Σύμφωνα με το εορτολόγιο 2026, σήμερα η Εκκλησία τιμά την ανάμνηση του Αγίου Χριστοφόρου μάρτυρος, του Προφήτου Ησαΐα, και του Αγίου Νικολάου του εν Βουνένοις.
Αυτό σημαίνει ότι γιορτάζουν: Χριστόφορος, Χριστοφόρης, Φόρης, Χριστόφης, Χριστοφία, Χριστοφίνα, Ησαΐας. Ακόμα, είναι και Ημέρα της Ευρώπης.
Προφήτης Ησαΐας
Θεωρείται ο μέγιστος των προφητών της Παλαιάς Διαθήκης και αποκαλείται από τους Πατέρες της Εκκλησίας ως ο «Πέμπτος Ευαγγελιστής», λόγω των συγκλονιστικών και λεπτομερών προφητειών του για τον Χριστό. Γεννήθηκε στην Ιερουσαλήμ γύρω στο 774 π.Χ., ήταν γιος του Αμώς (όχι του ομώνυμου προφήτη) και ανήκε σε αριστοκρατική οικογένεια που είχε στενή σχέση με την αυλή των βασιλέων του Ιούδα.
Το 738 π.Χ. είδε το περίφημο όραμα στον Ναό, όπου ο Θεός καθόταν σε υψηλό θρόνο περιστοιχισμένος από Σεραφείμ που έψαλλαν το «Αγιος, Αγιος, αγιος Κύριος Σαβαώθ» και ένα από τα Σεραφείμ άγγιξε τα χείλη του με αναμμένο άνθρακα (αναφορά που ακούμε στη Θεία Λειτουργία), «καθαρίζοντάς» τον για την αποστολή του. Προφήτευσε με απίστευτη ακρίβεια γεγονότα που εκπληρώθηκαν 700 χρόνια αργότερα στην Καινή Διαθήκη, κυρίως όμως τη γέννηση του Μεσσία από παρθένο («Ιδού η παρθένος εν γαστρί έξει και τέξεται υιόν…») και τα Πάθη του Μεσσία, τον οποίο, στο 53ο κεφάλαιο τον περιγράφει ως «πρόβατον επὶ σφαγὴν», αναφέροντας τα τραύματα και τη θυσία Του για τις αμαρτίες μας. Λόγω αυτής της προφητείας, το κεφάλαιο αυτό διαβάζεται αυτούσιο κατά τη διάρκεια των Μεγάλων Ωρών της Μεγάλης Παρασκευής, την ώρα που η Εκκλησία βιώνει τη Σταύρωση και τον θάνατο του Κυρίου.
Ο «Χορός του Ησαΐα», που ψάλλεται στο μυστήριο του γάμου και της χειροτονίας, αναφέρεται στην προφητεία του για τη γέννηση του Εμμανουήλ, συμβολίζοντας τη χαρά για τη σάρκωση του Θεού και την ένωσή μας με Αυτόν.
Σύμφωνα με την ιουδαϊκή παράδοση και τους χριστιανούς βιογράφους, ο Ησαΐας μαρτύρησε σε βαθιά γεράματα επί της βασιλείας του ασεβούς Μανασσή, όταν πριονίστηκε με ξύλινο πριόνι.
Μεγαλομάρτυς Χριστοφόρος
Εζησε τον 3ο αι. επί αυτοκράτορα Δεκίου και είναι ένας από τους πιο εντυπωσιακούς αγίους της Ορθοδοξίας, τόσο για τη σωματική του διάπλαση όσο και για τον τρόπο της μεταστροφής του. Σύμφωνα με την παράδοση, καταγόταν από τη φυλή των Κυνοκεφάλων (από περιοχή της Βόρειας Αφρικής ή της Μέσης Ανατολής) και το αρχικό του όνομα ήταν Ρεμπρόβος.
Ηταν άνθρωπος με γιγαντιαίο ανάστημα και άγρια όψη, γι’ αυτό και στη βυζαντινή αγιογραφία, αν και σπάνια, απεικονίζεται με κεφάλι σκύλου, μια συμβολική αναπαράσταση της βάρβαρης προέλευσής του πριν γνωρίσει το φως του Χριστού. Η πιο διαδεδομένη ιστορία για τον άγιο αναφέρει ότι, θέλοντας να υπηρετήσει τον ισχυρότερο βασιλιά του κόσμου, κατέληξε να υπηρετεί τον Χριστό, και ένας ασκητής τού πρότεινε να μεταφέρει προσκυνητές στην πλάτη του σε έναν επικίνδυνο ποταμό που δεν είχε γέφυρα.
Μια μέρα, μετέφερε ένα μικρό παιδί, το οποίο γινόταν όλο και πιο βαρύ, σε σημείο που κινδύνευσε να πνιγεί. Το παιδί του αποκάλυψε ότι ήταν ο Χριστός και από τότε έλαβε το όνομα Χριστοφόρος. Το μαρτύριό του έλαβε χώρα στη Λυκία, επί αυτοκράτορα Δεκίου, με φρικτά βασανιστήρια και αποκεφαλισμό το 250. Λόγω του «περιστατικού» της μεταφοράς του Χριστού και των προσκυνητών, ο άγιος θεωρείται προστάτης των οδηγών και των οδοιπόρων και πολλοί πιστοί τοποθετούν την εικόνα του στα αυτοκίνητά τους, ζητώντας την προστασία του από τροχαία ατυχήματα.
O Μεγαλομάρτυς Χριστοφόρος θεωρείται προστάτης των οδηγών και των οδοιπόρων.
Η εικονογραφία του Χριστοφόρου ως «κυνοκέφαλου» είναι μία από τις πιο σπάνιες και αινιγματικές απεικονίσεις στην ορθόδοξη τέχνη, η οποία βασίζεται σε αρχαίες παραδόσεις και προκαλεί διάφορα ερωτηματικά. Μια ερμηνεία είναι ότι συμβολίζει τη θηριώδη και άγρια φύση του ανθρώπου πριν γνωρίσει τον Χριστό και μια άλλη ότι υποδηλώνει πως ο χριστιανισμός έχει τη δύναμη να μεταμορφώσει ακόμη και το πιο «άγριο θηρίο» σε άγιο. Είναι δηλαδή μια εικαστική μεταφορά για τη νίκη του πνεύματος επί της ύλης και του ενστίκτου.
Στη βυζαντινή περίοδο, ο άγιος απεικονιζόταν κυρίως ως νεαρός στρατιωτικός με ανθρωπόμορφη όψη, με την κυνοκέφαλη εκδοχή να εμφανίζεται κυρίως μετά τον 16ο αι. σε περιοχές όπως η Ρωσία, τα Βαλκάνια και ορισμένα ελληνικά νησιά (Χίος, Κρήτη). Σήμερα, η επικρατούσα εικονογραφία ακολουθεί δύο τύπους. Του στρατιωτικού, ως ρωμαλέου στρατιώτη που κρατά σταυρό ή λόγχη, και του φέροντος τον Χριστό, ως ενός σωματώδους άνδρα που διασχίζει ποταμό, κρατώντας μια ράβδο που ανθίζει και φέροντας στους ώμους του τον μικρό Χριστό. Αυτός ο τύπος είναι και ο πιο διαδεδομένος, καθώς συνδέεται με τον ρόλο του ως προστάτη των οδηγών. Κυνοκέφαλες τοιχογραφίες σώζονται σε ναούς της βόρειας Ελλάδας και της Καππαδοκίας, καθώς και στο Βυζαντινό και Χριστιανικό Μουσείο της Αθήνας, όπου υπάρχει χαρακτηριστική εικόνα του 17ου αι.
Τιμάται επίσης η μνήμη: μαρτύρων Ακυλίνης και Καλλινίκης, μαρτύρων Επιμάχου του Ρωμαίου και Γορδιανού, Μαξίμου πατριάρχου Ιεροσολύμων, οσίου Σίου του εκ Γεωργίας, μάρτυρος Κωνσταντίνου βασιλέως των Σκώτων, οσιομάρτυρος Νικολάου του νέου του εν Βουνένοις, Δημητρίου του μεγάλου πρίγκηπος της Μόσχας, οσίου Ιωσήφ της Οπτινα, νεομαρτύρων της Σλομπόντσκαγια Ουκρανίας.
Ανατολή ήλιου: 06:20
Δύση ήλιου: 20:23
Διάρκεια ημέρας: 14 ώρες 3 λεπτά
Σελήνη 21.7 ημερών
