Το Ευρωπαϊκό Σχέδιο Καταπολέμησης του Καρκίνου αποτελεί μια πολιτική δέσμευση για την αντιστροφή της κατάστασης όσον αφορά τον καρκίνο και έναν ακόμη θεμέλιο λίθο προς μια ισχυρή Ευρωπαϊκή Ένωση στον τομέα τηςΥγείας και μια ασφαλέστερη, καλύτερα προετοιμασμένη και ανθεκτικότερη ΕΕ.
Το σχέδιο αποτελείται από 10 εμβληματικές πρωτοβουλίες και 32 υποστηρικτικές δράσεις και η Ελλάδα συμμετέχει (με θεσμικούς φορείς, ερευνητικά κέντρα και πανεπιστήμια) σε 14 από αυτές.
Κάθε χρόνο, 2,7 εκατομμύρια άνθρωποι στην Ευρωπαϊκή Ένωση διαγιγνώσκονται με καρκίνο και 1,3 εκατομμύρια πεθαίνουν από αυτόν. Πάνω από το 40% των περιπτώσεων καρκίνου μπορούν να προληφθούν.
Χωρίς να αντιστραφούν οι τρέχουσες τάσεις, ο καρκίνος θα μπορούσε να εξελιχθείς στην κύρια αιτία θανάτου στην ΕΕ. Εάν δεν ληφθούν μέτρα τώρα, τα κρούσματα καρκίνου αναμένεται να αυξηθούν κατά 24% έως το 2035.
Με προϋπολογισμό 4 δισεκατομμυρίων ευρώ, το σχέδιο της ΕΕ για τον καρκίνο χρησιμοποιεί όλα τα διαθέσιμα μέσα χρηματοδότησης, συμπεριλαμβανομένων δεκάδων έργων που χρηματοδοτούνται από το πρόγραμμα EU4Health
Το σχέδιο βάζει στον μεγεθυντικό φακό ολόκληρη την πορεία της νόσου και εκτείνεται σε τέσσερις βασικούς τομείς δράσης, την πρόληψη, την έγκαιρη ανίχνευση, τη διάγνωση και θεραπεία και την ποιότητα ζωής καρκινοπαθών και επιζώντων.
Πρόληψη
Στον τομέα της πρόληψης του καρκίνου, η ΕΕ υποστηρίζει πολλά έργα που προωθούν τον υγιεινό τρόπο ζωής και βελτιώνουν τον γραμματισμό στον τομέα της υγείας. Αυτά περιλαμβάνουν την αναθεώρηση και την ενημέρωση του Ευρωπαϊκού Κώδικα κατά του Καρκίνου, την ενίσχυση του εμβολιασμού κατά των καρκίνων που προκαλούνται από τον ιό των ανθρώπινων θηλωμάτων (HPV), την ενθάρρυνση υγιεινών συμπεριφορών στα παιδιά και την κατάρτιση των επαγγελματιών υγείας.
Αυτά τα έργα συμβάλλουν συλλογικά στις προσπάθειες πρόληψης του καρκίνου με απώτερο στόχο τη μείωση της συχνότητας εμφάνισής του και τη βελτίωση της συνολικής δημόσιας υγείας.
Η Ελλάδα συμμετέχει σε πέντε έργα πρόληψης: Schools4Health (για προαγωγή της υγείας στα σχολεία), VH-COMSAVAC (στοχεύει στην κλιμάκωση των δοκιμών και του εμβολιασμού μεταξύ πληθυσμών μεταναστών και προσφύγων με υψηλή συχνότητα ιογενούς ηπατίτιδας), PERCH (για την αντιστροφή μολύνσεων με HPV), PROTECT-EUROPE (υπερασπίζεται προγράμματα εμβολιασμού για τον HPV σε άτομα ουδέτερου φύλου στα κράτη μέλη της ΕΕ και την παροχή προστασίας σε όλους) και IHLGiS (προαγωγή υγιεινού τρόπου ζωής χωρίς αποκλεισμούς στα σχολεία)
Έγκαιρη ανίχνευση
Η ΕΕ χρηματοδοτεί πολλά έργα στον τομέα της έγκαιρης ανίχνευσης, μεταξύ άλλων για την υποστήριξη της ίσης πρόσβασης στον προσυμπτωματικό έλεγχο του καρκίνου, τη διαχείριση δεδομένων και τη βελτίωση της ποιότητας και της κάλυψης των προγραμμάτων προσυμπτωματικού ελέγχου στην Ευρώπη.
Ορισμένα από τα έργα στοχεύουν στη μείωση των ανισοτήτων στον προσυμπτωματικό έλεγχο του καρκίνου γενικά, και ορισμένα στοχεύουν περισσότερο σε εντοπισμένους ελέγχους, όπως ο προσυμπτωματικός έλεγχος για τον καρκίνο του πνεύμονα, του προστάτη ή του στομάχου. Η Ελλάδα συμμετέχει με το έργο SOLACE υποστηρίζοντας τα κράτη μέλη της ΕΕ στην εφαρμογή προγραμμάτων προσυμπτωματικού ελέγχου για τον καρκίνο του πνεύμονα και παρέχοντας μια εργαλειοθήκη για εξατομικευμένες προσεγγίσεις.
Διάγνωση και θεραπεία
Πολλά έργα στοχεύουν στη βελτίωση των αποτελεσμάτων των ασθενών και στη μείωση των ανισοτήτων σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση όσον αφορά τη διάγνωση και τη θεραπεία του καρκίνου.
Αυτό περιλαμβάνει την ανάπτυξη ενός προγράμματος εξειδίκευσης και κατάρτισης επαγγελματιών υγείας, ενός δικτύου Ολοκληρωμένων Κέντρων Καρκίνου και νέων Δικτύων Εμπειρογνωμοσύνης που θα ενισχύσουν τη συνεργασία και την ανταλλαγή γνώσεων μεταξύ των ειδικών.
Άλλα έργα θα βελτιώσουν την ογκολογική απεικόνιση, θα υποστηρίξουν την επαναχρησιμοποίηση φαρμάκων και θα επικεντρωθούν στην εξατομικευμένη φροντίδα και θεραπεία.
Αυτά τα έργα υπογραμμίζουν τις συλλογικές προσπάθειες σε όλη την Ευρώπη για την προώθηση της διάγνωσης και θεραπείας του καρκίνου. Αξιοποιώντας την τεχνογνωσία, εφαρμόζοντας καινοτόμες προσεγγίσεις και αντιμετωπίζοντας τις ανισότητες, αυτές οι πρωτοβουλίες στοχεύουν στη βελτίωση των αποτελεσμάτων των ασθενών και στη διασφάλιση δίκαιης πρόσβασης σε ποιοτική φροντίδα για τον καρκίνο σε ολόκληρη την ΕΕ.
Η Ελλάδα συμμετέχει σε πέντε έργα: CAN.HEAL (χρησιμοποιεί τεχνολογία αλληλούχισης επόμενης γενιάς και εντοπίζει μονοπάτια υλοποίησης για να επεκτείνει την διερεύνηση του γενετικού προφίλ ασθενών και να εξετάζει νέες ιδέες για την εκτίμηση των κινδύνων καρκίνου σε υγιείς πληθυσμούς), NEWROAD (θα δημιουργήσει μια ανοιχτή, συνεργατική πλατφόρμα για την επαναχρησιμοποίηση φαρμάκων στην ογκολογία), i-Violin (θα ικανοποιήσει την ανάγκη βελτιστοποίησης και εναρμόνισης των διαδικασιών ογκολογικής απεικόνισης στην Ευρώπη), JANE (μια κοινοπραξία για τη δημιουργία 7 νέων δικτύων εμπειρογνωμοσύνης στον τομέα του καρκίνου στους απαιτητικούς τομείς της εξατομικευμένης πρωτογενούς πρόληψης, της επιβίωσης, της παρηγορητικής φροντίδας, των ωμικών τεχνολογιών και της πρόγνωσης του καρκίνου σε έφηβους και νεαρούς ενήλικες) και CraNE - Preparing National Comprehensive Cancer Centres and EU Networking (θα συνδέσει την ανάπτυξη ενός Δικτύου Ολοκληρωμένης Αντικαρκινικής Φροντίδας στην ΕΕ με εθνικά και περιφερειακά ολοκληρωμένα δίκτυα φροντίδας για τον καρκίνο σε κράτη μέλη).
Ποιότητα ζωής
Με στόχο τη βελτίωση της ποιότητας ζωής, πολλά έργα του σχεδίου της ΕΕ για τον καρκίνο ενισχύουν την ευημερία των ασθενών με καρκίνο, των επιζώντων και των φροντιστών τους.
Αυτό περιλαμβάνει δράσεις για τη χρήση τεχνολογιών ηλεκτρονικής υγείας καθώς και προσπάθειες για την ενδυνάμωση όσων έχουν προσβληθεί από καρκίνο, ώστε να έχουν εύκολη πρόσβαση σε θεραπείες, να ανταλλάσσουν πληροφορίες και να υποστηρίζουν άλλα άτομα που διαγιγνώσκονται με καρκίνο.
Εστιάζοντας στην ενδυνάμωση, την ευημερία και τη συνδεσιμότητα των επιζώντων, αυτές οι πρωτοβουλίες είναι αφιερωμένες στη βελτίωση της συνολικής ποιότητας ζωής των επιζώντων από καρκίνο σε όλη την Ευρώπη.
Η Ελλάδα συμμετέχει σε τρία έργα: OACCU (στοχεύει να δώσει τη δυνατότητα στους νέους επιζώντες ηλικίας 15-39 ετών να ζήσουν υγιείς και ικανοποιητικές ζωές), SmartCARE (εφαρμογή έξυπνης κάρτας που βελτιώνει την ποιότητα ζωής των επιζώντων από καρκίνο) και eCAN (διερευνά τον ρόλο της τηλεδιαβούλευσης και της εξ αποστάσεως παρακολούθησης σε ασθενείς με καρκίνο μέσω κλινικών δοκιμών).
