Σύμφωνα με τον κ. Κικίλια το νέο νομοσχέδιο που αναμένεται να ψηφιστεί τις επόμενες μέρες προβλέπει μεταξύ άλλων την καθιέρωση δυνατότητας άμεσης λήψης πρόσθετων προληπτικών μέτρων προστασίας και ασφάλειας των πολιτών, μέσω του Εθνικού Μηχανισμού Διαχείρισης Κρίσεων και Αντιμετώπισης Κινδύνων.
Σε αυτά συγκαταλέγονται:
- η προληπτική απαγόρευση κυκλοφορίας
- η μερική αναστολή της υποχρέωσης προς εργασία
- η αναστολή λειτουργίας σχολείων
- η πρόβλεψη τηλεργασίας
- η προληπτική αναστολή υπαίθριων εκδηλώσεων, συναυλιών κ.α.
Τα μέτρα αυτά θα κοινοποιούνται στους πολίτες μέσω του 112 και θα είναι άμεσης εφαρμογής.
Επιπλέον, το νομοσχέδιο προβλέπει τη σύσταση Επιτροπής Εκτίμησης Κινδύνου από ακραία καιρικά φαινόμενα. Η Επιτροπή θα αποτελείται από εκπροσώπους επιστημονικών φορέων, όπως η Εθνική Μετεωρολογική Υπηρεσία, και στόχοι της είναι:
α) Η διαρκής παρακολούθηση όλων των επικίνδυνων φυσικών φαινομένων
β) Η πρόγνωση πιθανών συνεπειών στις υποδομές, στην ασφάλεια και στην υγεία των πολιτών
γ) Η διαμόρφωση της ενδεδειγμένης Διαβάθμισης Κατάστασης ετοιμότητας του κρατικού μηχανισμού
δ) Η λήψη προληπτικών μέτρων για την προστασία της περιουσίας, της ασφάλειας και της υγείας των πολιτών, (π.χ. αναστολή υποχρέωσης προς εργασία σε συνδυασμό με απαγόρευση κυκλοφορίας
Παράλληλα, με το νέο νομοσχέδιο δίνεται στο υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας η δυνατότητα να διενεργεί ελέγχους για την τήρηση μέτρων πρόληψης από τους ΟΤΑ σε ό,τι αφορά την αντιπυρική προστασία, τους καθαρισμούς ποταμών και ρεμάτων και την υλοποίηση αντιπλημμυρικών έργων. Παράλληλα, προβλέπεται η υπαγωγή των ΟΤΑ σε διαδικασία κατεπείγοντος, όταν κρίνεται απαραίτητο για την προάσπιση της ασφάλειας των πολιτών.
Ακόμη, μέσω του νομοσχεδίου, επικαιροποιείται η διάταξη για τους καθαρισμούς ιδιωτικών οικοπέδων και ακάλυπτων χώρων.
Πλέον, δηλαδή οι πολίτες θα είναι υποχρεωμένοι να δηλώνουν σε ειδική ψηφιακή πλατφόρμα ότι έχουν καθαρίσει τις υπαίθριες ιδιοκτησίες τους, προκειμένου να αποφευχθεί ο κίνδυνος πρόκλησης πυρκαγιάς. Σε περίπτωση παράλειψης, προβλέπεται εξουσιοδότηση εκ του νόμου για καθαρισμό και επιβολή τέλους ανά τετραγωνικό μέτρο, ενώ σε περίπτωση ψευδούς δήλωσης θα επιβάλλεται ποινική κύρωση.
Επιπλέον, προβλέπεται η διάνοιξη επιπλέον αντιπυρικών ζωνών σε συνεργασία με το υπουργείο Περιβάλλοντος. Δυνατότητα να διανοίξουν αντιπυρικές ζώνες θα έχουν και οι ΔΕΔΔΗΕ και ΑΔΜΗΕ, όπου υπάρχουν καλώδια υψηλής τάσης, ενώ στα στρατόπεδα θα υπάρχει υποχρέωση καθαρισμού σε περίμετρο 100 μέτρων, ώστε να μη βιώσουμε ξανά αυτό που ζήσαμε το περασμένο καλοκαίρι στη Νέα Αγχίαλο.
Παράλληλα, το νέο νομοσχέδιο προβλέπει την αυστηροποίηση της υφιστάμενης διάταξης του νόμου 4662/2020 για αναπροσαρμογή των προστίμων θερμών εργασιών- όπως κάψιμο ξερών χόρτων, χρήση τροχού- κλπ κατά τη διάρκεια της αντιπυρικής περιόδου με ανώτατο όριο σε περίπτωση υποτροπής τις 3.000 ευρώ έως τις 50.000 ευρώ.
Προστίθεται επίσης η δυνατότητα επίταξης και επιπλέον έκτακτων μέτρων κατά το στάδιο της ειδικής πολιτικής κινητοποίησης, όπως η αναστολή λειτουργίας δημοσίων δομών και επιχειρήσεων, η απαγόρευση κυκλοφορίας, επίταξη μηχανημάτων έργου και χειριστών, η αναστολή αδειών, λειτουργία σε 24ωρη βάση κλπ)
Ακόμη, απλοποιούνται οι διαδικασίες σε καταστάσεις εκτάκτου ανάγκης καθώς λόγω της εντεινόμενης κλιματικής κρίσης, οι υπάρχουσες δομές απαιτούν μεγαλύτερη καθετοποίηση και απλοποίηση των διαδικασιών, καθώς και τη λήψη προληπτικών μέτρων ευρύτερης έκτασης, προκειμένου να μπορούν να αντιμετωπιστούν τα ακραία καιρικά φαινόμενα.
Στόχος, είναι οι δήμοι και οι Περιφέρειες να μπορούν να ανταποκρίνονται άμεσα στις απαιτήσεις της πολιτικής προστασίας.
Για αυτό το λόγο διευρύνεται η δυνατότητα του κεντρικού μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας να παρεμβαίνει πιο άμεσα και αποτελεσματικά με προσωπικό, πόρους και μέσα, κατά παρέκκλιση χρονοβόρων διαδικασιών με στόχο την αμεσότερη δυνατή αποκατάσταση της κανονικότητας.
Επιπλέον, με το νέο νομοσχέδιο επικαιροποιείται η σύνθεση και η λειτουργία των Συντονιστικών Οργάνων Πολιτικής Προστασίας (ΣΟΠΠ) κάθε βαθμίδας, τα οποία υποχρεούνται να συγκαλούνται άμεσα, ανάλογα με τη διαβάθμιση κινδύνου.
Επίσης καθιερώνονται:
- Η στελέχωση των Αυτοτελών Διευθύνσεων και των Τμημάτων Πολιτικής Προστασίας των Περιφερειών και των Δήμων με υπηρεσιακούς, επί θητεία υπαλλήλους, οι οποίοι θα είναι υποχρεωμένοι να ενημερώνουν το Εθνικό Συντονιστικό Κέντρο για κάθε υπό εξέλιξη συμβάν στην εδαφική τους περιφέρεια, να ανταποκρίνονται άμεσα και να είναι σε συνεχή επικοινωνία με το ΕΣΚΕΔΙΚ για την παροχή έγκαιρης ενημέρωσης και πληροφοριακής υποβοήθησης.
- Η υποχρέωση επαγρύπνησης και προληπτικής προετοιμασίας των Περιφερειών κατά το στάδιο πριν την εκδήλωση επικίνδυνου καιρικού φαινομένου
Επιπλέον το Νομοσχέδιο περιλαμβάνει με άλλες διατάξεις:
- Τη συμμετοχή πρόσθετων εκπροσώπων- συνδέσμων στο Εθνικό Συντονιστικό Κέντρο της Πολιτικής Προστασίας από φορείς όπως ο ΑΔΜΗΕ, οι τηλεπικοινωνιακοί πάροχοι για θέματα του 112 κ.α.
- Τη σύσταση ειδικής θέσης Συντονιστή Διάσωσης Εγκλωβισμένων στο ΕΣΚΕΔΙΚ.
- Τη σύνταξη προτύπων αντιμετώπισης κινδύνου ανά είδος φυσικής καταστροφής (πυρκαγιά, πλημμύρες κλπ) για πολίτες και στελέχη του Εθνικού Μηχανισμού.
- Δημιουργία μητρώου μηχανημάτων έργου και χειριστών (με καταχώρηση ανά περιφέρεια) στη Γενική Γραμματεία Πολιτικής Προστασίας με υποχρέωση διακριτού ωραρίου ανά φορέα.
Η καταγραφή αυτή, κρίνεται αναγκαία για την απλοποίηση του ελέγχου της επάρκειας των μέσων, της αποφυγής διπλών καταγραφών των ίδιων μηχανημάτων, καθώς και για την άμεση υλοποίηση επιτάξεων σε περίπτωση κήρυξης ειδικής πολιτικής κινητοποίησης ή κατάστασης έκτακτης ανάγκης
- Η μεταφορά του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών, καθώς και της Εθνικής Μετεωρολογικής Υπηρεσίας στο Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας.
- Η κατά παρέκκλιση διενέργεια μισθώσεων τουριστικών καταλυμάτων για την κάλυψη αναγκών των πολιτών που έχουν πληγεί από φυσικές καταστροφές.
Επίσης σε ό,τι αφορά τους παραχωρησιούχους αυτοκινητοδρόμων, με στόχο την αποφυγή του κινδύνου εγκλωβισμού και έκθεσης οδηγών σε κίνδυνο στα οδικά δίκτυα προβλέπεται:
- Η εκ του νόμου υποχρέωση κάθε παραχωρησιούχου να ενημερώνει άμεσα για την ύπαρξη συμβάντος πολιτικής προστασίας (πχ. σε γέφυρα Ρίου- Αντιρρίου, Αττική Οδό κλπ)
- Παράλληλα, οι παραχωρησιούχοι υποχρεούνται να παρέχουν κάθε συνδρομή στις δυνάμεις της Πολιτικής Προστασίας και να συμμορφώνονται με κάθε υπόδειξή της. Επιπροσθέτως, ορίζεται η υποχρέωση του εκπροσώπου της παραχωρησιούχου εταιρείας να ορίσει σύνδεσμο στο ΕΣΚΕΔΙΚ για τον καλύτερο συντονισμό των ενεργειών σε περίπτωση ύπαρξης επικίνδυνου συμβάντος.
