Την οργή της Άγκυρας προκάλεσε η χθεσινή συμφωνία που υπέγραψαν Κύπρος και Λίβανος για οριοθέτηση της Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης των δύο χωρών, κάνοντας λόγο για «μονομερή βήματα».
Σε ανακοίνωσή του ο εκπρόσωπος του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών αναφέρει ότι «Θα θέλαμε να υπενθυμίσουμε ότι η "Ελληνοκυπριακή Διοίκηση" δεν εκπροσωπεί τους Τουρκοκύπριους ή το σύνολο του νησιού και δεν έχει την εξουσία να προβαίνει σε τέτοιου είδους ενέργειες που αφορούν το σύνολο του νησιού».
Στην ανακοίνωση υπογραμμίζεται πως «Η υπογραφή μιας τέτοιας συμφωνίας μεταξύ του Λιβάνου ή άλλων παραθαλάσσιων χωρών της περιοχής και της "Ελληνοκυπριακής Διοίκησης" αφορά άμεσα τα ίσα δικαιώματα και συμφέροντα των Τουρκοκυπρίων στο νησί».
Αναλυτικά η ανακοίνωση του εκπροσώπου του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών:
«Από το 2003, η "Ελληνοκυπριακή Διοίκηση Νότιας Κύπρου" (GCASC) αγνοώντας τους Τουρκοκυπρίους, που αποτελούν κυρίαρχο και ισότιμο μέρος του νησιού της Κύπρου, υπογράφει διμερείς συμφωνίες με τις παράκτιες χώρες της περιοχής σχετικά με την οριοθέτηση των θαλάσσιων περιοχών γύρω από το νησί της Κύπρου.
Τελευταία, η Συμφωνία Οριοθέτησης Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης (ΑΟΖ), που υπογράφηκε μεταξύ του Λιβάνου και της "Ελληνοκυπριακής Διοίκησης" το 2007 αλλά δεν είχε ακόμη τεθεί σε ισχύ, υπογράφηκε εκ νέου χθες (26 Νοεμβρίου) μεταξύ των δύο χωρών.
Η εν λόγω συμφωνία αφορά περιοχή που δεν περιλαμβάνεται στην τουρκική υφαλοκρηπίδα της Ανατολικής Μεσογείου, την οποία καταχωρήσαμε στις 18 Μαρτίου 2020 στον ΟΗΕ, ωστόσο η χώρα μας προσεγγίζει το θέμα στο πλαίσιο του κυπριακού ζητήματος και των δικαιωμάτων των Τούρκων της Κύπρου.
Η υπογραφή μιας τέτοιας συμφωνίας μεταξύ του Λιβάνου ή άλλων παραθαλάσσιων χωρών της περιοχής και της "Ελληνοκυπριακής Διοίκησης" αφορά άμεσα τα ίσα δικαιώματα και συμφέροντα των Τουρκοκυπρίων στο νησί.
Θα θέλαμε να υπενθυμίσουμε ότι η "Ελληνοκυπριακή Διοίκηση" δεν εκπροσωπεί τους Τουρκοκύπριους ή το σύνολο του νησιού και δεν έχει την εξουσία να προβαίνει σε τέτοιου είδους ενέργειες που αφορούν το σύνολο του νησιού.
Καλούμε τη διεθνή κοινότητα, και ιδιαίτερα τις χώρες της περιοχής, να μην υποστηρίξουν αυτά τα μονομερή βήματα της "Ελληνοκυπριακής Διοίκησης" και να μην γίνουν όργανα προσπαθειών σφετερισμού των νόμιμων δικαιωμάτων και συμφερόντων των Τουρκοκυπρίων, οι οποίοι αποτελούν κυρίαρχο και ισότιμο στοιχείο του νησιού.
Η Τουρκία, μαζί με την "ΤΔΒΚ", θα συνεχίσει να υπερασπίζεται αποφασιστικά τα δικαιώματα και τα συμφέροντα των Τουρκοκυπρίων».
Από το 2007 έως σήμερα
Η αρχική Συμφωνία ΑΟΖ Κύπρου και Λιβάνου υπογράφηκε τον Ιανουάριο του 2007, αλλά δεν επικυρώθηκε από τον Λίβανο λόγω εσωτερικών ζητημάτων. Μετά την υπογραφή της Συμφωνίας ΑΟΖ Κύπρου και Ισραήλ το 2010, η πλευρά του Λιβάνου διατύπωσε ισχυρισμούς περί απώλειας θαλάσσιας έκτασης, οι οποίοι συνδέονταν με τη μεταξύ τους διαφορά. Η διαφορά Λιβάνου και Ισραήλ επιλύθηκε το 2022 μέσω συμφωνίας υπό αμερικανική διαμεσολάβηση, με καθορισμό του πλευρικού θαλάσσιου ορίου τους.
Μετά την εκλογή του προέδρου Ζοζέφ Αούν στον Λίβανο τον Ιανουάριο 2025, οι διαπραγματεύσεις Κύπρου και Λιβάνου επανεκκίνησαν με εντατικό ρυθμό. Τον Σεπτέμβριο του 2025 διεξήχθησαν διαπραγματεύσεις στη Βηρυτό και συμφωνήθηκε αναθεωρημένο κείμενο Συμφωνίας, το οποίο εγκρίθηκε από τα Υπουργικά Συμβούλια Κύπρου και Λιβάνου στις 15 και 23 Οκτωβρίου 2025 αντίστοιχα.
Η Τουρκία διαχρονικά προέβαλλε αντιδράσεις και προχωρούσε σε ενέργειες για αποφυγή υπογραφής αυτής της συμφωνίας.
«Οι διαπραγματεύσεις και οι συζητήσεις διεξάχθηκαν εντατικά, διακριτικά και μεθοδικά με στόχο να επιτευχθεί αυτή η ιστορική συμφωνία», ανέφερε στο ΚΥΠΕ πηγή από την Προεδρία της Κύπρου.
Η ίδια πηγή σημειώνει ότι η συμφωνία «επιβεβαιώνει τη δυναμική στην Ανατολική Μεσόγειο, με πρωταγωνιστή την Κυπριακή Δημοκρατία ως σταθερό και αξιόπιστο παράγοντα».
«Η υπογραφή της Συμφωνίας αναβαθμίζει ουσιαστικά τα κυριαρχικά δικαιώματα της Κύπρου επί της ΑΟΖ της, ενισχύει το συνολικό πλαίσιο ενεργειακής ασφάλειας και διασυνδεσιμότητας στην περιοχή και λειτουργεί ως πυλώνας σταθερότητας σε μια περίοδο αυξημένων προκλήσεων. Αποτελεί επίσης ένα ξεκάθαρο πολιτικό μήνυμα για την ικανότητα της Κυπριακής Δημοκρατίας να συνάπτει συμφωνίες με τους γείτονές της στη βάση του διεθνούς δικαίου και του αμοιβαίου σεβασμού», σημειώνει η ίδια πηγή.
