Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, κάλεσε σήμερα τη Βόρεια Μακεδονία να προχωρήσει στην τροποποίηση του Συντάγματός της, προκειμένου να συμπεριληφθεί σε αυτό η βουλγαρική μειονότητα που ζει στη χώρα. Όπως τόνισε, πρόκειται για απαραίτητο βήμα ώστε να συνεχιστεί η ενταξιακή πορεία της χώρας προς την ΕΕ.
«Υποστηρίζουμε πλήρως τη Βόρεια Μακεδονία στην πορεία της προς την ΕΕ. Μπορείτε να βασιστείτε σε εμάς. Το επόμενο και μοναδικό βήμα πριν από την έναρξη των ενταξιακών διαπραγματεύσεων είναι σαφές: πρέπει να προβείτε στις συμφωνημένες συνταγματικές τροποποιήσεις. Η μπάλα είναι στο γήπεδό σας. Η ΕΕ είναι έτοιμη», έγραψε η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν στην πλατφόρμα "X", μετά τη συνάντησή της στα Σκόπια με τον πρωθυπουργό της Βόρειας Μακεδονίας, Χρίστιαν Μίτσκοσκι.
Σε ανακοίνωση της κυβέρνησης της Βόρειας Μακεδονίας αναφέρεται ότι στη συνάντηση του πρωθυπουργού με την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής συζητήθηκαν η ευρωπαϊκή προοπτική της χώρας, η πορεία των μεταρρυθμίσεων, η ενεργειακή ασφάλεια και ο ψηφιακός μετασχηματισμός της Βόρειας Μακεδονίας.
Μετά τη συνάντηση δεν υπήρξαν κοινές δηλώσεις, προφανώς για να αποφευχθούν παρερμηνείες ή πολιτική εκμετάλλευση των δηλώσεων, ενόψει των δημοτικών εκλογών που θα διεξαχθούν στη χώρα την Κυριακή 19 Οκτωβρίου.
Σημειώνεται πως η ευρωπαϊκή πορεία της Βόρειας Μακεδονίας παραμένει στάσιμη, καθώς τα Σκόπια δεν έχουν εκπληρώσει τις υποχρεώσεις που είχαν αναλάβει - στη βάση μιας πρότασης που είχε παρουσιάσει το καλοκαίρι του 2022 η ΕΕ. Η πρόταση προβλέπει την τροποποίηση του Συντάγματος της Βόρειας Μακεδονίας προκειμένου να συμπεριληφθεί σε αυτό η βουλγαρική μειονότητα που ζει στη χώρα.
Την πρόταση είχε αποδεχθεί η προηγούμενη κεντροαριστερή κυβέρνηση της Βόρειας Μακεδονίας, όμως δεν μπόρεσε να εξασφαλίσει πλειοψηφία 2/3 στη Βουλή για την τροποποίηση του Συντάγματος, λόγω της εναντίωσης του δεξιού και νυν κυβερνώντος κόμματος της χώρας, VMRO-DPMNE του Χρίστιαν Μίτσκοσκι.
Τόσο οι Βρυξέλλες όσο και η Σόφια έχουν διαμηνύσει επανειλημμένως προς τη Βόρεια Μακεδονία πως αυτή θα μπορέσει να ανοίξει τα κεφάλαια των ενταξιακών διαπραγματεύσεων με την ΕΕ, αφού πρώτα τροποποιήσει το Σύνταγμά της. Ο πρωθυπουργός της Βόρειας Μακεδονίας, Χρίστιαν Μίτσκοσκι, έχει δηλώσει κατ' επανάληψη ότι οι «βουλγαρικές απαιτήσεις» δεν πρόκειται να γίνουν αποδεκτές από τα Σκόπια και πως το Σύνταγμα της χώρας δεν θα τροποποιηθεί.
Σύμφωνα με την τελευταία απογραφή πληθυσμού που πραγματοποιήθηκε то 2021 στη Βόρεια Μακεδονία, οι Βούλγαροι αποτελούν μόλις το 0,2% του πληθυσμού της χώρας (συνολικά 3.500 άνθρωποι), στοιχείο το οποίο η Σόφια αμφισβητεί και θεωρεί ότι το ποσοστό των Βούλγαρων στη Βόρεια Μακεδονία είναι κατά πολύ μεγαλύτερο.
Οι προβληματικές σχέσεις της Βόρειας Μακεδονίας με τη Βουλγαρία έχουν επιδεινωθεί ιδιαίτερα με την ανάληψη της εξουσίας στα Σκόπια από το κόμμα VMRO-DPMNE, τον Ιούνιο του 2024. Οι δύο χώρες έχουν ιστορικές, εθνικές και γλωσσικές διαφορές.
Τα Σκόπια αποτέλεσαν τον τελευταίο σταθμό της τριήμερης περιοδείας της προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στα Δυτικά Βαλκάνια, η οποία περιελάμβανε επισκέψεις στην Αλβανία, το Μαυροβούνιο, τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη, τη Σερβία, το Κόσοβο και τη Βόρεια Μακεδονία.
Σκοπός της περιοδείας ήταν η επαναβεβαίωση της στήριξης της ΕΕ στην ενταξιακή πορεία των χωρών της περιοχής και η προώθηση του Σχεδίου Ανάπτυξης της ΕΕ ύψους 6 δισεκατομμυρίων ευρώ για την περίοδο 2024-2027, που αποσκοπεί μεταξύ άλλων στη σταδιακή ένταξη των Δυτικών Βαλκανίων στην Ενιαία Αγορά της ΕΕ.
