Έντονες αντιδράσεις έχει προκαλέσει η απόφαση του υπουργείου Πολιτισμού (μέσω του ΟΔΑΠ) να παραχωρήσει σε ιδιώτη τις τουαλέτες και τα lockers των αρχαιολογικών χώρων, ανάμεσά τους και της Ακρόπολης.
Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι για τη χρήση τους από τους επισκέπτες θα απαιτείται η καταβολή αντιτίμου. Όπως ορίζεται από την απόφαση του Υπουργείου Πολιτισμού - ο διαγωνισμός που διενεργείται μέσω του Οργανισμού Διαχείρισης και Ανάπτυξης Πολιτιστικών Πόρων (ΟΔΑΠ) εγκρίθηκε στις 14 Απριλίου 2026- η τουαλέτα θα κοστίζει 1 ευρώ ανά χρήση για τον κάθε επισκέπτη και τα lockers στα 2 ευρώ.
Σύμφωνα πάντα με την προκήρυξη του διαγωνισμού, θα δοθούν συνολικά 78 τουαλέτες σε ιδιώτες. Οι 49 τουαλέτες βρίσκονται στην Ακρόπολη, το Παλαιό Μουσείο, τη Διονυσίου Αρεοπαγίτου και την Ανατολική Κλιτύς Ακρόπολης. Οι υπόλοιπες 29 τουαλέτες βρίσκονται στον Κεραμεικό, Αρχαία Αγορά και τη Στοά Αττάλου. Τα 160 lockers βρίσκονται επί της Διονυσίου Αρεοπαγίτου.
Σημειώνεται ωστόσο, ότι στα μουσεία και τους αρχαιολογικούς χώρους του εξωτερικού, οι παροχές αυτές προσφέρονται από το αντίστοιχο υπουργείο Πολιτισμού, φυσικά δωρεάν.
«Ο ανάδοχος (μισθωτής) υποχρεούται να έχει ολοκληρώσει την ανάπτυξη των μισθίων και την προμήθεια του απαραίτητου εξοπλισμού και να έχει θέσει τους χώρους υγιεινής, καθαριότητας και θυρίδων φύλαξης (lockers) και τα αυτόματα συστήματα ελέγχου εισόδου σε πλήρη λειτουργία εντός των κάτωθι αναφερόμενων χρονικών διαστημάτων κατά ανώτατο όριο εξήντα (60) ημερών από την υπογραφή της σύμβασης για τους χώρους υγιεινής, καθαριότητας και θυρίδων φύλαξης (lockers), οι οποίοι ευρίσκονται εντός Αρχαιολογικών Χώρων. Η χρονική διάρκεια της σύμβασης ορίζεται σε 6 έτη από την υπογραφή της σύμβασης και δύναται να παραταθεί κατά τα οριζόμενα στο άρθρο 38 της παρούσας διακήρυξης μέχρι 6 επιπλέον έτη» αναφέρει μεταξύ άλλων η προκήρυξη.
Και όλα αυτά τη στιγμή που το εισιτήριο για την Ακρόπολη έχει φτάσει στα 30 ευρώ, για την Αρχαία Αγορά, 20 ευρώ, το Ολυμπιείο, 20 ευρώ και τον Κεραμεικό 10 ευρώ.
Η εκμίσθωση, σύμφωνα με την προκήρυξη, «αποσκοπεί στη διασφάλιση της εύρυθμης λειτουργίας των ανωτέρω χώρων υγιεινής, καθαριότητας και θυρίδων φύλαξης (lockers), καθώς και της βέλτιστης εξυπηρέτησης των επισκεπτών των ως άνω αρχαιολογικών χώρων, με απώτερο στόχο την ενίσχυση της διεθνούς προβολής τους και την αύξηση της επισκεψιμότητάς τους».
«Οι χώροι υγιεινής, καθαριότητας, θυρίδων φύλαξης, καθώς και το δικαίωμα εγκατάστασης αυτόματων συστημάτων ελέγχου εισόδου σε αυτούς αφορούν τους επιλεγμένους αρχαιολογικούς χώρους σε: Ακρόπολη, Παλαιό Μουσείο, Ανατολική Κλιτύ Ακρόπολης, Αρχαία Αγορά και Στοά Αττάλου» ενώ η είσοδος θα είναι ελεύθερη για σχολεία και ΑμεΑ και «ο ανάδοχος υποχρεούται να απασχολεί υπάλληλο στους χώρους των WC για εξυπηρέτηση».
Επίσης, πλέον οι υπάλληλοι του υπουργείου Πολιτισμού στους αρχαιολογικούς χώρους της Ακρόπολης και της Αρχαίας Αγοράς, άνδρες - γυναίκες, θα έχουν μια κοινή τουαλέτα. «... ένας τουλάχιστον θάλαμος στους χώρους υγιεινής δεσμεύεται από την Εφορεία για την εξυπηρέτηση του προσωπικού της υπηρεσίας. Το προσωπικό της υπηρεσίας αφ' ενός δεν θα καταβάλλει το απαιτούμενο τίμημα. Στους υπόλοιπους αρχαιολογικούς χώρους, όπου δεν θα υπάρχουν "χώροι υγιεινής προσωπικού" (κτίριο Διονυσίου Αρεοπαγίτου 18-20, Ολυμπιείο και Κεραμεικός), θα πρέπει να προβλεφθεί διαδικασία για την ελεύθερη πρόσβαση των εργαζομένων στους χώρους υγιεινής...» αναφέρεται χαρακτηριστικά.
Καταγγελίες από ΔΑΣ ΥΠΠΟ
Από την πλευρά της η ΔΑΣ ΥΠΠΟ σημειώνει ότι «σύμφωνα με τη διακήρυξη, η πρόσβαση στις τουαλέτες θα επιβαρύνει τους επισκέπτες με 1 ευρώ, ενώ η φύλαξη προσωπικών αντικειμένων θα κοστίζει 2 ευρώ ανά άτομο. Πρόκειται για μια προκλητική εμπορευματοποίηση στοιχειωδών αναγκών, που μετατρέπει ακόμη και βασικές υπηρεσίες εξυπηρέτησης του κοινού σε πεδίο κερδοφορίας. Η συγκεκριμένη απόφαση αποτελεί συνέχεια της συνολικότερης αντιλαϊκής πολιτικής του ΥΠΠΟ και του ΟΔΑΠ, που αντιμετωπίζει την πολιτιστική κληρονομιά με όρους "κόστους – οφέλους"». Όπως αναφέρει «στο ίδιο πλαίσιο εντάσσονται οι αυξήσεις στις τιμές των εισιτηρίων, η ανάθεση της διαχείρισης και του ελέγχου τους σε ιδιωτικές εταιρείες, καθώς και ο σχεδιασμός για τη δημιουργία Ανώνυμης Εταιρείας διαχείρισης της κινητής και ακίνητης περιουσίας του ΟΔΑΠ. Ιδιαίτερα προκλητικό είναι το γεγονός ότι, ενώ τα τελευταία χρόνια υλοποιούνται έργα στους αρχαιολογικούς χώρους μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, βασικές υποδομές παραμένουν ανενεργές ή ανεπαρκείς. Ενδεικτικά, στον χώρο της Ακρόπολης, οι τουαλέτες στο παλαιό Μουσείο παραμένουν κλειστές εδώ και τρία χρόνια, προκαλώντας σοβαρή ταλαιπωρία σε επισκέπτες και εργαζόμενους. Παρά το γεγονός ότι τα σχετικά έργα έχουν ολοκληρωθεί εδώ και μήνες, οι υποδομές δεν έχουν αποδοθεί στο κοινό γιατί έπρεπε πρώτα να εκχωρηθούν στους ιδιώτες! Την ίδια στιγμή, δεν διασφαλίζονται ούτε καν οι αναγκαίες υποδομές υγιεινής για το προσωπικό που εργάζεται στους αρχαιολογικούς χώρους, είτε στη φύλαξη είτε στην αποκατάσταση και διαχείριση των μνημείων».
Καταγγέλλει επίσης πως «η κατάσταση αυτή αποδεικνύει ξεκάθαρα πως για την ηγεσία του ΥΠΠΟ προτεραιότητα αποτελεί η κερδοφορία των ιδιωτών και όχι η ποιοτική και δωρεάν παροχή βασικών υπηρεσιών σε επισκέπτες και σε εργαζόμενους. .... Οι επιλογές αυτές κυβέρνησης και ηγεσίας του ΥΠΠΟ καθιστούν απογοητευτική την απρόσκοπτη πρόσβαση των εργαζομένων και των λαϊκών οικογενειών στην πολιτιστική κληρονομιά» και τονίζει πως «ο καθένας μπορεί να βγάλει τα συμπεράσματά του. Οσο η πολιτιστική κληρονομιά αντιμετωπίζεται αγοραία, ως "βιτρίνα" που προσδίδει ισχυρή προστιθέμενη αξία, τόσο θα ξεπηδούν τέτοιες ενέργειες».
Τέλος η ΔΑΣ απαιτεί «την άμεση απόσυρση της διακήρυξης. Την πλήρη λειτουργία και αναβάθμιση όλων των υποδομών. Την εξασφάλιση επαρκών και δωρεάν βασικών υπηρεσιών για το κοινό και το προσωπικό. Την ενίσχυση των αρχαιολογικών χώρων με μόνιμο προσωπικό. Τη διασφάλιση του δημόσιου χαρακτήρα της πολιτιστικής κληρονομιάς».
Δείτε ΕΔΩ την έγκριση του ΥΠΠΟ και την προκήρυξη του ΟΔΑΠ
