Όταν ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, ανέλαβε τα καθήκοντά του πριν από έναν χρόνο με ατζέντα «Πρώτα η Αμερική», πολλοί προέβλεπαν προβλήματα για την υποτονική οικονομία της Κίνας. Ωστόσο, το Πεκίνο έχει αποκαταστήσει τις σχέσεις του με άλλους εμπορικούς εταίρους, καταγράφοντας ρεκόρ εμπορικού πλεονάσματος.
Αν και οι πολιτικές του Τραμπ έχουν διαταράξει τις σχέσεις με τους παραδοσιακούς συμμάχους των ΗΠΑ, η Κίνα έχει στρέψει την προσοχή της στην ενίσχυση των δεσμών με χώρες όπως ο Καναδάς και η Ινδία, σύμφωνα με αναλυτές.
Ως αποτέλεσμα, το εμπορικό πλεόνασμα της δεύτερης μεγαλύτερης οικονομίας του κόσμου έφτασε το 2025 στο ιστορικό ρεκόρ των 1,2 τρισ. δολαρίων, οι μηνιαίες εισροές συναλλάγματος άγγιξαν τα 100 δισ. δολάρια - το υψηλότερο επίπεδο που έχει καταγραφεί ποτέ - και η χρήση του κινεζικού νομίσματος (γουάν) έχει επεκταθεί παγκοσμίως.
Καθώς ο Βρετανός πρωθυπουργός, Κιρ Στάρμερ, αναμένεται να φτάσει στην Κίνα το βράδυ της Τετάρτης, με στόχο την αναθέρμανση των πρόσφατα τεταμένων επιχειρηματικών σχέσεων, αναλυτές και ειδικοί εκτιμούν ότι το Πεκίνο αναμένεται να διευρύνει περαιτέρω την παγκόσμια πολιτική και οικονομική του επιρροή.
Με στήριγμα μια οικονομία 20 τρισ. δολαρίων και αγορές μετοχών και ομολόγων συνολικής αξίας 45 τρισ. δολαρίων, η Κίνα αναδεικνύεται σε «σταθερό εταίρο» για πολλές χώρες, αναφέρει ο Αλεξάνταρ Τόμιτς, καθηγητής Οικονομικών στο Boston College.
«Νομίζω ότι η Κίνα έχει κάνει καλή δουλειά - και δικαίως - στο να τοποθετηθεί ως αξιόπιστος και σταθερός εμπορικός εταίρος», είπε ο Ντέρικ Ίργουιν, συν-επικεφαλής επενδύσεων σε αναδυόμενες αγορές στην Allspring Global Investments.
«Ουσιαστικά είπαν: έχετε έναν τεράστιο εμπορικό εταίρο, τις ΗΠΑ, που έχει γίνει λίγο πιο απρόβλεπτος. Εμείς μπορούμε να προσφέρουμε προβλεψιμότητα και σταθερότητα».
Μετά τον Κάρνεϊ και ο Στάρμερ στο Πεκίνο
Η τετραήμερη επίσκεψη του Κιρ Στάρμερ στην Κίνα θα είναι η πρώτη Βρετανού πρωθυπουργού από το 2018 και ακολουθεί εκείνη του Καναδού πρωθυπουργού Μαρκ Κάρνεϊ νωρίτερα αυτόν τον μήνα - η πρώτη επίσκεψη Καναδού πρωθυπουργού στο Πεκίνο από το 2017.
Κατά την επίσκεψη Κάρνεϊ, οι δύο χώρες υπέγραψαν εμπορική συμφωνία, με τον Καναδό πρωθυπουργό να χαρακτηρίζει την Κίνα «πιο προβλέψιμο και αξιόπιστο εταίρο».
Ωστόσο, η Κίνα δεν είναι η μόνη που επιδιώκει νέες εμπορικές συμφωνίες για να μειώσει την εξάρτησή της από τις Ηνωμένες Πολιτείες. Η Ινδία και η Ευρωπαϊκή Ένωση κατέληξαν την Τρίτη σε μια εμπορική συμφωνία, η οποία θα μειώσει δραστικά τους δασμούς στα περισσότερα προϊόντα, ενισχύοντας το διμερές εμπόριο και δυνητικά διπλασιάζοντας τις ευρωπαϊκές εξαγωγές προς τη χώρα της Νότιας Ασίας έως το 2032.
Ανθεκτική η κινεζική οικονομία
Αν και οι δύο μεγαλύτερες οικονομίες του κόσμου βρίσκονται εδώ και χρόνια σε γεωπολιτικές αντιπαραθέσεις, η επιστροφή του Τραμπ στον Λευκό Οίκο τον Ιανουάριο του 2025 κλιμάκωσε απότομα τις εντάσεις σε πολλά μέτωπα, συμπεριλαμβανομένου του εμπορίου και της τεχνολογίας.
Ο Τραμπ αύξησε τους δασμούς στην Κίνα σε ποσοστά άνω του 100% τον Απρίλιο, πριν προχωρήσει σε μερική αναδίπλωση και καταλήξει σε μια προσωρινή εκεχειρία, ενώ το Πεκίνο ενίσχυσε τις εξαγωγές του σε αγορές εκτός ΗΠΑ και έλαβε μέτρα στήριξης για τις ιδιωτικές επιχειρήσεις και τις αγορές του.
Το 2025 οι κινεζικές εξαγωγές προς τις ΗΠΑ μειώθηκαν κατά 20%, αλλά αυξήθηκαν κατά 25,8% προς την Αφρική, 7,4% προς τη Λατινική Αμερική, 13,4% προς τη Νοτιοανατολική Ασία και 8,4% προς την Ευρωπαϊκή Ένωση.
«Πολλές χώρες που στο παρελθόν δεν ήταν φιλικές προς την Κίνα στρέφονται τώρα προς αυτήν, επειδή οι Ηνωμένες Πολιτείες γίνονται πολύ λιγότερο προβλέψιμες», δήλωσε ο Τόμιτς. «Όσο πιο δύσκολες γίνονται οι ΗΠΑ ως εταίρος, τόσο περισσότερο ανοίγει ο δρόμος για την Κίνα».
Παρά τις εμπορικές εντάσεις με τις ΗΠΑ, η κινεζική οικονομία πέτυχε τον κυβερνητικό στόχο ανάπτυξης 5% το 2025.
Τους τελευταίους μήνες, η Κίνα έχει λάβει σειρά μέτρων για την ενίσχυση των ξένων επενδύσεων, συμπεριλαμβανομένων πιλοτικών προγραμμάτων στο Πεκίνο, τη Σαγκάη και άλλες περιοχές για τη διεύρυνση της πρόσβασης στην αγορά υπηρεσιών όπως οι τηλεπικοινωνίες, η υγεία και η εκπαίδευση.
Τον Δεκέμβριο καταγράφηκαν οι μεγαλύτερες μηνιαίες εισροές συναλλάγματος στην ιστορία, ύψους 100,1 δισ. δολαρίων. Τα επίσημα συναλλαγματικά αποθέματα της χώρας έφτασαν σε υψηλό δεκαετίας - 3,36 τρισ. δολάρια.
Οι χρηματοπιστωτικές αγορές της Κίνας εμφανίστηκαν ανθεκτικές παρά τις εμπορικές διαμάχες, με τον δείκτη της Σαγκάης να σημειώνει άνοδο 27% τον τελευταίο χρόνο, ξεπερνώντας τις αμερικανικές μετοχές, ενώ ο όγκος συναλλαγών έφτασε σε επίπεδα ρεκόρ και η χρήση του γουάν διεθνώς επεκτάθηκε.
Η Κίνα προσπαθεί να διεθνοποιήσει το γουάν
Καθώς το δολάριο γίνεται λιγότερο ελκυστικό για τους επενδυτές λόγω της απρόβλεπτης προσέγγισης του Τραμπ στο εμπόριο και τη διεθνή διπλωματία, το Πεκίνο προωθεί επίσης τη φιλοδοξία του να ενισχύσει τη διεθνή χρήση του γουάν, σύμφωνα με τραπεζίτες που γνωρίζουν το θέμα.
Ορισμένες από τις μεγαλύτερες παγκόσμιες τράπεζες σπεύδουν να ενισχύσουν τη ρευστότητα του γουάν σε υπεράκτιους κόμβους και να δημιουργήσουν πλαίσια ταχύτερων διακανονισμών πληρωμών σε γουάν στους εμπορικούς διαδρόμους της Κίνας και της Νοτιοανατολικής Ασίας, της Μέσης Ανατολής και της Ευρώπης, πρόσθεσαν.
«Αυτή τη φορά είναι διαφορετικά… Οι πολιτικές Τραμπ ευνοούν ιδιαίτερα την ενίσχυση της χρήσης του γουάν», δήλωσε τραπεζίτης μεγάλης διεθνούς τράπεζας με παρουσία στην Κίνα.
Περισσότερες από τις μισές διασυνοριακές συναλλαγές της Κίνας γίνονται πλέον σε γουάν - από σχεδόν μηδενικό ποσοστό πριν από 15 χρόνια - ενώ σχεδόν το μισό των κινεζικών δανείων στο εξωτερικό είναι σε κινεζικό γουάν.
Επιφυλάξεις για την Κίνα
Ωστόσο, ορισμένοι αναλυτές εξωτερικής πολιτικής προειδοποιούν να μην υπερεκτιμηθεί το νέο, πιο φιλικό, οικονομικό και πολιτικό αφήγημα της Κίνας.
Παρά τις νέες εμπορικές συμφωνίες, η Πατρίσια Κιμ, ερευνήτρια εξωτερικής πολιτικής στο Brookings Institution με έδρα την Ουάσινγκτον, δήλωσε ότι η δυσπιστία απέναντι στις ΗΠΑ δεν μεταφράζεται αυτομάτως σε εμπιστοσύνη προς το Πεκίνο για τους συμμάχους και εταίρους της Ουάσινγκτον.
«Πολλές από αυτές τις χώρες τρέφουν βαθιές ανησυχίες για την κινεζική προσέγγιση στο εμπόριο, τη χρήση οικονομικού εξαναγκασμού και τις άλυτες θαλάσσιες και ιστορικές διαφορές», είπε η Κιμ.
«Στη σημερινή συγκυρία, η Κίνα μπορεί να φαίνεται πιο συγκρατημένη σε σύγκριση με την ακραία ρητορική και τις ενέργειες της κυβέρνησης Τραμπ. Ωστόσο, δτο παρελθόν η συμπεριφορά του Πεκίνου δεν υπήρξε ιδιαίτερα καθησυχαστική».
Πηγή: Reuters
