Υπεγράφη η παραγγελία 23 νέων τρένων από την Alstom, με αυστηρό χρονοδιάγραμμα παράδοσης έως το 2027, ταυτόχρονα με την αναθεώρηση της σύμβασης του Δημοσίου με την Hellenic Train.
Πρόκειται για τη «μεγαλύτερη ιδιωτική επένδυση που έχει υλοποιηθεί ποτέ στις χερσαίες μεταφορές της χώρας και την πρώτη αγορά νέων τρένων από την προ-ολυμπιακή περίοδο του 2004», σύμφωνα με το υπουργείο Μεταφορών.
Η παραγγελία αφορά 23 ηλεκτροκίνητους συρμούς τύπου Coradia Stream, νέας γενιάς, σχεδιασμένους για υπεραστικές και προαστιακές επιβατικές υπηρεσίες. Οι συρμοί διαθέτουν χαμηλό δάπεδο και επιβίβαση χωρίς σκαλιά, αυξημένη χωρητικότητα (335 θέσεις ανά υπεραστικό και 362 ανά προαστιακό συρμό), μεγάλες γυάλινες επιφάνειες, προσαρμοζόμενο LED φωτισμό, ειδικούς χώρους για ποδήλατα, καρότσια και μεγάλες αποσκευές και ενισχυμένη ηχομόνωση.
Σε επίπεδο ασφάλειας και λειτουργίας, ενσωματώνονται πλήρως τα ευρωπαϊκά συστήματα ETCS για τον έλεγχο κυκλοφορίας και ταχύτητας, καθώς και το TCMS για την κεντρική διαχείριση όλων των κρίσιμων λειτουργιών του συρμού, με συνεχή παρακολούθηση σε πραγματικό χρόνο και δυνατότητα αυτόματων παρεμβάσεων όπου απαιτείται.
Οι συρμοί έχουν μέγιστη ταχύτητα 160 χλμ./ώρα με δυνατότητα αναβάθμισης όπου το δίκτυο επιτρέπει μεγαλύτερες ταχύτητες και παρουσιάζουν έως 10% μειωμένη κατανάλωση ενέργειας.
Από τα 23 νέα τρένα, τα 12 προορίζονται για τον άξονα Αθήνα-Θεσσαλονίκη και τα 11 για την ενίσχυση των προαστιακών γραμμών Αττικής και Θεσσαλονίκης. Το κόστος επένδυσης για τους νέους συρμούς αντιστοιχεί σε 308.000.000 ευρώ και το αναλαμβάνει αποκλειστικά η Hellenic Train.
Ταυτόχρονα, με βάση την αναθεωρημένη σύμβαση, η εταιρεία αναλαμβάνει την υποχρέωση για ακόμη 20 εκατ. ευρώ που αφορά την ανακαίνιση του υπάρχοντος στόλου και ακόμη 35 εκατ. για υποδομές συντήρησης και συστήματα.
Η αναθεωρημένη σύμβαση με την Hellenic Train «κλειδώνει» συνολικές επενδύσεις 420 εκατ. ευρώ, ενεργοποιεί ρήτρες υπέρ του Δημοσίου για καθυστερήσεις στα δρομολόγια, θεσπίζει νέο πλαίσιο προστασίας επιβατών με διπλασιασμό αποζημιώσεων και αυστηροποιεί τους κανόνες συντήρησης και διαθεσιμότητας στόλου. Επίσης, προβλέπει υποχρεωτική εκπαίδευση προσωπικού καθηκόντων ασφαλείας και ψηφιακή μέτρηση εκτέλεσης έργου μέσω του νέου συστήματος γεωεντοπισμού.
Αυστηρότερες κυρώσεις, αυξημένες αποζημιώσεις
Αυστηρότερο είναι το καθεστώς κυρώσεων στην αναθεωρημένη σύμβαση, ενώ για πρώτη φορά εισάγεται συγκεκριμένο πλαίσιο ποινών για τις καθυστερήσεις των δρομολογίων.
Από 1η Ιανουαρίου του 2026 ενεργοποιείται νέο πλαίσιο ποινών για ακινητοποιήσεις συρμών λόγω βλαβών, με δικαίωμα καταγγελίας της σύμβασης από το Δημόσιο, εφόσον διαταράσσεται άνω του 10% των ετήσιων δρομολογίων. Το δικαίωμα ενεργοποιείται σε περίπτωση διατάραξης των δρομολογίων για τουλάχιστον δύο συνεχόμενες ημέρες ή τουλάχιστον πέντε ημέρες σε διάστημα ενός μήνα. Προβλέπονται ποινές μέχρι 1 εκατ. ευρώ υπέρ του Δημοσίου και αύξηση αποζημιώσεων επιβατών.
Επίσης, με τη νέα σύμβαση θεσπίζεται αυστηρότερο πλαίσιο αποζημιώσεων επιβατών. Οι αποζημιώσεις διπλασιάζονται σε περιπτώσεις σοβαρών συμβάντων κατά την εκτέλεση των δρομολογίων.
Παράλληλα, η παρακολούθηση των δρομολογίων και η καταβολή αποζημίωσης κόστους δεν θα βασίζεται στις έγγραφες αναφορές της Hellenic Train, αλλά θα υπολογίζεται με βάση τις ψηφιακές καταγραφές του νέου συστήματος γεωεντοπισμού που νομοθετήθηκε τον Ιούλιο του 2025 και υλοποιείται από τον ΟΣΕ.
Σε περίπτωση μη τήρησης του χρονοδιαγράμματος δρομολόγησης των νέων τρένων, προβλέπεται εξάμηνο περιθώριο συμμόρφωσης, μετά το οποίο το Δημόσιο μπορεί να καταγγείλει οριστικά τη σύμβαση και να την αναθέσει σε άλλο πάροχο. Αντίστοιχα σε περίπτωση μη έγκαιρης αποκατάστασης της υποδομής, το ελληνικό Δημόσιο θα κληθεί να αποζημιώσει τον πάροχο για ανεκτέλεστα δρομολόγια.
Τα έργα
Σε πλήρη εξέλιξη και εντός χρονοδιαγράμματος βρίσκονται τα έργα υποδομής στον άξονα Αθήνα - Θεσσαλονίκη ο οποίος από το καλοκαίρι του 2026 θα διαθέτει σε διπλή γραμμή 100% σηματοδότηση, 100% τηλεδιοίκηση και 100% ETCS - σύστημα αυτόματης πέδησης τρένων (το τελευταίο δεν περιλαμβανόταν στη σύμβαση 717), επισημαίνει το υπουργείο Μεταφορών.
Τα ίδια συστήματα θα είναι εγκατεστημένα και στο τμήμα Θεσσαλονίκη - Ειδομένη έως τα σύνορα της χώρας, καθώς το έργο παραδίδεται τον Απρίλιο του 2026. Ταυτόχρονα δημοπραττείται πλήρης ανακαίνιση του τμήματος Αχαρνές - Οινόη και προχωρούν τα έργα αποκατάστασης στον Δομοκό.
Με την ολοκλήρωση αυτών των έργων και τα νέα τρένα, το δρομολόγιο Αθήνα - Θεσσαλονίκη θα εκτελείται σε λιγότερο από 3,5 ώρες.
Έως το 2027 θα έχουν ολοκληρωθεί επίσης:
- Η υπογειοποίηση των Σεπολίων που αυτή τη στιγμή διχοτομεί την Αθήνα με πολλαπλές ισόπεδες διαβάσεις.
- Οι γραμμές Λάρισας - Βόλου και Παλαιοφάρσαλου - Καλαμπάκας (Έργα Daniel)
- Ο προαστιακός Δυτικής Αττικής (Λιόσια - Μέγαρα) και ο προαστιακός Δυτικής Θεσσαλονίκης (ΝΣΣ - Αγχίαλος - με δυνατότητα επέκτασης προς Γέφυρα).
- Η επέκταση προς την Πελοπόννησο θα έχει ενεργοποιηθεί έως τον Ψαθόπυργο (15 χλμ. από την Πάτρα) και τα έργα θα συνεχιστούν προς Ρίο και Πάτρα.
- Η γραμμή Λουτράκι - Άγιοι Θεόδωροι
Τα έργα που ακολουθούν κατά προτεραιότητα είναι η πλήρης ανάταξη των γραμμών στη Βόρεια Ελλάδα, η υλοποίηση των έργων στο τμήμα Αλεξανδρούπολη - Ορμένιο και η επέκταση προς την Πάτρα.
Στις αρχές του 2026 ξεκινά η Α’ φάση ανακαίνισης των σταθμών Αθήνας και Θεσσαλονίκης με χρονοδιάγραμμα ολοκλήρωσης έως το φθινόπωρο του 2026. Ταυτόχρονα δημοπρατείται η ανακαίνιση των σταθμών του προαστιακού Αττικής και Δυτικής Θεσσαλονίκης ενώ παραδίδονται 4 νέοι σταθμοί στην Πελοπόννησο.
Με χρηματοδότηση από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο, συνολικά 35 επιπλέον σιδηροδρομικοί σταθμοί σε όλη τη χώρα θα αναβαθμιστούν τόσο αισθητικά όσο και σε υποδομές προσβασιμότητας για ΑμεΑ.
Η Β’ φάση για τους κεντρικούς Σιδηροδρομικούς Σταθμούς Αθηνών, Θεσσαλονίκης και Πειραιά βρίσκεται σε φάση αρχιτεκτονικών προτάσεων.
«Στον σιδηρόδρομο επιχειρούμε να κάνουμε μια νέα αρχή, διορθώνοντας παθογένειες δεκαετιών. Με την προώθηση των αναγκαίων έργων στον άξονα Αθήνα - Θεσσαλονίκη, με προηγμένα συστήματα ασφαλείας και, βεβαίως, με νέα τρένα», δήλωσε ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, Κωστής Χατζηδάκης και συμπλήρωσε ότι η υπογραφή της συμφωνίας για τα 23 νέα τρένα αποτελεί σημαντικό βήμα.
«Το γεγονός ότι η παράδοση των πρώτων τρένων έρχεται αμέσως μετά την ολοκλήρωση των σιδηροδρομικών έργων και την εγκατάσταση των νέων συστημάτων ασφαλείας στέλνει ένα σαφές μήνυμα ότι είμαστε αποφασισμένοι να κάνουμε πράξη τη δέσμευσή μας για ένα σύγχρονο, ασφαλή και ευρωπαϊκό σιδηρόδρομο, ο οποίος θα ξανακερδίσει την εμπιστοσύνη των Ελλήνων πολιτών», πρόσθεσε.
«Σήμερα, μετά από 6 μήνες διαπραγματεύσεων, γυρίζουμε μια νέα σελίδα για τον ελληνικό σιδηρόδρομο. Ο ιταλικός όμιλος Ferrovie dello Stato δεν μένει σε προφορικές δεσμεύσεις, αλλά με τη σημερινή υπογραφή προχωρά στην παραγγελία νέων τρένων για τον Ελληνικό σιδηρόδρομο και την εκταμίευση 308 εκατομμυρίων ευρώ με αυστηρό χρονοδιάγραμμα υλοποίησης έως το 2027. Πρόκειται για τη μεγαλύτερη ξένη επένδυση χερσαίων μεταφορών στην ιστορία της χώρας», επεσήμανε από την πλευράς του ο αναπληρωτής υπουργός Υποδομών και Μεταφορών Κωνσταντίνος Κυρανάκης.
