
Η εξέλιξη αυτή αναδεικνύει ένα θεμελιώδη μετασχηματισμό της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής έπειτα από περισσότερα από 75 χρόνια - από τις ημέρες του Σχεδίου Μάρσαλ και τον ιδεαλισμό του Ψυχρού Πολέμου εώς την «Ατζέντα Ελευθερίας» του Τζορτζ Μπους για την προώθηση της παγκόσμιας δημοκρατίας.
Η Ουκρανία είναι μόνο η αρχή - σχολιάζει το BBC. «Αναμένετε από τον Τραμπ και το επιτελείο του να εφαρμόσουν το δόγμα "Πρώτα η Αμερική" σε όλο τον κόσμο κατά τη διάρκεια των επόμενων τεσσάρων ετών».
