Τέλος στην πολύμηνη περιπέτεια της Μπρίτνεϊ Γκράινερ στη Ρωσία έφερε η «ανταλλαγή» της την Πέμπτη με τον Ρώσο υπήκοο Βίκτορ Μπουτ στο αεροδρόμιο του Άμπου Ντάμπι στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.
Η 32χρονη Μπρίτνεϊ Γκράινερ - σταρ της ομάδας Φοίνιξ Μέρκιουρι της Εθνικής Ομοσπονδίας Καλαθοσφαίρισης Γυναικών - συνελήφθη στις 17 Φεβρουαρίου και καταδικάστηκε σε εννέα χρόνια κάθειρξης σε σωφρονιστική αποικία με την κατηγορία της κατοχής και λαθρεμπορίου ναρκωτικών, καθώς στις αποσκευές της είχαν βρεθεί φυσίγγια ατμού που περιείχαν λάδι κάνναβης, το οποίο απαγορεύεται στη Ρωσία.
Οι διαπραγματεύσεις για την απελευθέρωσή της περιπλέχθηκεαν μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία στις 24 Φεβρουαρίου και την επακόλουθη όξυνση των σχέσεων μεταξύ Ουάσινγκτον και Μόσχας και ολοκληρώθηκαν μόλις χθες.
Ποιος όμως είναι ο Βίκτορ Μπουτ και γιατί είναι τόσο πολύτιμος στον Πούτιν;
Ο Μπουτ - πρώην σοβιετικός στρατιωτικός - εξέτιε ποινή φυλάκισης 25 ετών στις Ηνωμένες Πολιτείες με ένα πλήθος κατηγοριών να τον βαραίνει, που περιελάμβανε από τις συνωμοσίες για τη δολοφονία Αμερικανών, μέχρι την απόκτηση και εξαγωγή αντιαεροπορικών πυραύλων και την παροχή υλικής υποστήριξης σε τρομοκρατική οργάνωση.
Το Κρεμλίνο έχει επανειλημμένα ζητήσει την απελευθέρωση του Μπουτ, καταγγέλλοντας την καταδίκη του το 2012 ως «αβάσιμη και προκατειλημμένη».
Εδώ και πολύ καιρό, η Ρωσική Ομοσπονδία διαπραγματεύεται με τις Ηνωμένες Πολιτείες για την απελευθέρωση του Β. Α. Μπουτ, ανέφερε το ρωσικό υπουργείο Εξωτερικών σε ανακοίνωσή του.
Η Ουάσινγκτον επί μακρόν αρνήθηκε κατηγορηματικά τον διάλογο για την ένταξη του Ρώσου [πολίτη] σε κάποιο πρόγραμμα ανταλλαγής. Παρ' όλα αυτά, η Ρωσική Ομοσπονδία συνέχισε να εργάζεται ενεργά για τη διάσωση του συμπατριώτη μας.
Ο Μπουτ κατάφερε για χρόνια να αποφύγει για χρόνια τα διεθνή εντάλματα σύλληψης, αλλά και την δέσμευση των περιουσιακών του στοιχείων, ωστόσο συνελήφθη το 2008 σε μια μυστική επιχείρηση με επικεφαλής πράκτορες της αμερικανικής υπηρεσίας δίωξης ναρκωτικών στην Ταϊλάνδη.
Αυτοί παρίσταναν, μάλιστα, τα μέλη των Επαναστατικών Ενόπλων Δυνάμεων της Κολομβίας, γνωστές με το ακρωνύμιο FARC.
Ο Μπουτ εκδόθηκε τελικά στις ΗΠΑ το 2010 μετά από μια παρατεταμένη δικαστική διαδικασία.
Υπήρξε ο υπ' αριθμόν ένα εχθρός της διεθνούς διακίνησης όπλων για πολλά χρόνια, εξοπλίζοντας μερικές από τις πιο βίαιες συγκρούσεις σε όλο τον κόσμο, όπως σημείωνε το 2012 αμερικανός εισαγγελέας.
Τελικά οδηγήθηκε ενώπιον της δικαιοσύνης σε αμερικανικό δικαστήριο επειδή συμφώνησε να παράσχει έναν συγκλονιστικό αριθμό στρατιωτικών όπλων σε μια δηλωμένη τρομοκρατική οργάνωση που είχε δεσμευτεί να σκοτώσει Αμερικανούς.
Η δίκη επικεντρώθηκε στο ρόλο του Μπουτ στην προμήθεια όπλων στη FARC, μια αντάρτικη ομάδα που διεξήγαγε εξέγερση στην Κολομβία μέχρι το 2016. Οι ΗΠΑ δήλωσαν ότι τα όπλα προορίζονταν για τη δολοφονία Αμερικανών πολιτών.
Διακινούσε όπλα στις μεγαλύτερες εμπόλεμες ζώνες του κόσμου
Όμως η ιστορία του στο εμπόριο όπλων - σύμφωνα με το CNN - είναι πολύ πιο παλιά. Έχει κατηγορηθεί για τη συγκρότηση ενός στόλου φορτηγών αεροσκαφών για τη διακίνηση στρατιωτικών όπλων σε εμπόλεμες ζώνες σε όλο τον κόσμο από τη δεκαετία του 1990, τροφοδοτώντας αιματηρές συγκρούσεις από τη Λιβερία έως τη Σιέρα Λεόνε και το Αφγανιστάν.
Οι καταγγελίες για διακίνηση όπλων στη Λιβερία οδήγησαν τις αμερικανικές αρχές στην απόφαση να παγώσουν τα αμερικανικά περιουσιακά του στοιχεία το 2004 και να μπλοκάρουν κάθε συναλλαγή του με τις ΗΠΑ.
Από την πλευρά του, ο Μπουτ που έχει επανειλημμένα υποστηρίξει ότι λειτουργούσε νόμιμες επιχειρήσεις, ενεργώντας ως απλός πάροχος υπηρεσιών εφοδιασμού.
Πιστεύεται ότι είναι γύρω στα 50, με την ηλικία του να αμφισβητείται λόγω διαφορετικών διαβατηρίων και εγγράφων, ενώ μιλά έξι γλώσσες.
Ο υπολοχαγός που... «εκμεταλλεύτηκε» την πτώση της ΕΣΣΔ
Όπως δήλωνε το 2010 ο Douglas Farah, συγγραφέας βιβλίου για την ζωή του Μπουτ, επρόκειτο για ένα σοβιετικό αξιωματικό, πιθανότατα υπολοχαγό, ο οποίος απλά κατάφερε να διακρίνει τις «ευκαιρίες» που παρουσιάστηκαν με την κατάρρευση της ΕΣΣΔ:
- Εγκαταλελειμμένα αεροσκάφη στους διαδρόμους προσγείωσης από τη Μόσχα στο Κίεβο, που δεν μπορούσαν πλέον να πετάξουν λόγω έλλειψης πόρων για καύσιμα ή συντήρηση
- Τεράστιες αποθήκες γεμάτες όπλα που φυλάσσονταν από φρουρούς που ξαφνικά έπαιρναν ελάχιστο ή καθόλου μισθό και
- Όλο και αυξανόμενη ζήτηση για αυτά τα όπλα από παραδοσιακούς πελάτες της Σοβιετικής Ένωσης και νεοεμφανιζόμενες ένοπλες ομάδες από την Αφρική έως τις Φιλιππίνες.
Ο Μπουτ έχει δηλώσει ότι εργάστηκε ως στρατιωτικός στη Μοζαμβίκη. Άλλοι έχουν πει ότι στην πραγματικότητα ήταν στην Αγκόλα, όπου η Ρωσία είχε μεγάλη στρατιωτική παρουσία εκείνη την εποχή, δήλωσε ο Farah στο CNN. Έγινε για πρώτη φορά γνωστός όταν τα Ηνωμένα Έθνη άρχισαν να ερευνούν την δράση του την δεκαετία του 1990.
