Απογοητευτικά για τη βία μεταξύ εφήβων, είναι τα αποτελέσματα πρόσφατης έρευνας, αφού σύμφωνα με αυτά, σχεδόν ένας στους τέσσερις εφήβους στην Ελλάδα, υπήρξε θύμα εκφοβισμού στο σχολείο του και ένας στους δέκα, υπήρξε θύμα μπούλινγκ διαδικτυακά.
Σύμφωνα με την ίδια έρευνα του Ερευνητικού Πανεπιστημιακού Ινστιτούτου Ψυχικής Υγιεινής Ε.Π.Ι.Ψ.Υ. για την επιθετικότητα και τον εκφοβισμό στους εφήβους, ένας στους τρεις εφήβους, έχει εμπλακεί πρόσφατα σε καυγά, ενώ ένας στους οκτώ, έχει συμμετάσχει σε εκφοβισμό άλλου μαθητή.
Τα περισσότερα περιστατικά αφορούν διάδοση ψεμάτων, υποτιμητικά πειράγματα, και τα σχόλια ή χειρονομίες σεξουαλικού περιεχομένου, ενώ σε χαμηλότερα ποσοστά, υπάρχει και η σωματική βία.
Μιλήσαμε με την ψυχολόγο Μαρία Ρώτα, για τα αίτια της έξαρσης του φαινομένου, ιδιαίτερα μετά την «έξοδο» από τον εγκλεισμό της πανδημίας.
Η κ. Ρώτα, μας είπε ότι ο κορονοϊός, μας άλλαξε πολλές συνήθειες και πολύ γρήγορα. «Ανακάτεψε τη λίμνη και βγήκαν στην επιφάνεια πολύ δύσκολα πράγματα. Ακούγεται πάρα πολύ δυσάρεστο αυτό που λέω, αλλά πραγματικά γίναμε χειρότεροι σε όλα. Στις σχέσεις μας, στη δουλειά μας, στην καθημερινότητα, στην οικογένεια», αναφέρει η κ. Ρώτα.
Η ψυχολόγος θεωρεί ότι η covid, αλλά κυρίως η διαχείρισή της, αύξησε την παραβατικότητα των ανηλίκων και μάλιστα ταχύτατα.
«Το πρόβλημα με την παραβατικότητα των ανηλίκων είναι τεράστιο. Δεν ξέρω αν πραγματικά είναι τόσο η covid, ή η διαχείριση της covid. Έβγαλε τι μπορεί να συμβεί από τη μία μέρα στην άλλη και αυτό τάραξε πολύ τον ψυχισμό του κόσμου. Γίναμε ευάλωτοι ξαφνικά.
Ιδιαίτερα για τους ανήλικους, δεν ήταν τόσο η ίδια η ασθένεια, αλλά η διαχείρισή της. Και φυσικά η διαχείριση που έκαναν οι γονείς. Οι οποίοι επίσης επηρεάστηκαν από όλα αυτά. Η διαχείριση με τους συνεχείς εγκλεισμούς, η απουσία κοινωνικών σχέσεων και συναναστροφών, δυσκόλεψε πολύ τα πράγματα», αναφέρει.
Η κ. Ρώτα, θεωρεί ότι, ουσιαστικό ρόλο στην αύξηση της βίας μεταξύ ανηλίκων, έπαιξε η σχέση των παιδιών με το διαδίκτυο και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
«Η ζωή των ενηλίκων μέσα στην covid εποχή, ενίσχυσε τη σχέση τους με τα κοινωνικά δίκτυα και το ίντερνετ. Είδαν ότι μπορούν να ζουν μόνο μέσα από αυτό. Αυτόματα μεγάλωσε την επιθετικότητά τους. Εγκλεισμός, περιορισμός, επικοινωνία μόνο μέσα από μία οθόνη. Υπήρχε αυτό, αλλά έγινε πιο έντονο στον κορονοϊό».
Η κ. Ρώτα αναφέρεται ειδικότερα, στον τρόπο με τον οποίο το διαδίκτυο, ενισχύει το γρήγορο και το εφήμερο και αφαιρεί την κριτική σκέψη από τους έφηβους.
«Το διαδίκτυο έχει την έννοια του γρήγορου. Του εφήμερου, αυτού που αλλάζει πάρα πολύ γρήγορα. Αυτό αφαιρεί από τους έφηβους και τα παιδιά, οποιαδήποτε αναλογική σκέψη. Η σκέψη τους είναι γρήγορη, δεν έχει καμία διαδικασία, δεν έχει βήματα. Φέρνω το παράδειγμα ενός αναλογικού και ενός ψηφιακού ρολογιού. Το αναλογικό ρολόι για να πάει από τις 11 στις δώδεκα ακολουθούμε τους δείκτες και έτσι βιώνουμε το χρόνο. Στο ψηφιακό ρολόι δεν βιώνουμε έτσι το χρόνο. Το διαδίκτυο δίνει την ψευδαίσθηση ότι όλα μπορούν να γίνουν πολύ γρήγορα.
Μπορεί όμως να αναστραφεί αυτή η συμπεριφορά των εφήβων και με ποιο τρόπο;
«Μπορεί να ακούγεται αυστηρό αυτό που λέω, αλλά πρέπει οι γονείς να προσπαθήσουν να αναδείξουν τις συνέπειες όλου αυτού που συμβαίνει στο διαδίκτυο. Οι νέοι δεν σχετίζονται πλέον με τις συνέπειες. Σε σχέση με την παραβατικότητα, υπάρχει επίσης κάτι σοβαρό. Υπάρχει η ατιμωρησία. Πολλά πράγματα, που σχετίζονται με την παραβατικότητα, μπορεί να γίνονταν και παλιά, αλλά ήταν θαμμένα. Τώρα έχουν καταργηθεί οι κόκκινες γραμμές. Αυτό είναι μεγάλο πρόβλημα.
Επίσης αν ρωτήσετε ένα παιδί, πώς φαντάζεσαι τη ζωή του μετά από δέκα χρόνια, δεν μπορεί να απαντήσει. Όλα συμβαίνουν στο τώρα. Και έτσι όλο αυτό φέρνει παραβατικότητα», καταλήγει η κ. Ρώτα.
