Στις 6 Φεβρουαρίου του 2014 ορίστηκε η προθεσμία μεταφοράς δηλώσεων για την τακτοποίηση των αυθαιρέτων από τον παλιό νόμο 4014/2011 στον νέο νόμο 4178/2013, για όσες εκ των οποίων έχουν ληξιπρόθεσμες οφειλές ή βρίσκονταν σε κατάσταση αρχικής υποβολής, σύμφωνα με νέα εγκύκλιο του νόμου για την αντιμετώπιση της αυθαίρετης δόμησης και το περιβαλλοντικό ισοζύγιο που εξέδωσε το υπουργείο Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής.
Ταυτόχρονα, όπως διευκρινίστηκε από τον υπουργό αναπληρωτή ΠΕΚΑ, Σταύρο Καλαφάτη, «η πολιτεία δεν θα επιδείξει πλέον καμία ανοχή σε τυχόν προσπάθεια δημιουργίας νέας γενιάς αυθαιρέτων».
«Ο νέος νόμος είναι η τελευταία μεγάλη ευκαιρία για τους πολίτες να δηλώσουν το αυθαίρετό τους, ώστε να ωφεληθούν από πολλές δόσεις στην αποπληρωμή τού προστίμου και από εκπτώσεις που φτάνουν μέχρι το 85%, ειδικά για ευπαθείς κοινωνικές ομάδες» δήλωσε ο κ. Καλαφάτης. Σημείωσε επίσης, ότι για όσους ενταχθούν στις ρυθμίσεις του νέου νόμου μέχρι τις αρχές Φεβρουαρίου, οι δόσεις για την αποπληρωμή του προστίμου φτάνουν μέχρι τα οκτώμισι χρόνια.
Ειδικότερα, σύμφωνα με τη νέα εγκύκλιο διευκρινίζεται ότι, σε περίπτωση που έχει μεταβιβαστεί αυθαίρετη κατασκευή ή αυθαίρετη αλλαγή χρήσης που έχει ρυθμιστεί με το ν. 4014/11, τη διαδικασία μετάβασης της δήλωσης στο ν. 4178/13 μπορεί να κάνει ο νέος ιδιοκτήτης.
Γίνεται εκ νέου σαφές ότι αυθαίρετες κατασκευές και αυθαίρετες αλλαγές χρήσης προ της 28ης Ιουλίου του 2011, μετά την υπαγωγή τους στο ν. 4178/13, απαλλάσσονται από την επιβολή κυρώσεων και δεν οφείλονται αναδρομικά βεβαιωμένες ασφαλιστικές εισφορές, οποιοσδήποτε φόρος και οποιασδήποτε μορφής πρόστιμα και τέλη (όπως ύδρευσης, καθαριότητας, αποχετευτικά τέλη, κλπ), ενώ τυχόν ήδη καταβληθέντες φόροι, τέλη και πρόστιμα δεν αναζητούνται.
Ως χρόνος λήξης της αναδρομικής απαλλαγής των αυθαιρέτων κατασκευών και αλλαγών χρήσης είναι η ισχύς του ν. 4178/13, δηλ. η 8η Αυγούστου του 2013.
Αντίστοιχα, για τις αυθαίρετες κατασκευές και αυθαίρετες αλλαγές χρήσης με ολοκληρωμένη υπαγωγή στο ν. 4014/11, δηλ. που έχει καταβληθεί το σύνολο του προστίμου και έχουν υποβληθεί στο πληροφοριακό σύστημα όλα τα σχέδια και δικαιολογητικά, ως χρόνος λήξης της αναδρομικής απαλλαγής των αυθαιρέτων κατασκευών και αλλαγών χρήσης είναι η ισχύς του ν. 4014/11, δηλ. η 21η Σεπτεμβρίου του 2011.
Επιπλέον, γίνεται απολύτως σαφές ότι στην έκφραση «ποσοστό αναπηρίας 80% και άνω» που προβλέπεται στον νόμο, νοείται ποσοστό ίσο ή μεγαλύτερο του 80%, ότι η ιδιότητα του τριτέκνου αποδεικνύεται και με το πιστοποιητικό οικογενειακής κατάστασης, ενώ η ιδιότητα του πολυτέκνου αποδεικνύεται και με το πιστοποιητικό οικογενειακής κατάστασης ή/και με αντίστοιχο πιστοποιητικό αρμόδιας αλλοδαπής Αρχής, συνοδευόμενο από πιστοποιητικό της Ανώτατης Συνομοσπονδίας Πολυτέκνων Ελλάδος.
Ο έλεγχος για την επιλογή της κατηγορίας 4 ή 5 γίνεται με τα πολεοδομικά μεγέθη που προβλέπονται να κατασκευαστούν από την οικοδομική άδεια. Μετά την επιλογή της κατηγορίας, για τον υπολογισμό του προστίμου εφαρμόζονται οι συντελεστές που προκύπτουν από τη σύγκριση των αυθαιρέτων επιφανειών προς τις επιτρεπόμενες επιφάνειες από τους όρους δόμησης που ισχύουν σήμερα στην περιοχή του ακινήτου.
Διευκρινίζεται εκ νέου ότι, κατά τη διαδικασία υπαγωγής, ο ιδιοκτήτης καταθέτει υπεύθυνη δήλωση για την ημερομηνία ολοκλήρωσης της αυθαίρετης κατασκευής ή εγκατάστασης της αυθαίρετης χρήσης και ο εξουσιοδοτημένος μηχανικός περιγράφει, στην τεχνική έκθεση, την αυθαίρετη κατασκευή ή την αυθαίρετη χρήση μόνον ως προς το εμβαδόν και τη χρήση. Ωστόσο, γίνεται σαφές ότι, σε κάθε περίπτωση (αυθαίρετης κατασκευής ή αυθαίρετης αλλαγής χρήσης), ο μηχανικός υποβάλλει αεροφωτογραφίες ή δημόσια έγγραφα από τα οποία αποδεικνύεται ο χρόνος κατασκευής του κτιρίου.
Διευκρινίζεται επίσης ότι, σε περιπτώσεις κληρονομιάς ακινήτων με αυθαιρεσίες, όταν στο έντυπο Ε9 του αποβιώσαντος αναφέρεται η αυθαίρετη κατασκευή και ο χρόνος κατασκευής της, τότε θεωρείται ως δημόσιο έγγραφο από το οποίο αποδεικνύεται ο χρόνος ολοκλήρωσης της κατασκευής ή/και ο χρόνος εγκατάστασης της χρήσης.
Όσον αφορά τα συνοδά κτίρια, προσωρινής διαμονής, των σταυλικών εγκαταστάσεων για τα οποία ισχύει ο περιορισμός των 35 τμ, θεωρούνται κτίρια που διαμένουν άτομα και όχι κτίρια που στεγάζουν σταυλικές εγκαταστάσεις.
Τέλος, σύμφωνα με τη νέα εγκύκλιο, η όχθη, η παλαιά όχθη και η παρόχθια ζώνη λιμνών συμπεριλαμβάνονται πλέον στις μη υπαγόμενες- απαγορευόμενες περιοχές για την ένταξη στο νόμο, ενώ απαγόρευση υπαγωγής υπάρχει σε αυθαίρετες κατασκευές που βρίσκονται μέσα σε ρέμα και δεν εφαρμόζεται συντελεστής πλάγιας απόστασης.
