Η μεγάλη αποχή, ήταν το κεντρικό μήνυμα των ευρωεκλογών. Σηματοδότησε, κυρίως, μια κρίση αξιοπιστίας και εμπιστοσύνης του πολιτικού συστήματος και όχι τόσο μια «χαλάρωση» του εκλογικού σώματος λόγω ευρωεκλογών και έλλειψης ενός εθνικού διακυβεύματος.
Το αντίθετο συνέβη. Ο βίος και η πολιτεία πρωτίστως και εξ’ όρισμού της Κυβέρνησης διόγκωσε την αποχή – εξάλλου είχε την μεγαλύτερη – αποδοκιμάζοντας οι πολίτες τις τρέχουσες πολιτικές επιλογές της.
Το είχαν καταλάβει στη ΝΔ, εξ’ ου και το κεντρικό πολιτικό σύνθημα του κ. Μητσοτάκη, που δεν πέρασε, ήταν «σταθερότητα» ή χάος. Γιατί ένα μεγάλο τμήμα ψηφοφόρων της ΝΔ ένοιωθε την ανυπαρξία «σταθερότητας» στην καθημερινότητα της ζωής του με τις πολιτικές επιλογές της ΝΔ. Πώς να πεισθεί λοιπόν με την εξαγγελία μιας μελλοντικής …. «σταθερότητας»;
Η τεράστια πτώσης της ΝΔ από το 41% των εκλογών στο 28% των ευρωεκλογών δεν ήταν αιφνιδιασμός και έκπληξη για όσους παρακολουθούσαν τα ποιοτικά ευρήματα των δημοσκοπήσεων.
Η αποδοκιμασία των πολιτών στη ΝΔ για κρίσιμα και καθημερινά θέματα της ζωής τους, για πολλούς μήνες, έφθανε στο 60% με 70% σταθερά.
Με άλλα λόγια, δεν υπήρχε συμπεριληπτικότητα κοινωνική και οικονομική για τα 2/3 των πολιτών.
Γι’ αυτό το 28% των ευρωεκλογών για την ΝΔ έχει δομικά, πολιτικά χαρακτηριστικά που δύσκολα αναστρέφονται, με βάση την τάση των πολιτικών επιλογών της Κυβέρνησης. Εξάλλου ο κυβερνητικός ανασχηματισμός δεν φαίνεται να αμφισβητεί το υφιστάμενο πολιτικό «πλαίσιο» της Κυβέρνησης, τις συνέπειες του οποίου ο κόσμος βίωσε αρνητικά και εξακολουθεί να βιώνει…
Το κακό είναι, ότι οι προοδευτικές δυνάμεις δεν επωφελήθηκαν πολιτικά, από την ισχυρή πολιτική αποδοκιμασία της Κυβέρνησης, Αντίθετα ωφελήθηκαν κόμματα δεξιότερα της ΝΔ.
Τόσο ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, όσο και το ΠΑΣΟΚ-Κίνημα Αλλαγής, δεν μπόρεσαν να δημιουργήσουν ένα ισχυρό και αξιόπιστο πολιτικά «αντίπαλο δέος». Προφανώς υπάρχουν αιτίες. Ας το συζητήσουν πρώτα με θεσμικές διαδικασίες οι ίδιοι οι πολιτικοί φορείς και μετά λέμε κι εμείς την γνώμη μας. Φοβούμαι, όμως, ότι δεν θα βγει κάτι, αν δεν τεθεί ως «βασικό θέμα» και κρίσιμος παρονομαστής η συνεργασία και η σύγκλιση όλων των προοδευτικών δυνάμεων.
Δηλαδή, η δημιουργία ενός ισχυρού και αξιόπιστου πολιτικού θεσμικού αντίβαρου, απέναντι στη ΝΔ.
Δυστυχώς, με δύο κόμματα με ποσοστό 15% και 13% αντίστοιχα δεν μπορούν να γίνουν πολλά πράγματα. Ούτε εκτιμώ, ότι μέσω ενός «ανταγωνισμού» μπορεί το ένα κόμμα να «απορροφήσει» το άλλο. Μελλοντικά θα φθαρούν και τα δύο. Στις ευρωεκλογές υπέστησαν και τα δύο βλάβη. Όχι ανεπανόρθωτη, σε μια μεσαία πολιτική προοπτική. Όχι, όμως και αναστρέψιμη, σε επίπεδο ισχυρού «αντίπαλου δέους» προς την ΝΔ. Με τον κίνδυνο ιδίως και των πρόωρων εκλογών.
Ο στόχος μιας «συναίρεσης» (συγχώνευσης), με σταδιακά βήματα πολιτικών συνεργασιών και συνεννοήσεων, με συμμετοχή και άλλων προοδευτικών κομματικών, ομάδων και πολιτών, για να αποφευχθεί το «κενό» είναι δύσκολος, αλλά πολιτικά αναγκαίος και κοινωνικά χρήσιμος.
Πιο δύσκολη είναι η διαδικασία και τα «βήματα» για την «συναίρεση» παρά οι κοινές προγραμματικές θέσεις. Κι αυτό νομίζω κάτι λέει … Οι προσωπικές φιλοδοξίες – θεμιτές ως ένα βαθμό – οι προσωπικές αντιπάθειες, οι αποκλεισμοί προσώπων κλπ. με βάση τα τραύματα του παρελθόντος πρέπει – όσο δύσκολο κι αν είναι – να τα υπερβούμε. Προφανώς με δημοκρατικές διαδικασίες, με συμμετοχή των μελών και των φίλων των δύο κομμάτων και όσων άλλων δυνάμεων και προσώπων, συμβατών με το εγχείρημα, θέλουν να συμμετέχουν.
Αυτή εκτιμώ, ότι είναι σήμερα η πρόκληση για μία σοβαρή και νικηφόρα προοδευτική πολιτική διαδρομή.
Ο Παν. Δ. Παναγιώτου (Παν Παν) είναι δημοσιογράφος
