Σύμφωνα με τον εκπρόσωπο της συλλογικότητας των φυλακισμένων της οργάνωσης Χουάν Αντόνιο Ολάρα Γουρίδι, οι κρατούμενοι της ΕΤΑ δηλώνουν πρόθυμοι «να συμμετάσχουν σε εποικοδομητικό διάλογο με τα ίδια τους τα θύματα».
Ο Γουρίδι, ο οποίος κρατείται στις φυλακές από το 2002, οπότε και ήταν επικεφαλής του ένοπλου βραχίονα της ΕΤΑ, συναντήθηκε με τον Ερνάν το περασμένο Σάββατο στην φυλακή του Αλμπολότε στη Γρανάδα. Ο Ερνάν διαβίβασε στις αρχές και τον Τύπο τη διαθεσιμότητα των κρατουμένων της ΕΤΑ να «υλοποιήσουν μία εποικοδομητική συμβολή στην παρούσα πολιτική συγκυρία, η οποία θα γίνει συγκεκριμένη εντός των προσεχών μηνών».
Στο πλαίσιο αυτό, η συλλογικότητα των κρατουμένων “etarras” θα αποδεχόταν να «αναγνωρίσει τα δεινά που χρειάσθηκε να υποφέρουν τα θύματά τους», όπως και να ανοίξουν δίαυλοι «για έναν εποικοδομητικό διάλογο» με τους οικείους των πάνω από 800 θυμάτων της θανατηφόρου δράσης τους. Όπως διαβεβαιώνει ο Ερνάν, οι κρατούμενοι «θεωρούν απαραίτητο να δημιουργηθεί ένα πλαίσιο, ανύπαρκτο έως σήμερα, για να οικοδομηθεί μία συνύπαρξη απελευθερωμένη από τις δυναμικές των αλληλοκατηγοριών».
Στη συνάντηση του Σαββάτου, ο Γουρίδι εκφράσθηκε με «θετικό τρόπο» για τις επαφές της ΕΡΡΚ με τα «τοπικά συμβούλια συμβίωσης», που έχουν δημιουργηθεί σε κοινότητες της Γκιπούθκοα—όπως στη Ρεντερία και την Αθπεΐτια. Σε αυτά, τα θύματα της ΕΤΑ συναντιώνται με εκπροσώπους της οργάνωσης, προκειμένου «να δημιουργηθούν πεδία αλληλοκατανόησης και συμπάθειας για τον πόνο του άλλου».
Ο Γουρίδι έχει καταδικασθεί ως υπεύθυνος για μία σειρά επιθέσεων. Μεταξύ των κατηγοριών αυτών περιλαμβάνεται και η διαταγή για τη δολοφονία, το 2000, του επικεφαλής των δικαστικών αρχών της Ανδαλουσίας Λουΐς Πορτέρο.
Στην ίδια συνάντηση στη φυλακή της Γρανάδας —που κατά τον Ερνάν δεν πραγματοποιήθηκε κάτω από τις «καλλίτερες συνθήκες»—ο εκπρόσωπος της ΕΡΡΚ τόνισε πως τα φυλακισμένα μέλη της ΕΤΑ έχουν δρομολογήσει ατομικές πρωτοβουλίες για να βελτιωθούν οι συνθήκες κράτησής τους.
Έτσι, σε 20 φυλακές, τα μέλη της έχουν ζητήσει να ενταχθούν στα προγράμματα εργασίας, που στις «περισσότερες από τις περιπτώσεις» τα αιτήματα έχουν γίνει δεκτά.
Μολαταύτα, στην πλειονότητά τους οι αιτήσεις των μελών της ΕΤΑ να χαρακτηρισθούν πλέον ως απλοί κρατούμενοι έχουν απορριφθεί από τα συμβούλια των φυλακών. Το κύριο επιχείρημα, κατά τον Γουρίδι, για την άρνηση τούτη εδράζεται στο ότι «αποτελούν μέλη μίας τρομοκρατικής οργάνωσης που δεν έχει διαλυθεί ακόμη. Όμως αυτό τα γεγονός, κατά την ΕΡΡΚ, αποτελεί ένα σημαντικό εμπόδιο στην προσπάθειά τους να επιτύχουν καλλίτερες συνθήκες κράτησης.
Με βάση τις διακηρυγμένες διαθέσεις των μελών της ΕΤΑ το Διαρκές Φόρουμ εκτιμά πως η «αποστράτευση της ΕΤΑ» (όπως ευφημιστικά αποκαλείται η διάλυση της οργάνωσης από την αυτονομιστική αριστερά) ενδέχεται να ανακοινωθεί έως και πριν τον ερχόμενο Ιούλιο. Ο εκπρόσωπος του κυβερνώντος εθνικιστικού κόμματος PNV στην Εουσκάδι (Χώρα των Βάσκων) Αιτόρ Εστέβαν δήλωσε χθες πως η ΕΤΑ οφείλει να ανακοινώσει τη διάλυσή της και τα φυλακισμένα μέλη της να παραδεχθούν, όπως ζητούν τα θύματά τους, την «άδικη» βλάβη που υπέστησαν και να σταματήσουν τις παρελκυστικές στρατηγικές.
