Η συμφωνία η οποία χαρακτηρίζεται «αναδίπλωση» της Τουρκίας από κυβερνητικές πηγές, ανοίγει τον δρόμο για την ενίσχυση του ευρωπαϊκού βραχίονα του ΝΑΤΟ, χωρίς όμως – όπως τονίζεται – να επηρεάζει τις σχέσεις Ευρωπαϊκής Ένωσης και Τουρκίας και τις σχετικές ευρωπαϊκές αποφάσεις που σε πολλές περιπτώσεις είναι καταδικαστικές στην Τουρκία.
Στα «ψιλά γράμματα» της συμφωνίας, υπάρχουν μάλιστα παραδοχές της τουρκικής πλευράς που δεν την... συμφέρουν όπως η ρητή αναφορά στην ιδρυτική συνθήκη του ΝΑΤΟ, η οποία αναφέρεται στο Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών και την ειρινική επίλυση των διαφορών, κάτι που οφείλει – βάσει υπογραφών – να σέβεται η Τουρκία.
Παράλληλα η τουρκική πλευρά πέραν του ότι «αναδιπλώθηκε» κατά την ελληνική «ανάγνωση» της συμφωνίας δεν αποσπά κάτι ιδιαίτερο από την πλευρά της και σε καμία περίπτωση δεν θίγει με οποιονδήποτε τρόπο τα ελληνικά συμφέροντα.
Χωρίς αντίκρισμα τα όσα κέρδισε η Τουρκία
Με βάση όσα συμφώνησαν Τουρκία – Φινλανδία και Σουηδία οι δύο τελευταίες θα σταματήσουν να παρέχουν υποστήριξη στις κουρδικές οργανώσεις στη Συρία και στο κίνημα του Φετουλά Γκιουλέν, το οποίο όπως επισημαίνεται στο κείμενο περιγράφεται στην Τουρκία και κατ' επέκταση όχι στη Σουηδία και τη Φινλανδία ως «FETO». Δεν υπάρχει καμία διασύνδεση των εν λόγω κουρδικών οργανώσεων με την τρομοκρατία, κάτι που αποτελεί πάγιο αίτημα της Τουρκίας, το οποίο, όμως, δεν βρίσκει ανταπόκριση.
Στην παράγραφο 5 γίνεται αναφορά στο ΡΚΚ, οργάνωση η οποία έχει αναγνωρισθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση ως τρομοκρατική.
Επίσης, στην παράγραφο 8, σημείο 3, γίνεται αναφορά σε δυνατότητα έκδοσης υπόπτων για τρομοκρατία από την Σουηδία και την Φινλανδία προς την Τουρκία, αλλά υπάρχει ρητή πρόβλεψη ότι αυτές, εφόσον υλοποιηθούν, θα γίνουν μόνο με σεβασμό στην Ευρωπαϊκή Σύμβαση για τις εκδόσεις.
Όσο για την εξαγωγή οπλικών συστημάτων; Στο κείμενο κατ' αρχάς δεν γίνεται καμία αναφορά στις δεσμεύσεις Σουηδίας και Φινλανδίας στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, οι οποίες και εξακολουθούν να ισχύουν. Παράλληλα από το 2015 μέχρι και το 2019 η Τουρκία ήταν μόλις ο 25ος μεγαλύτερος αγοραστής σουηδικών όπλων.
Αμφότερες οι χώρες στην πραγματικότητα δεν διαδραματίζουν κάποιον σοβαρό ρόλο στα εξοπλιστικά προγράμματα της Άγκυρας.
Κενή νοήματος και η στήριξη της συμμετοχής στην ΚΠΑΑ
Σύμφωνα πάντα με κυβερνητικές πηγές, χωρίς ιδιαίτερο νόημα είναι και το σημείο 7 παράγραφος 8, της συμφωνίας, στην οποία επαναλαμβάνεται ο διακαής πόθος της Τουρκίας να συμμετάσχει στην Κοινή Ευρωπαϊκή Άμυνα και Ασφάλεια (ΚΠΑΑ) καθώς και στο σχήμα Μόνιμης Διαρθρωμένης Αμυντικής Συνεργασίας (PESCO) της ΕΕ και ιδιαίτερα στο έργο της στρατιωτικής κινητικότητας. Και αυτό καθώς είτε με είτε χωρίς τη στήριξη Σουηδίας και Φινλανδίας απαιτείται ομόφωνη απόφαση των συμμετοχόντων κρατών της ΕΕ, στα οποία ως γνωστόν συμπεριλαμβάνονται τόσο η Ελλάδα όσο και η Κύπρος.
Σε κάθε περίπτωση, το Ελσίνκι και η Στοκχόλμη δεσμεύονται από τις θέσεις της Ένωσης και τα Συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, όπου καταγράφεται ξεκάθαρα η τουρκική προκλητικότητα και η ευρωπαϊκή στήριξη στην ελληνική κυριαρχία και στα κυριαρχικά δικαιώματα έναντι των ανεδαφικών αξιώσεων της Άγκυρας.
Η Ελλάδα, ως κράτος-μέλος της ΕΕ, έχει τη δυνατότητα να παρακολουθεί τις εξελίξεις και να ασκεί τα δικαιώματά της και να προστατεύει τα συμφέροντα της.
Η Ελλάδα στήριξε την ένταξη της Σουηδίας και της Φινλανδίας από την αρχή, στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής αλληλεγγύης και προσδοκά στην πλήρη ένταξη τους στο ΝΑΤΟ το ταχύτερο δυνατό, καθώς θα ενισχυθεί περαιτέρω ο ευρωπαϊκός βραχίονας της ΕΕ εντός του ΝΑΤΟ.
