Η ήττα του Όρμπαν στην Ουγγαρία μετά από 16 χρόνια ανελεύθερης διακυβέρνησης έχει μεγάλη πολιτική και θεσμική σημασία. Ο Όρμπαν δεν είχε μόνο διαλύσει το κράτος δικαίου και όλα τα θεσμικά αντίβαρα στην Ουγγαρία, ελέγχοντας τη δικαστική εξουσία και τις ανεξάρτητες αρχές, πλήττοντας την ελευθερία του Τύπου, περιορίζοντας την ακαδημαϊκή ελευθερία και φιμώνοντας την κοινωνία πολιτών, αλλά ήταν σύμβολο και πρωταγωνιστής της Όμάδας Βίσεγκραντ και της Ακροδεξιάς Διεθνούς, διατηρώντας ισχυρούς δεσμούς με τον Τραμπ, τη Λεπέν, τη Μελόνι, τον Μιλέι και υποσκάπτοντας την ενότητα της ΕΕ.
Ο κόσμος γίνεται λίγο καλύτερος χωρίς τον Όρμπαν, όμως ας μην έχουμε αυταπάτες ότι θα αλλάξει ουσιωδώς η αυτοκαταστροφική πορεία της Ευρώπης ή ότι θα σταματήσει η παγκόσμια υποχώρηση της δημοκρατίας. Ο Τραμπ είναι εδώ, η φον ντερ Λάιεν παραμένει στο τιμόνι της ΕΕ, η Ακροδεξιά στη Γαλλία, τη Γερμανία, την Ιταλία ενισχύονται.
Η ήττα του Όρμπαν πιθανότατα θα κάνει λιγότερο ορατές και απροκάλυπτες τις παραβιάσεις των δικαιοκρατικών θεσμών, αυτό δεν σημαίνει όμως ότι ξαφνικά θα ενισχυθούν οι δημοκρατικές, προοδευτικές δυνάμεις στην Ευρώπη. Ας μην ξεχνάμε άλλωστε ότι ο νέος (κεντροδεξιός) πρωθυπουργός της Ουγγαρίας ήταν στενός συνεργάτης του Όρμπαν μέχρι πριν από δύο χρόνια.
Οι πανηγυρισμοί από διάφορες πλευρές είναι λοιπόν άκαιροι. Η Ευρώπη δεν προχωράει προς την έξοδο από τις διαδοχικές, επάλληλες κρίσεις, αλλά με τη μιλιταριστική της στροφή κινδυνεύει να διαλύσει οριστικά το δημοκρατικό και κοινωνικό της πρόσωπο. Ωστόσο το αποτέλεσμα των χτεσινών εκλογών στην Ουγγαρία περιλαμβάνει επίσης ένα σημαντικό μήνυμα: Ότι απέναντι σε κάθε Κυβέρνηση που έχει μετατραπεί σε Καθεστώς οι πολίτες μπροστά στην κάλπη έχουν την τελευταία λέξη.
(Ο Ξενοφών Κοντιάδης είναι συνταγματολόγος, Καθηγητής στο Πάντειο Πανεπιστήμιο)
