Μπροστά στις αυξανόμενες επικρίσεις σχετικά με τα αργά αντανακλαστικά των Αρχών και την έλλειψη οργάνωσης, ο Τούρκος πρόεδρος μετέβη χθες Τετάρτη στις πληγείσες περιοχές και παραδέχθηκε τα λάθη του.
Φυσικά, υπήρξαν κενά, είναι αδύνατο να είναι κανείς προετοιμασμένος για μια τέτοια καταστροφή, δήλωσε από την επαρχία Χατάι, κοντά στα συριακά σύνορα.
Μέχρι στιγμής τουλάχιστον 12.873 άνθρωποι έχουν χάσει τη ζωή τους από τον σεισμό στην Τουρκία, ενώ εκατοντάδες χιλιάδες έχουν βρεθεί χωρίς στέγη.
Και πριν αρχίσει, ωστόσο, να τρέμει η γη τη Δευτέρα, το έδαφος κάτω από τα πόδια του Ερντογάν «υποχωρούσε», καθώς βρίσκεται αντιμέτωπος με πολλαπλές κρίσεις.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα η ανορθόδοξη προσέγγισή του στην οικονομία, που προκάλεσε ραγδαία άνοδο του πληθωρισμού, με αποτέλεσμα οι τιμές καταναλωτή να αυξηθούν κατά 85% πέρυσι.
Διαισθανόμενος τον κίνδυνο, ο Τούρκος πρόεδρος πέρασε στην αντεπίθεση. Λίγες ώρες μετά τον σεισμό, παραχώρησε συνέντευξη Τύπου στην Άγκυρα, την πρώτη από πολλές.
Χθες στην επαρχία Καχραμανμαράς, κοντά στο επίκεντρο του σεισμού, αγκάλιασε μία γυναίκα ανάμεσα στα συντρίμμια. Στη συνέχεια πήγε πιο νότια, στην επαρχία Χατάι, στα σύνορα με τη Συρία, όπου έχει καταγραφεί περίπου το ένα τρίτο των θανάτων από τον σεισμό.
Το χάος του 1999 είχε οδηγήσει στην εκλογική του νίκη
Ο Ερντογάν θυμάται αναμφίβολα ότι η ανικανότητα των αρχών στον προηγούμενο μεγάλο σεισμό στην Τουρκία, το 1999 ήταν εκείνη που οδήγησε το δικό του κόμμα του στη νίκη τρία χρόνια μετά.
Ο τότε πρωθυπουργός, Μπουλέντ Ετσεβίτ, είχε γίνει στόχος έντονων επικρίσεων επειδή αμέλησε να προσφέρει βοήθεια στους πληγέντες.
Αυτή τη φορά ο Ερντογάν κήρυξε αμέσως κατάσταση έκτακτης ανάγκης στις περιοχές που επλήγησαν από τον σεισμό και ζήτησε διεθνή βοήθεια.
Σύμφωνα με τους ειδικούς ο πρόεδρος μπορεί να ενισχύσει τη θέση του με μια σωστή αντίδραση ή να χάσει τα πάντα:
Μια αποτελεσματική αντίδραση στην έκτακτη αυτή κατάσταση μπορεί να ενισχύσει τον πρόεδρο και το κόμμα του, το AKP, εκτίμησε ο Βολφγκάνγκο Πίκολι της εταιρείας συμβούλων και δημοσίων σχέσεων Teneo με έδρα το Λονδίνο.
Αν αποτύχει στην αντίδρασή του, ο Ερντογάν μπορεί να χάσει τις εκλογές του Μαΐου, σχολίασε ο Εμρέ Τσαλισκάν, διευθυντής του Foreign Policy Centre με έδρα τη Βρετανία.
Φουντώνει η οργή στο Χατάι
Η αγανάκτηση αυξάνεται στις πληγείσες περιοχές. Οικογένειες που έχουν χάσει τα πάντα κατήγγειλαν την Τρίτη μια κυβέρνηση ανίκανη να τους προσφέρει βοήθεια ή ακόμη και να σώσει τους συγγενείς τους που βρίσκονται εγκλωβισμένοι στα συντρίμμια.
Η αναλύτρια Γκονούλ Τολ, που βρισκόταν στην Τουρκία την ώρα του σεισμού και η οποία έχασε συγγενείς της, δήλωσε ότι η οργή είναι αισθητή στην επαρχία Χατάι.
«Δεν μπορώ να πιστέψω ότι (ο Ερντογάν) δεν την ένιωσε διότι το επίπεδο της αγανάκτησης, της οργής, το είδα με τα μάτια μου. Είμαι βέβαιη ότι θα έχει επιπτώσεις», σημείωσε η διευθύντρια του προγράμματος για την Τουρκία στο Middle East Institute με έδρα τις ΗΠΑ.
Το 1999, συνέχισε, η κοινωνία των πολιτών είχε εργαστεί αδιάκοπα για να βοηθήσει τα θύματα. Αλλά αυτή τη φορά υπάρχουν λιγότερες οργανώσεις, διότι ο Ερντογάν διέλυσε αρκετές μετά την αποτυχημένη απόπειρα πραξικοπήματος το 2016.
«Είκοσι χρόνια αργότερα, δεν είμαστε σε καλύτερη μοίρα», σχολίασε η Τολ. «Ο Ερντογάν όχι μόνο αποδυνάμωσε τους κρατικούς θεσμούς, αλλά και την τουρκική κοινωνία των πολιτών».
Τα «ευνοϊκά» μέσα ενημέρωσης και οι καταγγελίες για μπλόκο στο Twitter
Την ώρα που φουντώνει, ωστόσο, η λαϊκή οργή εναντίον του Τούρκου προέδρου, αυξάνονται και οι δυσκολίες σύνδεσης στο Twitter.
Δημοσιογράφοι του Γαλλικού Πρακτορείου ανέφεραν ότι δεν είχαν πρόσβαση στο Τwitter στην Τουρκία, ενώ κι η υπηρεσία παρακολούθησης διακυβέρνησης του διαδικτύου netblocks.org επεσήμανε ότι η πρόσβαση στο Twitter ήταν περιορισμένη «σε αρκετούς παρόχους υπηρεσιών διαδικτύου στην Τουρκία».
Την ίδια ώρα, ο Ερντογάν δεν γίνεται στόχος επικρίσεων από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης, υπενθυμίζουν οι ειδικοί, κάτι που του προσφέρει πλεονέκτημα έναντι των αντιπάλων του.
Τα μέσα ενημέρωσης αναφέρθηκαν πολύ λίγο στο πρόβλημα των κακών κατασκευών, μετά την κατάρρευση πολλών κτιρίων λόγω του σεισμού, ακόμη και κάποιων που είχαν ανεγερθεί λιγότερο από έναν χρόνο πριν.
Η κυβέρνηση όμως έχει θεσπίσει νέους πολεοδομικούς κανόνες ήδη από το 1998.
«Η αντιπολίτευση καταγγέλλει ότι ο αυξημένος αριθμός θανάτων δεν οφείλεται μόνο στον σεισμό, αλλά και στις κακής ποιότητας οικοδομές που ανεγέρθηκαν χωρίς σωστό ρυθμιστικό πλαίσιο», τόνισε ο Τσαλισκάν.
Το 1999 ο Τύπος είχε επικρίνει την αργή αντίδραση των αρχών, αλλά όχι τώρα.
“Το γεγονός ότι τα εθνικά μέσα ενημέρωσης είναι σε μεγάλο βαθμό ευνοϊκά προς εκείνον σημαίνει ότι ο Ερντογάν θα διαχειριστεί το επίσημo αφήγημα και ενδέχεται να ωφεληθεί από την κατάσταση”, υπογράμμισε η Αντελίνε Βαν Χούτε, σύμβουλος για την Ευρώπη του Economist Intelligence Unit.
