Περίπου το 46% των ατόμων με διαταραγμένη ανοχή στη γλυκόζη και το 38% με διαταραχή στη γλυκόζη νηστείας θα αναπτύξουν σακχαρώδη διαβήτη μέσα σε μία δεκαετία, ενώ έχουν επίσης και αυξημένη πιθανότητα για εμφάνιση καρδιαγγειακών παθήσεων. Η αντιμετώπιση του προδιαβήτη είναι σημαντική για τη μείωση του κίνδυνου ανάπτυξης διαβήτη και καρδιαγγειακών παθήσεων και ανιχνεύεται με συγκεκριμένη εξέταση.
Τι σημαίνει προδιαβήτης;
Προδιαβήτης είναι η ενδιάμεση κατάσταση μεταξύ του φυσιολογικού σακχάρου στο αίμα και της αρχής εκδήλωσης διαβήτη. Φυσιολογικά τιμές του σακχάρου αίματος σε κατάσταση νηστείας είναι μεταξύ του 70 και του 100 mg/dl και στη διάρκεια της ημέρας ή 2 ώρες μετά τη χορήγηση γλυκόζης μικρότερες από 140 mg/dl. Όταν οι τιμές στο αίμα νηστείας είναι μεταξύ του 100 και του 125 mg/dl, τότε αυτό χαρακτηρίζεται ως προδιαβήτης.
Τιμές σακχάρου νηστείας μεγαλύτερες από 126 mg/dl σε δυο μετρήσεις θέτουν τη διάγνωση του διαβήτη. Επίσης, όταν στη διάρκεια της δοκιμασίας ανοχής στη γλυκόζη το σάκχαρο στις 2 ώρες είναι μεταξύ του 141 και του 200 mg/dl αυτό σημαίνει πάλι την ύπαρξη προδιαβήτη, ενώ όταν είναι μεγαλύτερες από 200 mg/dl αυτό σημαίνει ότι υπάρχει διαβήτης. Δηλαδή τα άτομα που έχουν προδιαβήτη έχουν ένα μήνυμα ότι πρέπει να προσέξουν για να μην προχωρήσει η διαταραχή του σακχάρου προς το παθολογικό και στην εκδήλωση διαβήτη.
Είναι επικίνδυνος για την υγεία μας;
Έχουμε σήμερα πολλά επιδημιολογικά δεδομένα που δείχνουν ότι ο προδιαβήτης προδιαθέτει στην εμφάνιση αθηροσκλήρωση και στεφανιαίας νόσου. Επίσης ορισμένες επιπλοκές όπως είναι η βλάβη των νεύρων και η αμφιβληστροειδοπάθεια μπορούν να εκδηλωθούν στον προδιαβήτη.
Γνωρίζουμε πόσοι Έλληνες παρουσιάζουν προδιαβήτη;
Προδιαβήτη έχει ένα ποσοστό της τάξης του 15% στον Ελληνικό πληθυσμό.
Όλοι τους θα φτάσουν να κάνουν σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2;
Τα άτομα που έχουν προδιαβήτη έχουν προδιάθεση για εκδήλωση διαβήτη τύπου 2. Υπολογίζεται ότι σε ένα χρονικό διάστημα 5 ετών το 30% των ατόμων με προδιαβήτη -εάν δεν ακολουθήσει έναν υγιεινό τρόπο ζωής- θα εμφανίσει διαβήτη.
Ποια είναι τα χαρακτηριστικά συμπτώματα του προδιαβήτη;
Δεν υπάρχουν χαρακτηριστικά συμπτώματα στον προδιαβήτη. Ορισμένα άτομα με προδιαβήτη μπορεί να εμφανίσουν συμπτώματα νευροπάθειας όπως μουδιάσματα ή κάψιμο στα πέλματα ή στα δάχτυλα των ποδιών. Πολύ συχνά ο προδιαβήτης διαγιγνώσκεται σε άτομα που νοσηλεύονται για έμφραγμα του μυοκαρδίου ή για αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια.
Το χαμηλό σάκχαρο το πρωί είναι ένδειξη προδιαβήτη;
Όχι. Αντίθετα άτομα με προδιαβήτη έχουν τιμές σακχάρου νηστείας μεταξύ 110 μέχρι 125 mg/dl. Σπανιότερα τα άτομα με προδιαβήτη μπορεί να εμφανίσουν υπογλυκαιμία, δηλαδή χαμηλές τιμές σακχάρου στο αίμα, 2 με 4 ώρες μετά το φαγητό, ιδιαίτερα αν το φαγητό περιέχει υδατάνθρακες ή όταν τρώνε γλυκίσματα που περιέχουν ζάχαρη.
Ο προδιαβήτης μπορεί να ελεγχθεί με τη διατροφή και τη φυσική δραστηριότητα όπως ο διαβήτης;
Ο προδιαβήτης μπορεί να ελεγχθεί αποτελεσματικά και όχι μόνο να αποτραπεί η εξέλιξή του σε διαβήτη αλλά οι τιμές του σακχάρου να επανέλθουν στα στο φυσιολογικό, δηλαδή να προληφθεί ο διαβήτης. Αυτό μπορεί να επιτευχθεί με την υιοθέτηση ενός υγιεινού τρόπου ζωής που περιλαμβάνει απώλεια πλεονάζοντος σωματικού βάρους, για παράδειγμα απώλεια 5%, αύξηση της σωματικής δραστηριότητας (π.χ. άσκηση ακόμα και απλή διάρκειας 30 λεπτών καθημερινά ή κάθε δεύτερη μέρα) και αποφυγή της ζάχαρης, των γλυκών και των κορεσμένων λιπαρών που περιέχονται στα παχιά τυριά και στο λιπαρό κρέας. Η μεσογειακή διατροφή-δηλαδή η διατροφή που βασίζεται στην κατανάλωση κυρίως οσπρίων, λαχανικών, ελαιόλαδου, φρούτων, ψαριών και πουλερικών και λιγότερο στην κατανάλωση κόκκινου κρέατος και τυριών-είναι πολύ αποτελεσματική στην πρόληψη του διαβήτη και των καρδιοαγγειακών επεισοδίων. Αυτά τα απλά μέτρα μπορούν να μειώσουν κατά 60% τον κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη.
Υπάρχουν κάποιες εξετάσεις που δείχνουν την τάση για προδιαβήτη;
Όλα τα άτομα ηλικίας άνω των 45 ετών πρέπει να κάνουν έναν ετήσιο προληπτικό έλεγχο (check-up) που να περιλαμβάνει την μέτρηση του σακχάρου και της χοληστερίνης. Αυτές οι απλές εξετάσεις μπορεί να δείξουν αν ένα άτομο έχει προδιαβήτη ή όχι. Σπανιότερα χρειάζεται να γίνει δοκιμασία ανοχής στη γλυκόζη. Τα άτομα που έχουν κληρονομικό ιστορικό διαβήτη τύπου 2 ή είναι παχύσαρκα, αν έχουν αυξημένη αρτηριακή πίεση, αυξημένα τριγλυκερίδια και οι γυναίκες που είχαν ιστορικό στην διάρκεια της εγκυμοσύνης θεωρείται ότι είναι αυξημένου κινδύνου για εμφάνιση διαβήτη και συνιστάται να κάνουν επανέλεγχο του σακχάρου κάθε χρόνο.
