Σχετικά με την ανικανότητα της Κυβέρνησης να απορροφήσει τα κονδύλια ΕΣΠΑ
Καθώς πλησιάζει το τέλος του έτους 2016, η Κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ βρίσκεται αντιμέτωπη με μια σειρά δεσμεύσεων σχετικά με τη διαχείριση και την απορρόφηση των κονδυλίων του ΕΣΠΑ 2014-2020, όπως την πλήρη απορρόφηση της αρχικής προχρηματοδότησης για τα έτη 2015-2016, καθώς και την επίτευξη των στόχων δαπανών για το ΕΣΠΑ 2014-2020 για το έτος 2016. Όπως παρουσιάστηκε και στις πρόσφατες Επιτροπές Παρακολούθησης των Επιχειρησιακών Προγραμμάτων τον Οκτώβριο του 2016, ο ετήσιος δημοσιονομικός στόχος ανέρχεται σε 2,8 δισεκατομμύρια ευρώ περίπου.
Στο Μεσοπρόθεσμο Πρόγραμμα 2015-2018 (Ν. 4263/2014, Α’ 117, σελίδα 3884), όπου γίνεται αναφορά στην περίπτωση των Εσόδων ΠΔΕ, αναφέρεται ότι οι εισροές ΕΣΠΑ για το έτος 2016 θα είναι ύψους 2,65 δισ. ευρώ. Ο στόχος αυτός αποτυπώνεται και στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού του 2017.
Σύμφωνα με τον Κανονισμού 2015/1839 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης της 14ης Οκτωβρίου 2015 για την «τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013 όσον αφορά ειδικά μέτρα για την Ελλάδα», η χώρα μας έλαβε πρόσθετη αρχική προχρηματοδότηση για τα έτη 2015-2016 7% (3,5% το 2015 και 3,5% το 2016), δηλαδή πρόσθετο ποσό 995 εκατ. ευρώ σε όρους κοινοτικής συνδρομής. Ο Κανονισμός 2015/1839 αναφέρει ρητά (άρθρο 1 παρ. 1), ότι «αν μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2016 το συνολικό ποσό της πρόσθετης αρχικής προχρηματοδότησης που καταβάλλεται βάσει της παρούσας παραγράφου το 2015 και το 2016 σε επιχειρησιακό πρόγραμμα ανά Ταμείο, κατά περίπτωση, δεν καλύπτεται από αιτήσεις πληρωμής που υποβάλλονται από την αρχή πιστοποίησης για το πρόγραμμα αυτό, η Ελλάδα υποχρεούται να επιστρέψει στην Επιτροπή το σύνολο του ποσού της πρόσθετης αρχικής προχρηματοδότησης που καταβλήθηκε από το εν λόγω Ταμείο στο συγκεκριμένο πρόγραμμα».
Στις 10 Νοεμβρίου 2016, σε ομιλία του στα εγκαίνια της έκθεσης «Πελοπόννησος EXPO», ο Αναπληρωτής Υπουργός Οικονομίας και Ανάπτυξης κ. Χαρίτσης ισχυρίστηκε, ότι «η απορρόφηση των πόρων του νέου ΕΣΠΑ θα υπερβεί κατά πολύ το στόχο του 7% που είχε αρχικά τεθεί για το 2016, όπως συνέβη και το 2015 με την απορρόφηση των πόρων της προηγούμενης περιόδου».
Δεδομένου ότι μέχρι σήμερα τα ποσοστά απορρόφησης του ΕΣΠΑ 2014-2020 είναι χαμηλά, ερωτάται ο κ. Αν. Υπουργός :
Ποιο είναι το επίπεδο ενεργοποίησης του ΕΣΠΑ 2014-2020 (αναλυτικά και ανά Τομεακό και Περιφερειακό Πρόγραμμα: Δαπάνες, Νομικές δεσμεύσεις, Ενεργοποίηση και Ενταγμένα έργα) και ποιο το ποσοστό επίτευξης του ετήσιου στόχου δαπανών; Ποιες οι επιπτώσεις σε περίπτωση μη επίτευξης των ετήσιων στόχων στον κρατικό προϋπολογισμό;
Σε ποιο στάδιο βρίσκονται σήμερα, λίγες εβδομάδες πριν την καταληκτική ημερομηνία, οι υποβαλλόμενες στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή αιτήσεις πληρωμής; Υπάρχει κίνδυνος μη απορρόφησης της κατ’ εξαίρεσης προχρηματοδότησης και στην συνέχεια κίνδυνος επιστροφής της;
Η ερωτώσα βουλευτής
Ντόρα Μπακογιάννη
Αθήνα, 8 Δεκεμβρίου 2016
Ερώτηση στον Αν. Υπουργό Οικονομίας και Ανάπτυξης
κ. Αλέξανδρο Χαρίτση
ΘΕΜΑ: Καθυστερήσεις στην ενεργοποίηση της Ειδικής Γραμματείας Συντονισμού και Διαχείρισης Προγραμμάτων Ταμείου Ασύλου, Μετανάστευσης και Ένταξης και Ταμείου Εσωτερικής Ασφάλειας, και άλλων πόρων, και καθυστερήσεις στην αξιοποίηση κοινοτικών κονδυλίων για το προσφυγικό.
Στο Υπουργείο Οικονομίας, Ανάπτυξης και Τουρισμού συστήθηκε με το Ν. 4375/2016 η Ειδική Γραμματεία Συντονισμού και Διαχείρισης Προγραμμάτων Ταμείου Ασύλου, Μετανάστευσης και Ένταξης και Ταμείου Εσωτερικής Ασφάλειας, και άλλων πόρων (Ε.Γ. Τ.Α.Μ.Ε.Τ.Ε.Α.Α.Π.), με σκοπό τον αποτελεσματικό συντονισμό, την επίβλεψη, και την επιτάχυνση των ενεργειών του Υπουργείου και των εμπλεκομένων φορέων, τη διαχείριση των πόρων που αφορούν στο κοινό ευρωπαϊκό σύστημα ασύλου, την ένταξη υπηκόων τρίτων χωρών και τη νόμιμη μετανάστευση, την επιστροφή, τη διαχείριση των εξωτερικών συνόρων και την κοινή πολιτική θεωρήσεων, καθώς και για τη διεξαγωγή του πολιτικού διαλόγου στους τομείς αυτούς. Επίσης, για την αξιοποίηση λοιπών πόρων, συμπεριλαμβανομένων και των πόρων έκτακτης ενίσχυσης, που αφορούν στη διαχείριση μεταναστευτικών ροών και σε λοιπά μεταναστευτικά ζητήματα.
Κατόπιν, πάλι στο Υπουργείο Οικονομίας, Ανάπτυξης και Τουρισμού συστήθηκε με το Ν. 4375/2016 θέση μετακλητού Ειδικού Γραμματέα Ταμείου Ασύλου, Μετανάστευσης και Ένταξης και Ταμείου Εσωτερικής Ασφάλειας και άλλων πόρων.
Στις 2 Ιουλίου 2016 διορίσθηκε με το ΦΕΚ 385/18.8.2016 η κ. Λαμπρινή Κόγου, στη θέση του μετακλητού Ειδικού Γραμματέα Ταμείου Ασύλου, Μετανάστευσης και Ένταξης και Ταμείου Εσωτερικής Ασφάλειας και άλλων πόρων. Η κ. Κόγου δεν έχει καμία εμπειρία σε θέματα της αρμοδιότητάς της. Όπως αναφέρεται στο βιογραφικό της σημείωμα, είναι απόφοιτη της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών, εργάζεται στο Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο και συμμετείχε στις κινητοποιήσεις κατά της διαθεσιμότητας των εργαζομένων στα ΑΕΙ.
Η Υπηρεσία της οποίας προΐσταται η κ. Κόγου διαχειρίζεται το Εθνικό Πρόγραμμα Ταμείου Ασύλου, Μετανάστευσης και Ένταξης και το Εθνικό Πρόγραμμα Ταμείου Εσωτερικής Ασφάλειας. Όμως, παρατηρούνται σοβαρές καθυστερήσεις στην αξιοποίηση των σχετικών ευρωπαϊκών κονδυλίων. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επισημαίνει ότι τα κονδύλια για την Ελλάδα στο πλαίσιο των εθνικών προγραμμάτων του Ταμείου Ασύλου, Μετανάστευσης και Ένταξης και του Ταμείου Εσωτερικής Ασφάλειας είναι περίπου 509 εκατ. ευρώ για την περίοδο 2014-2020.
Παρόλα αυτά, η κυβέρνηση δεν έχει υποβάλει ακόμα δαπάνες προς πληρωμή, γεγονός που σημαίνει ότι η προχρηματοδότηση των 70 εκατ. ευρώ που έχει λάβει η χώρα μας να παραμένει αναξιοποίητη. Στο μεταξύ, στην ιστοσελίδα της Υπηρεσίας έχουν δημοσιευτεί προσκλήσεις και εντάξεις, αλλά για ανάγκες πολύ κατώτερες από τις συνολικές της χώρας. Κι όλα αυτά ενώ η κατάσταση στο προσφυγικό χειροτερεύει και οι συνθήκες διαβίωσης των προσφύγων είναι άθλιες.
Ερωτάται, λοιπόν, ο κ. Αν. Υπουργός:
Με ποια κριτήρια επελέγη η κ. Κόγου γι’ αυτή την τόσο κρίσιμη θέση της Ειδικής Γραμματέως;
Με ποια κριτήρια στελεχώθηκε η Ειδική Υπηρεσία Συντονισμού και Διαχείρισης Ταμείου Ασύλου, Μετανάστευσης και Ένταξης και Ταμείου Εσωτερικής Ασφάλειας και άλλων πόρων; Έχουν ακολουθηθεί οι διατάξεις του 4314/2014 για την επιλογή των θέσεων ευθύνης; Υπήρξε κάποια πρόσκληση για τις θέσεις ευθύνης και, αν ναι, πώς έγινε η αξιολόγηση;
Ποια είναι η απορρόφηση που έχει επιτευχθεί μέχρι σήμερα; Τι στόχοι υπάρχουν για απορρόφηση μέχρι το τέλους του έτους και τι στόχους έχει η Ειδική Υπηρεσία Συντονισμού και Διαχείρισης Ταμείου Ασύλου, Μετανάστευσης και Ένταξης και Ταμείου Εσωτερικής Ασφάλειας και άλλων πόρων μέχρι το τέλος του 2017; Οι στόχοι του 2016, αν φυσικά υπάρχουν, θα επιτευχθούν; Οι δαπάνες σημειώνονται στο Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα;
Οι όποιες προσκλήσεις και οι εντάξεις, τι στόχους απορρόφησης έχουν για το 2016 και το 2017; Σε ποιο βαθμό καλύπτουν τις ανάγκες των προσφύγων στην ελληνική επικράτεια;
Το σύνολο των ποσών των προσκλήσεων αντιστοιχούν στις ανάγκες των ΟΤΑ και των δομών του κράτους; Αν ναι, πώς τεκμηριώνεται αυτό;
Υπάρχει διαβούλευση με τους Δήμους για τις πιεστικές ανάγκες που αντιμετωπίζουν; Υπάρχει σχεδιασμός για να ανακουφιστεί η Τοπική Αυτοδιοίκηση; Αν ναι, γιατί δεν υπάρχει δημοσιοποίηση αυτού του σχεδιασμού;
Σε ότι αφορά την προδημοσίευση της Δράσης «Δομές Προσωρινής Υποδοχής και Φιλοξενίας Προσφύγων αιτούντων διεθνούς προστασίας» υπάρχει πρόβλεψη να υποστηριχθούν οι ΟΤΑ από την Υπηρεσία μέσω Τεχνικής Βοήθειας για την ωρίμανση των δράσεων;
Πότε αναμένεται να ξεκινήσουν να αποδίδουν οι δράσεις της Ειδικής Υπηρεσίας Συντονισμού και Διαχείρισης Ταμείου Ασύλου, Μετανάστευσης και Ένταξης και Ταμείου Εσωτερικής Ασφάλειας και άλλων πόρων, προκειμένου να ανακουφιστούν οι πρόσφυγες και οι κοινωνίες των νησιών του Αιγαίου; Πότε θα αρχίσουμε να αξιοποιούμε τους πόρους του ΤΑΜΕ και ΤΑΕ; Υπάρχει χρονοδιάγραμμα για την αξιοποίηση των κοινοτικών κονδυλίων;
