Ο Ντόναλντ Τραμπ απειλεί ξανά να αποσύρει τις ΗΠΑ από το ΝΑΤΟ, προκαλώντας νέους κλυδωνισμούς στη Συμμαχία, την ώρα που πασχίζει να διατηρήσει την ενότητά της απέναντι στη ρωσική επιθετικότητα κι ενώ ο πόλεμος στο Ιράν διαταράσσει την παγκόσμια οικονομία.
Ο Αμερικανός πρόεδρος δήλωσε τόσο στην Telegraph, όσο και στο Reuters, ότι εξετάζει το ενδεχόμενο να αποσύρει τις ΗΠΑ από το ΝΑΤΟ. Χωρίς την έγκριση του Κογκρέσου, ο Τραμπ δεν μπορεί να αποσύρει από τη Συμμαχία τη χώρα που βοήθησε στην ίδρυσή της, το 1949.
Ακόμα κι αν ψηφιζόταν αυτό στο Κογκρέσο- κάτι απίθανο, δεδομένης της ισχυρής διακομματικής υποστήριξης του ΝΑΤΟ- θα χρειαζόταν ένας χρόνος για να αποχωρήσουν επίσημα οι ΗΠΑ, σύμφωνα με τους κανονισμούς της Συμμαχίας, αναφέρουν οι New York Τimes.
Αυτό μπορεί να είναι μικρή παρηγοριά για τους ανήσυχους συμμάχους, που τα τελευταία χρόνια πασχίζουν να αποφύγουν να εξοργίσουν τον ασταθή Αμερικανό πρόεδρο, σημειώνει η εφημερίδα.
Τι θα σήμαινε αποχώρηση των ΗΠΑ από το ΝΑΤΟ
Οι ΗΠΑ είναι μακράν το μεγαλύτερο και πλουσιότερο μέλος του ΝΑΤΟ, με τον πιο ισχυρό στρατό. Τουλάχιστον 70.000 Αμερικανοί στρατιώτες βρίσκονται αυτή τη στιγμή στην Ευρώπη, για να αποτρέπουν επιθέσεις από τη Ρωσία και άλλους αντιπάλους. Εξάλλου, το αμερικανικό πυρηνικό οπλοστάσιο αποτελεί μια ισχυρή εγγύηση ασφαλείας που καλύπτει την Ευρώπη.
Χωρίς τις ΗΠΑ, «αλλάζεις θεμελιωδώς την αποτρεπτική και αμυντική στάση της Συμμαχίας», υπογραμμίζει ο Στεν Ρίνινγκ, καθηγητής του πανεπιστήμιου Νότιας Δανίας, που μελετά το ΝΑΤΟ. Η Μόσχα θα ενθαρρυνθεί, στον πόλεμο εναντίον της Ουκρανίας, ενώ πιθανότατα η Ρωσία θα επιδιώξει να δημιουργήσει διχόνοια μεταξύ της δυτικής Ευρώπης και μέλη της Συμμαχίας στα ανατολικά, όπως η Τουρκία και η Ουγγαρία, εκτιμά ο καθηγητής.
Το αποτέλεσμα θα ήταν μια πιο γεωγραφικά πολωμένη συμμαχία, τα μέλη της οποίας θα πρέπει να ξοδεύουν ακόμα περισσότερα στην άμυνα, συμπληρώνει. Αυτό θα απαιτούσε την υποστήριξη των Ευρωπαίων και των Καναδών, που σε γενικές γραμμές έχουν κουραστεί από τις στρατιωτικές δαπάνες τα τέσσερα χρόνια του πολέμου στην Ουκρανία.
Παρόλα αυτά, από τότε που ο Τραμπ επέστρεψε στην εξουσία, κάποιοι σύμμαχοι του ΝΑΤΟ έχουν επιδιώξει να μειωθεί η εξάρτηση από την αμερικανική στρατιωτική υποστήριξη. Ο Εμανουέλ Μακρόν έχει μιλήσει για την ανάγκη «στρατηγικής αυτονομίας» της Ευρώπης στην άμυνα, όπως έχουν κάνει και αξιωματούχοι της ΕΕ.
Απόψεις που εντάθηκαν τον Ιανουάριο, όταν ο Τραμπ απείλησε να πάρει τον έλεγχο της Γροιλανδίας, έδαφος της Δανίας που είναι μέλος του ΝΑΤΟ και ενισχύθηκαν περαιτέρω με τον πόλεμο των ΗΠΑ και του Ισραήλ κατά του Ιράν, ο οποίος οδήγησε στο κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ, με συνέπεια την εκτόξευση των τιμών της ενέργειας.
«Ο Τραμπ δεν κατανοεί πλήρως τι έχουν να χάσουν οι ΗΠΑ»
Ο Ρίνινγκ εκφράζει επιφυλάξεις για το αν ο Τραμπ θα υλοποιήσει την απειλή περί αποχώρησης από το ΝΑΤΟ, υπογραμμίζοντας πως οι ΗΠΑ έχουν «θεμελιώδες συμφέρον» να διασφαλίσουν την ασφάλεια της Ευρώπης. Οι βάσεις τους και τα όπλα τους στην ήπειρο δίνουν τη δυνατότητα να αντιμετωπιστούν απειλές προτού φτάσουν στις ΗΠΑ, συμπληρώνει ο καθηγητής.
«Νομίζω ότι δεν κατανοεί πλήρως τι έχουν να χάσουν ΗΠΑ γυρίζοντας την πλάτη τους στην Ευρώπη. Η Ευρώπη έχει να χάσει πολλά, αναμφίβολα, αλλά το ίδιο ισχύει και για τις ΗΠΑ», αναφέρει.
Από την άλλη, μια αμερικανική αποχώρηση θα μπορούσε «να επαναφέρει στο ΝΑΤΟ τις σοβαρές πολιτικές συζητήσεις». Η Ευρώπη και ο Καναδάς θα μπορούσαν να πάρουν αποφάσεις για την ασφάλεια χωρίς να πρέπει να πάρουν αμερικανική έγκριση. «Το ΝΑΤΟ είναι αχρηστευμένο σε υψηλό πολιτική επίπεδο μετά την εκλογή του Τραμπ. Δεν υπάρχει τίποτα που να μπορούν να συζητήσουν», δηλώνει χαρακτηριστικά ο καθηγητής.
Έχουν συνηθίσει τις απειλές του Τραμπ
Οι σύμμαχοι του ΝΑΤΟ έχουν συνηθίσει τις απειλές του Τραμπ. Η συγκεκριμένη φαίνεται να οφείλεται στον εκνευρισμό του για την απροθυμία της Ευρώπης να κάνει περισσότερα προκειμένου να ανοίξουν τα Στενά του Ορμούζ, ή να υποστηρίξουν τις επιθέσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ στο Ιράν, έναν πόλεμο που πολλά μέλη του ΝΑΤΟ θεωρούν όχι μόνο αχρείαστο, αλλά και παράνομο, επισημαίνει ο Ρίνινγκ.
Ο καθηγητής σημειώνει επίσης πως η δημοτικότητα του Τραμπ στις ΗΠΑ έχει υποχωρήσει, καθώς έχουν εκτιναχθεί οι τιμές των καυσίμων και η απειλή του για το ΝΑΤΟ πιθανότατα αντικατοπτρίζει «μια ανάγκη να εκτρέψει τον θυμό για τον πόλεμο εντός των συνόρων, προς εταίρους που ήταν “άπιστοι”».
Όμως «έχει φωνάξει “λύκος” τόσες πολλές φορές, που μειώνει την ίδια την απειλή του. Οπότε, όπως ο Τραμπ, θα έλεγα “θα δούμε τι θα συμβεί”», καταλήγει ο καθηγητής.
Όλες οι εξελίξεις για τον πόλεμο στο liveblog του Dnews.































