Η τύχη της εύθραυστης εκεχειρίας μεταξύ Ιράν και Ηνωμένων Πολιτειών παραμένει αβέβαιη, με τον Ντόναλντ Τραμπ μέσα σε 24 ώρες να εκδίδει απειλές για επανέναρξη του πολέμου, πριν δηλώσει ότι... τελικά είχε «παγώσει» τη σχεδιαζόμενη επιθέση εν μέσω «σοβαρών διαπραγματεύσεων».
Οι Ιρανοί έχουν προετοιμαστεί για μια πιθανή επανέναρξη του πολέμου και έχουν δείξει ότι δεν θα διστάσουν να επιβάλουν βαρύ τίμημα στους γείτονες και την παγκόσμια οικονομία, σχολιάζουν οι New York Times.
Τι περιμένει το Ιράν;
Στην πρώτη φάση του πολέμου φέτος, οι Ιρανοί προετοιμάζονταν για μια παρατεταμένη σύγκρουση διάρκειας περίπου τριών μηνών, δηλώνει ο Hamidreza Azizi, ειδικός σε ζητήματα ιρανικής ασφάλειας στο Γερμανικό Ινστιτούτο Διεθνών Υποθέσεων και Ζητημάτων Ασφαλείας.
Ως αποτέλεσμα, το Ιράν περιόρισε τη χρήση πυραύλων του, ώστε να διατηρήσει αρκετό απόθεμα για πολλές εβδομάδες επιθέσεων κατά του Ισραήλ και περιφερειακών στόχων.
Σε αυτή τη φάση, ωστόσο, αν ξεσπάσει ξανά πόλεμος, οι Ιρανοί ηγέτες αναμένουν μια σύγκρουση «σύντομη αλλά υψηλής έντασης», που θα περιλαμβάνει βαριά πλήγματα στις ενεργειακές υποδομές του Ιράν, αναφέρει ο Azizi.
Πώς μπορεί να απαντήσει το Ιράν αυτή τη φορά;
Σε έναν νέο γύρο συγκρούσεων, το Ιράν μπορεί να εκτοξεύσει δεκάδες ή εκατοντάδες πυραύλους την ημέρα για να «αντιμετωπίσει αποτελεσματικά τον εχθρό και επίσης να αλλάξει τα σχέδια της άλλης πλευράς», προσθέτει ο Azizi.
Αυτό θα αναγκάσει τα κράτη του Κόλπου να προετοιμαστούν για εντατικοποιημένες επιθέσεις στις ενεργειακές τους υποδομές. Τα πλήγματα σε πετρελαϊκά πεδία, διυλιστήρια και λιμάνια του Κόλπου είναι ένας από τους πιο «εύκολους» τρόπους για το Ιράν να προκαλέσει ζημιά στην παγκόσμια οικονομία και να ασκήσει πίεση στον Τραμπ. Εάν η ζημιά είναι αρκετά μεγάλη, θα μπορούσε να παρασύρει χώρες όπως τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, το Κουβέιτ και τη Σαουδική Αραβία ακόμη πιο βαθιά σε έναν πόλεμο που πολλοί ηγέτες του Κόλπου έχουν προσπαθήσει να αποφύγουν.
Ιρανοί αξιωματούχοι και κυβερνητικά προσκείμενοι αναλυτές έχουν εμπλακεί τις τελευταίες εβδομάδες σε έντονη αντι-εμιρατινή ρητορική και απειλές, λόγω της πεποίθησής τους ότι τα ΗΑΕ έχουν επιτρέψει επιθέσεις κατά του Ιράν φιλοξενώντας αμερικανικές στρατιωτικές εγκαταστάσεις. Πρόσφατες ειδησεογραφικές αναφορές έχουν αποκαλύψει ότι τα ΗΑΕ και η Σαουδική Αραβία πραγματοποίησαν μυστικές επιθέσεις κατά του Ιράν κατά τη διάρκεια της τελευταίας αμερικανοϊσραηλινής επίθεσης.
«Πρέπει σίγουρα να επαναφέρουμε τα Εμιράτα στην εποχή που καβαλούσαν καμήλες – και μπορούμε να το κάνουμε αυτό», είπε ο αναλυτής Mehdi Kharatian, ο οποίος βρίσκεται κοντά στις ιρανικές δυνάμεις ασφαλείας, σε συνέντευξή του σε podcast τον περασμένο μήνα. «Αν χρειαστεί, θα καταλάβουμε το Αμπού Ντάμπι».
Όσο υπερβολικές κι αν είναι οι δηλώσεις αυτές, «αντανακλούν μια σημαντική τάση» εντός της ηγεσίας των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης του Ιράν, εξηγεί ο Ali Alfoneh, ανώτερος ερευνητής στο Arab Gulf States Institute.
Ο Alfoneh απορρίπτει, παράλληλα, τις αναφορές σε πιθανό σύμφωνο μη επίθεσης μεταξύ Σαουδικής Αραβίας και Ιράν ως «εντελώς μη ρεαλιστικές».
«Η απειλή ιρανικής ανταπόδοσης κατά μεγάλων πετρελαιοπαραγωγών παραμένει ένας από τους λίγους παράγοντες που περιορίζουν την επιθετικότητα των ΗΠΑ έναντι του Ιράν».
Ποια άλλα «χαρτιά» έχει το Ιράν;
Το Ιράν θα μπορούσε επίσης να προσπαθήσει να ασκήσει έλεγχο στο Μπαμπ αλ-Μαντέμπ, ένα στενό θαλάσσιο πέρασμα που συνδέει την Ερυθρά Θάλασσα με τον Κόλπο του Άντεν. Μέσω αυτού διακινείται το ένα δέκατο του παγκόσμιου εμπορίου, ενώ το πέρασμα βρίσκεται δίπλα σε εδάφη που ελέγχονται από τους Χούθι.
Στον τελευταίο γύρο συγκρούσεων, οι Ιρανοί χρησιμοποίησαν την εγγύτητά τους με το Στενό του Ορμούζ, ένα άλλο κρίσιμο εμπορικό πέρασμα, για να ασκήσουν τεράστια πίεση στην παγκόσμια οικονομία. Εάν η ιρανική κυβέρνηση πιστέψει ότι ο έλεγχός της σε αυτό το στενό απειλείται, δεν αποκλείεται να θελήσει «να αναγκάσει τις Ηνωμένες Πολιτείες να ασχοληθούν με δύο θαλάσσια μέτωπα αντί για ένα», εξηγεί ο Azizi.
Ο Kharatian υποστήριξε τον περασμένο μήνα ότι, εάν οι Ηνωμένες Πολιτείες χτυπήσουν ιρανικές οικονομικές υποδομές, το Ιράν θα ανταποδώσει περιορίζοντας την κυκλοφορία στο Μπαμπ αλ-Μαντέμπ.
Αυτό θα μπορούσε να εντείνει την πίεση στην παγκόσμια οικονομία – αλλά η κίνηση μπορεί να αποδειχθεί περίπλοκη.
Η πολιτοφυλακή των Χούθι έχει δεσμευτεί να υπερασπιστεί το Ιράν σε περίπτωση περιφερειακού πολέμου, αλλά αντέδρασε με προσοχή στον τελευταίο γύρο συγκρούσεων. Οι αναλυτές απέδωσαν αυτόν τον σκεπτικισμό σε υπολογισμούς σχετικά με το πόσα από τα μειούμενα στρατιωτικά τους αποθέματα μπορούν να αντέξουν να χρησιμοποιήσουν.
