Το νέο βιβλίο του δημοσιογράφου και συγγραφέα Πέτρου Κατσάκου, με τίτλο «Ιστορίες χωρίς φωνή», που κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις ΟΚΤΑΝΑ, είναι μια λογοτεχνική κατάθεση που υπερβαίνει τα όρια της αφήγησης.
Πρόκειται για μια πολιτική και ηθική πράξη, μια φωνή που μιλά εκ μέρους όλων εκείνων των πλασμάτων που ζουν δίπλα μας, υποφέρουν σιωπηλά και στερούνται τη δυνατότητα να υπερασπιστούν τον εαυτό τους.
Με βαθιά ενσυναίσθηση και κοινωνική ευαισθησία, ο συγγραφέας δίνει σάρκα και οστά σε ένα σύμπαν που συχνά επιλέγουμε να αγνοούμε. Από τις απέραντες ζούγκλες της Ινδονησίας μέχρι τα παγωμένα τοπία της Αρκτικής, και από τα εξωτικά τουριστικά θέρετρα έως τις καθημερινές μας κουζίνες, οι ιστορίες του βιβλίου αποτυπώνουν τον τρόπο με τον οποίο η ανθρώπινη κυριαρχία χτίστηκε πάνω σε αμέτρητες «βουβές υπάρξεις» — ζώα που γίνονται τροφή, προϊόντα ένδυσης, διασκέδασης ή πειραμάτων, αντιμετωπιζόμενα ως αντικείμενα χωρίς καμία ηθική ή συναισθηματική αξία.
Ο Πέτρος Κατσάκος απορρίπτει αυτό το κυρίαρχο αφήγημα. Μέσα από την επιλογή του να δώσει φωνή στα ζώα, όχι ως σύμβολα ή θύματα, αλλά ως υποκείμενα με προσωπικότητα, εμπειρίες και συναισθήματα, επαναδιατυπώνει τη σχέση μας με τον μη ανθρώπινο κόσμο. Δεν μιλάει απλώς για τα ζώα. Μιλάει μέσα από αυτά. Οι ιστορίες του, είτε βασίζονται σε πραγματικά γεγονότα είτε κινούνται στη σφαίρα της λογοτεχνικής επινόησης, φωτίζουν πλευρές της ζωής που οι περισσότεροι αποφεύγουμε να αντικρίσουμε.
Το «Ιστορίες χωρίς φωνή» δεν είναι απλώς μια συλλογή διηγημάτων. Είναι μια πράξη υπεράσπισης. Ο συγγραφέας δεν περιορίζεται στο να συγκινήσει· επιδιώκει να αφυπνίσει. Προτείνει μια νέα ηθική στάση, όπου η ζωή των ζώων δεν εκτιμάται με βάση την ωφέλειά τους προς τον άνθρωπο, αλλά αναγνωρίζεται ως αυθύπαρκτη, ισότιμη και άξια σεβασμού. Κάθε ιστορία αποτελεί έναν καθρέφτη για τον πολιτισμό μας· έναν πολιτισμό που έχει εθιστεί στην κατανάλωση της ζωής των άλλων, χωρίς τύψεις και χωρίς ερωτήματα.
Το βιβλίο μας υπενθυμίζει πως όσο συνεχίζουμε να αγνοούμε τις σιωπηλές κραυγές των ζώων, τόσο πιο πολύ απομακρυνόμαστε από την ουσία της ανθρωπιάς μας. Μας καλεί να σταθούμε δίπλα τους — όχι από οίκτο, αλλά από αίσθηση δικαίου. Να γίνουμε η φωνή τους σε έναν κόσμο που τα αγνοεί. Να αποδεχτούμε πως ο πλανήτης αυτός δεν είναι αποκλειστικά δικός μας και πως η συνύπαρξη απαιτεί σεβασμό, δικαιοσύνη και αλληλεγγύη.
Η γραφή του Κατσάκου είναι ρεαλιστική και ποιητική ταυτόχρονα. Ακονίζει την ηθική μας συνείδηση, χωρίς διδακτισμό. Δεν επιβάλλει μια αλήθεια – μας προτείνει να τη δούμε με άλλα μάτια: τα μάτια εκείνων που δεν έχουν λόγο, αλλά έχουν ζωή, συναισθήματα, φόβους και επιθυμίες.
Το «Ιστορίες χωρίς φωνή» είναι, τελικά, μια λογοτεχνική κραυγή για δικαιοσύνη. Ένα βιβλίο που θέλει να ακουστεί, να προκαλέσει σκέψη, να ανοίξει έναν διάλογο που η κοινωνία μας αποφεύγει συστηματικά. Είναι μια πρόσκληση να αλλάξουμε στάση — απέναντι στα ζώα, αλλά και απέναντι στον ίδιο μας τον εαυτό.
Περίληψη
Τι κοινό έχουν τα τροπικά δάση της Ινδονησίας με τα παγωμένα νερά της Αρκτικής, οι δανέζικες νήσοι Φερόες με τη Σαπιέντζα στα ανοιχτά της Μεσσηνίας, τα καλντερίμια της Σαντορίνης με τα δελφινάρια των ευρωπαϊκών τουριστικών πόλεων, τα ιχθυοτροφεία οξύρυγχων με τα αμερικάνικα ιπποδρόμια, οι Ουκρανοί εστιάτορες με τη βρετανική βασιλική φρουρά, το πρωινό αυγό που μας καλημερίζει με το πουπουλένιο μαξιλάρι που μας καληνυχτίζει;
Στοιχειώνονται όλα από τις βουβές κραυγές αμέτρητων ζώων που θεωρούμε κατώτερα και άρα δίχως δεύτερη σκέψη αναλώσιμα προς δική μας σίτιση, ένδυση, άνεση, εξυπηρέτηση, τέρψη, κοινωνική προβολή κι επίδειξη.
Ο Πέτρος Κατσάκος στέκεται εκεί όπου οι πολλοί απλώς προσπερνούν για να αφουγκραστεί όλα εκείνα τα πλάσματα που θεωρούμε ότι στερούνται φωνής επειδή επιλέγουμε να μην την ακούσουμε, επειδή προτιμάμε να μην την καταλάβουμε. Αφουγκράζεται και καταγράφει τον κόσμο «μας» από τη δική τους σκοπιά, δανείζει τη φωνή του σε όλα εκείνα τα μη-ανθρώπινα ζώα στα οποία αρνούμαστε μια ισότιμη ύπαρξη πάνω στον πλανήτη ενώ γνωρίζουμε πως τους ανήκει εξίσου.
Καταγράφει και μας καλεί να αλλάξουμε τον τρόπο που αλληλεπιδρούμε με τον κόσμο, γιατί αν δεν πάρουμε θέση τώρα, σύντομα δεν θα μας μένει παρά να αφηγούμαστε ιστορίες για όσα με δική μας υπαιτιότητα χάσαμε, να θρηνούμε για όσα αλόγιστα καταστρέψαμε.
H παρουσίαση του βιβλίου θα γίνει την Πέμπτη 27 Νοεμβρίου στις 6 το απόγευμα, στη Δημοτική Αγορά Κυψέλης.
Για το βιβλίο θα μιλήσουν η Ελένα Ακρίτα, η Madame Ginger, ο Νίκος Χαραλαμπίδης και ο Πέτρος Κατσάκος. Θα συντονίσει η Τασούλα Επτακοίλη.
Αποσπάσματα από το βιβλίο θα διαβάσουν οι: Αγγελική Τόμπρου και Μανώλης Μαυροματάκης.
