Σε μία ιδιαίτερα κρίσιμη συγκυρία για την ευρωπαϊκή ενεργειακή ασφάλεια, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναμένεται να ανακοινώσει σήμερα τον οδικό χάρτη για την πλήρη απεξάρτηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης από το ρωσικό φυσικό αέριο έως το 2027.
Το σχέδιο εντάσσεται στο ευρύτερο γεωπολιτικό πλαίσιο αναζήτησης στρατηγικών ενεργειακών εταίρων, με την Κομισιόν να επιδιώκει συμφωνία με τις Ηνωμένες Πολιτείες για εισαγωγές LNG, στον απόηχο της δασμολογικής πίεσης που ασκεί ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ.
Η ανακοίνωση του σχεδίου προκαλεί προβληματισμό σε κράτη-μέλη, ενεργειακές εταιρείες και τη βιομηχανία, καθώς εκφράζονται έντονες ανησυχίες για νέα αύξηση των τιμών στο φυσικό αέριο, και κατά συνέπεια στο ηλεκτρικό ρεύμα.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Η ευρωπαϊκή βιομηχανία ήδη δοκιμάζεται από τις επιπτώσεις του πολέμου στην Ουκρανία, το υψηλό ενεργειακό κόστος και την αστάθεια στις αλυσίδες εφοδιασμού, με αποτέλεσμα να βλέπει με σκεπτικισμό την προοπτική πλήρους διακοπής των εισαγωγών ρωσικού αερίου.
Η Ελλάδα, η οποία εξακολουθεί να εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το ρωσικό φυσικό αέριο, θα επηρεαστεί άμεσα από ένα τέτοιο μέτρο. Το 2024, οι εισαγωγές ρωσικού αερίου κάλυψαν πάνω από το 50% της εγχώριας κατανάλωσης, ενώ και το πρώτο τρίμηνο του 2025 το 38,8% των εισαγωγών προήλθε από τον αγωγό Turkstream μέσω του σταθμού του Σιδηροκάστρου. Ο Turkstream είναι ο μοναδικός εν λειτουργία αγωγός που μεταφέρει ρωσικό αέριο στην ΕΕ, τροφοδοτώντας και άλλες χώρες όπως η Σερβία, η Ουγγαρία και η Σλοβακία.
Οι μακροπρόθεσμες συμβάσεις προμήθειας με τη ρωσική Gazprom, όπως αυτή της ΔΕΠΑ για 2 δισ. κυβικά μέτρα αερίου ετησίως έως το 2027 και της Metlen έως το 2030, δεν αναμένεται να διακοπούν άμεσα, ωστόσο ενδέχεται να μην ανανεωθούν. Η ΕΕ εξετάζει ήδη νομικούς μηχανισμούς, όπως η κήρυξη ανωτέρας βίας, ώστε να επιτρέψει την έξοδο των ευρωπαϊκών εταιρειών από τέτοιες συμβάσεις χωρίς την επιβολή ρητρών.
Η απώλεια του ρωσικού αερίου θα οδηγήσει αναπόφευκτα σε αύξηση του κόστους ηλεκτροπαραγωγής, δεδομένου ότι το φυσικό αέριο παραμένει βασικό καύσιμο για την παραγωγή ρεύματος στη χώρα.
