Σήμερα μπήκαμε στην 8η μέρα του προληπτικού πολέμου που εξαπέλυσε το Ισραήλ εναντίον του Ιράν και πρέπει να σταθούμε σε τρία σημεία αναφορικά με την εξέλιξη της αναμέτρησης.
Το πεδίο της μάχης
Στο πεδίο της μάχης, το Ισραήλ συνεχίζει να χτυπάει καθημερινά δεκάδες στόχους μέσα στο Ιράν. Από την άλλη, το Ιράν συνεχίζει να εκτοξεύει πυραύλους εναντίον του Ισραήλ. Ο αριθμός των νεκρών (657 Ιρανοί και 24 Ισραηλινοί) αποτυπώνει και την κατάσταση που διαμορφώνεται στο πεδίο της μάχες. Το γεγονός δε ότι η μεγάλη πλειονότητά τους είναι άμαχοι, παρέχει μια ακόμα επιβεβαίωση ότι στο σύγχρονο πόλεμο η ηθική επιταγή της προστασίας του αμάχου πληθυσμού δεν λαμβάνεται υπόψη ούτε καν προσχηματικά -η γενοκτονία στη Γάζα συνιστά την πιο αποκρουστική έκφραση αυτής της στοχοποίησης των αμάχων.
Η μείωση των ιρανικών πυραυλικών επιθέσεων που παρατηρείται, αποτελεί κατά τα φαινόμενα το αποτέλεσμα της καταστροφής εκτοξευτήρων πυραύλων από την ισραηλινή πολεμική αεροπορίας. Ενδέχεται δε να παίζουν ρόλο και δυσκολίες στις επικοινωνίες και τη διοίκηση των ιρανικών μονάδων. Ωστόσο, προκαλεί εντύπωση ότι οι ιρανικοί πύραυλοι παρότι είναι λιγότεροι, καταφέρνουν να διαπεράσουν την ισραηλινή αντιαεροπορική ομπρέλα και να χτυπήσουν στόχους, και μάλιστα υπό το φως της ημέρας. Είναι πρώτη φορά στα 77 χρόνια της ύπαρξης του Ισραήλ που οι πόλεις του βομβαρδίζονται τόσο έντονα.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Δημοσιεύματα σε αμερικανικά ΜΜΕ κάνουν λόγο για κίνδυνο εξάντλησης των ισραηλινών αντιαεροπορικών πυραύλων. Δεν είναι όμως σίγουρο αν αυτά τα δημοσιεύματα που έχουν ισραηλινές πηγές, αποτυπώνουν όντως την πραγματικότητα ή αποσκοπούν στο να φτιάξουν κλίμα για μια αμερικανική επέμβαση.
Η διπλωματία
Το μεγάλο ερώτημα είναι αν το παράθυρο στη διπλωματία που άνοιξε ο Τραμπ είναι υπαρκτό ή πρόκειται για στρατήγημα, προκειμένου να δικαιολογηθεί η ειλημμένη απόφαση της εισόδου των ΗΠΑ στον πόλεμο. Έτσι κι αλλιώς σε περιόδους πολεμικής κρίσης κανείς δεν μπορεί κανείς να είναι σίγουρος για το τι σκέφτονται ακριβώς οι ηγέτες. Ειδικά ο Τραμπ κινείται σε σφαίρες απροσπέλαστες στη συνήθη πολιτική ανάλυση.
Το σίγουρο είναι από τη στιγμή που δεν μπορεί να στείλει χερσαίες δυνάμεις στο Ιράν και να καταφέρει καίριο πλήγμα στις πυρηνικές εγκαταστάσεις του Φορντό, το Ισραήλ δεν μπορεί να τελειώσει τον πόλεμο παρά μόνο με την άμεση συνδρομή των ΗΠΑ. Από τις δηλώσεις Τραμπ περί «παράδοσης άνευ όρων» του Ιράν, φάνηκε ότι ο Αμερικανός Πρόεδρος είχε πειστεί από τον Νετανιάχου για την ανάγκη αμερικανικής εμπλοκής. Ωστόσο, η εμπλοκή των ΗΠΑ στον πόλεμο θα σημάνει ο Τραμπ θα καταπατήσει τη βασική προεκλογική υπόσχεσή του περί μη συμμετοχής των ΗΠΑ σε άλλη πολεμική αναμέτρηση, κάτι που θα τον φέρει αντιμέτωπο με σημαντική μερίδα του τραμπικού χώρου που εκφράζεται από τον Στιβ Μπάνον και τον δημοσιογράφο Τάκερ Κάρλσον. Επιπλέον, η επέμβαση των ΗΠΑ μπορεί να έχει απρόβλεπτες γεωπολιτικές συνέπειες, αφού μια πτώση του ιρανικού καθεστώτος ενδέχεται να οδηγήσει σε μια επανάληψη του σεναρίου του Ιράκ, με ακόμα χειρότερες συνέπειες για όλη τη Μέση Ανατολή και την παγκόσμια οικονομία.
Επομένως, η δήλωσή του Τραμπ ότι θα πάρει τις αποφάσεις του «σε κανά δυο εβδομάδες» μπορεί κάλλιστα να είναι μια ντρίμπλα για να αποδώσει την αμερικανική εμπλοκή στην «αδιαλλαξία του Ιράν», αλλά μπορεί να αποτελεί και πραγματική προσπάθεια να δοθεί τέλος στον πόλεμο μέσω διαπραγματεύσεων.
Οι ευρωπαίοι και το Ιράν
Μετά από μια εβδομάδα ουσιαστικής απουσίας από το προσκήνιο, οι Ευρωπαίοι επανεμφανίστηκαν ως διαμεσολαβητές των διαπραγματεύσεων. Στις σημερινές συνομιλίες της Γενεύης μεταξύ των υπουργών Εξωτερικών της Γαλλίας, της Γερμανίας και της Μεγάλης Βρετανίας με τον Ιρανό ομόλογό τους Αμπάς Αράγκτσι έχουν το χαρακτήρα μια πρώτης διερεύνησης μια πιθανής διεξόδου από την κρίση.
Αν το σχέδιο που θα παρουσιάσουν οι Ευρωπαίοι είμαι αυτό που περιέγραψε ο Μακρόν στις δηλώσεις του (παύση του εμπλουτισμού ουρανίου, έλεγχος του ιρανικού πυραυλικού προγράμματος και διακοπή της χρηματοδότησης των φιλοϊρανικών οργανώσεων στο εξωτερικό), οι Ιρανοί δεν πρόκειται να το δεχτούν, θεωρώντας το ταπεινωτική συνθηκολόγηση. Οι Ιρανοί δέχονται συμμετοχή και των άλλων χωρών του Κόλπου στο πυρηνικό πρόγραμμα καθώς και χαμηλότερο εμπλουτισμού ουρανίου. Ωστόσο, δεν δέχονται αυτός ο εμπλουτισμός να μη γίνεται στο έδαφός τους. Για το Ισραήλ όμως είναι κρίσιμο να σταματήσει ο εμπλουτισμός ουρανίου στην επικράτεια του Ιράν
Το ερώτημα που τίθεται αφορά τις αντοχές του ιρανικού καθεστώτος απέναντι στην υπαρξιακή απειλή που αντιμετωπίζει. Πέρα από τα σκληρά στρατιωτικά χτυπήματα του Ισραήλ και την αποδιάρθρωση του λεγόμενου «Άξονα της Αντίστασης» μετά την κατάρρευση του καθεστώτος Άσαντ, το Ιράν δεν έχει αυτή τη στιγμή ισχυρά ερείσματα, αφού Κίνα και Ρωσία κρατάνε τις αποστάσεις τους. Από την άλλη, είναι αδύνατο για την ηγεσία μιας χώρας σαν το Ιράν να δεχτεί μια ταπεινωτική συνθηκολόγηση. Αυτό άλλωστε διακήρυξε και ο ηγέτης της χώρας Αλί Χαμεϊνί.
Για να ενισχύσει τη θέση του Αράγκτσι στις διαπραγματεύσεις, η Τεχεράνη έκανε σήμερα δύο κινήσεις. Η πρώτη ήταν η διοργάνωση στην Τεχεράνη κι άλλες πόλεις πολύ μεγάλων διαδηλώσεων με πατριωτικό και φιλοκαθεστωτικό χαρακτήρα. Η δεύτερη κίνηση ήταν ένα μεσημεριανό μπαράζ πυραυλικών επιθέσεων στο Τελ Αβίβ, τη Χάιφα και τη Νεγκέβ, οι οποίες κατάφεραν και πάλι να διαπεράσουν την ισραηλινή αεράμυνα. Το μήνυμα ήταν σαφές: Το Ιράν δεν συνθηκολογεί.
