Ειδικοί εκτιμητές που θα προσλάβει το υπουργείο Οικονομικών και μια Δευτεροβάθμια Επιτροπή που θα συσταθεί για να διορθώσει τυχόν αδικίες και λάθη, θα καθορίσουν τις νέες αντικειμενικές αξίες που θα ισχύσουν για τα ακίνητα το 2018.
Με τροπολογία που κατέθεσε στη Βουλή το υπουργείο Οικονομικών, προβλέπεται ειδική διαδικασία καθορισμού των αντικειμενικών αξιών, που θα ισχύσει μόνο για μια χρονιά, δηλαδή για το 2018. Σύμφωνα με τη διαδικασία αυτή, τις τιμές ζώνης ανά τ.μ. θα τις εισηγηθούν ειδικοί εκτιμητές, στους οποίους θα ανατεθεί το έργο κατόπιν διαγωνισμού.
Οι εκτιμητές που θα αναλάβουν το έργο, θα επιλεχθούν κατόπιν δημόσιας πρόσκλησης. Μέσω ειδικής πλατφόρμας της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων του Υπουργείου Οικονομικών, οι εισηγήσεις των πιστοποιημένων εκτιμητών θα διασταυρώνονται με τα διαθέσιμα στοιχεία από τα τραπεζικά ιδρύματα, προκειμένου να εξαχθούν όσο το δυνατό ασφαλέστερα αποτελέσματα για τις τιμές των ζωνών. Αν και πάλι δεν καταστεί εφικτός ο ασφαλής προσδιορισμός τιμών εκκίνησης κατά την εξαιρετική αυτή διαδικασία, τις τιμές θα καθορίζει η Δευτεροβάθμια Τριμελής Επιτροπή που συστήνεται για τον σκοπό αυτό.
Αναλυτικά, η τροπολογία έχει ως εξής:
ΤΡΟΠΟΛΟΓΙΑ - ΠΡΟΣΘΗΚΗ
Στο σχέδιο νόμου του Υπουργείου Δικαιοσύνης Διαφάνειας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων με τίτλο «Μέτρα θεραπείας ατόμων που απαλλάσσονται από την ποινή λόγω ψυχικής ή διανοητικής διαταραχής και άλλες διατάξεις»
ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ
Με τις παραγράφους 1 και 2 της προτεινόμενης ρύθμισης τροποποιείται το άρθρο 41 του ν. 1249/1982(Α' 43), με το οποίο ορίζεται ο τρόπος προσδιορισμού της φορολογητέας αξίας των ακινήτων. Σκοπός της τροποποίησης είναι η καθιέρωση μίας διαδικασίας προσδιορισμού των αντικειμενικών τιμών ζωνών περισσότερο αμερόληπτης και αντικειμενικής από την ισχύουσα, με στόχο την βέλτιστη προάσπιση των δημοσιονομικών και κοινωνικών συμφερόντων της χώρας. Ενόψει του γεγονότος ότι η αγορά ακινήτων έχει απωλέσει σε μεγάλο βαθμό τη δυναμικότητα της λόγω της τρέχουσας δημοσιονομικής κατάστασης της χώρας, κρίνεται απολύτως απαραίτητος ο επαναπροσδιορισμός της αξίας της ακίνητης περιουσίας με τρόπο αντικειμενικό και ορθολογικό και με τη χρήση όλων των διαθέσιμων μέσων.
Πιο συγκεκριμένα, με την πρώτη παράγραφο, τροποποιείται η παρ. ς 1 του άρθρου 41 του ν. 1249/1982, με την οποία προβλεπόταν ο τρόπος συγκρότησης τοπικών Επιτροπών για την εισήγηση των εν λόγω τιμών προς τον Υπουργό Οικονομικών, έτσι ώστε οι τιμές εκκίνησης και οι συντελεστές αυξομείωσής τους να καθορίζονται με απόφαση του Υπουργού Οικονομικών, μετά από εισήγηση των Πρωτοβάθμιων και Δευτεροβάθμιων Επιτροπών των παρ. 1Α και 1Β αντίστοιχα που προστίθενται στο άρθρο 41 του ν. 1249/1982 με την παρ. 2 της παρούσας τροπολογίας. Ειδικότερα, με τη δεύτερη παράγραφο προστίθενται παρ. 1Α, 1Β και 1Γ στο άρθρο 41 του ν. 1249/1982.
Με την παράγραφο 1Α προβλέπεται νέος τρόπος συγκρότησης των τοπικών Επιτροπών, με τη συμμετοχή υπαλλήλων των κατεξοχήν αρμόδιων υπηρεσιών του Υπουργείου Οικονομικών, δηλαδή των κτηματικών υπηρεσιών της Γενικής Γραμματείας Δημόσιας Περιουσίας. Επιπροσθέτως, προβλέπεται η συμμετοχή στις Επιτροπές υπαλλήλων της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων και των αρμόδιων υπηρεσιών των Δήμων. Τέλος θεσμοθετείται η συμμετοχή εκπροσώπων των αρμόδιων φορέων της αγοράς, δηλαδή συμβολαιογράφων, εκπροσώπων του Εθνικού Κτηματολογίου, εκπροσώπων των Τραπεζικών Ιδρυμάτων, καθώς και εκτιμητών που έχουν εγγραφεί στο αντίστοιχο Μητρώο Πιστοποιημένων Εκτιμητών του Υπουργείου Οικονομικών, οι οποίοι και θα καταθέτουν την αρχική εισήγηση στις Επιτροπές. Με τον τρόπο αυτό επιτυγχάνεται η συνεργασία εκπροσώπων από δημοσίους και ιδιωτικούς φορείς, οι οποίοι διαθέτουν την απαιτούμενη εμπειρία και τεχνογνωσία για τον προσδιορισμό της αξίας των ακινήτων και αναμένεται να υποβάλουν προς τον Υπουργό Οικονομικών αντικειμενικές, ρεαλιστικές και έγκυρες εισηγήσεις.. Επίσης, η διάταξη εναρμονίζεται με την παρ. 4 του άρθρου 261 του ν. 3852/2010 (Α' 87), με την οποία προβλέφθηκε η γνωστοποίηση προς τις Επιτροπές της άποψης του εκάστοτε αρμόδιου Δημοτικού Συμβουλίου, μέσω εκπροσώπου του οικείου Δήμου, ο οποίος δεν έχει δικαίωμα ψήφου στις Επιτροπές.
Επιπλέον, με την παρούσα ρύθμιση παρέχεται στις Επιτροπές για πρώτη φορά η δυνατότητα να ζητούν τη συνδρομή άλλων εμπειρογνωμόνων, φορέων ή προσώπων με εμπειρία και ειδικές γνώσεις στους τομείς της πολεοδομίας της τοπογραφίας των οικοδομικών κατασκευών, της γεωπονίας ή της δασολογίας προκειμένου τα μέλη τους να σχηματίζουν μία ολοκληρωμένη άποψη και να διευκολύνονται στην άρτια και ορθολογική ολοκλήρωση του έργου τους.
Τέλος, για πρώτη φορά, δίνεται η δυνατότητα στις Επιτροπές να λαμβάνουν στοιχεία από αρμόδιους φορείς (Τεχνικό Επιμελητήριο, Τράπεζα της Ελλάδας Ελληνική Ένωση Τραπεζών και Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων), χωρίς να υπόκεινται σε περιορισμούς απορρήτου, για την αποτελεσματικότερη λειτουργία τους και την ταχεία επίτευξη του έργου τους. Προς το σκοπό, όμως διασφάλισης των συμφερόντων των πολιτών, προβλέπεται υποχρέωση των μελών των Επιτροπών για τήρηση απόλυτης εχεμύθειας.
Με τη νέα παράγραφο 1Β που προστίθεται στο άρθρο 41 του ν. 1249/1982 προβλέπεται η σύσταση Δευτεροβάθμιας Τριμελούς Επιτροπής που συγκροτείται με απόφαση του Υπουργού Οικονομικών και αποτελείται από ένα Πάρεδρο του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους ως Πρόεδρο και τους επικεφαλής των αρμοδίων υπηρεσιών της Γενικής Γραμματείας Δημόσιας Περιουσίας και της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων ως μέλη.
Η σύσταση της Δευτεροβάθμιας Επιτροπής κρίνεται ιδιαίτερα σημαντική προκειμένου να αποφευχθούν τυχόν στρεβλώσεις που μπορεί να προκύψουν κατά τη λειτουργία, τον όγκο της εργασίας και τη διάχυτη αρμοδιότητα των Πρωτοβάθμιων Επιτροπών αλλά και να διασφαλιστεί στο μέγιστο βαθμό η εγκυρότητα και αξιοπιστία των αποτελεσμάτων τους. Για το σκοπό αυτό άλλωστε με την προτεινόμενη παράγραφο παρέχεται στην Επιτροπή η δυνατότητα να υποβάλει στον Υπουργό Οικονομικών πρόταση για τη σύσταση επιστημονικής επιτροπής με εμπειρογνώμονες της αγοράς προκειμένου να την επικουρούν στο έργο της. Οι λεπτομέρειες λειτουργίας της Επιτροπής θα καθοριστούν με σχετική υπουργική απόφαση
Με τη νέα παράγραφο 1Γ που προστίθεται στο άρθρο 41 του ν. 1249/1982 δίνεται εξουσιοδότηση προς τον Υπουργό Οικονομικών για τη ρύθμιση των απαραίτητων λεπτομερειών για τη λειτουργία των Πρωτοβάθμιων και Δευτεροβάθμιων Επιτροπών.
Με την παράγραφο 3, εισάγεται μία εξαιρετική διαδικασία καθορισμού των τιμών εκκίνησης η οποία θα εφαρμοστεί μόνο για μία φορά μετά τη δημοσίευση του παρόντος νόμου. Ο λόγος της επείγουσας αυτής ρύθμισης είναι αφενός η προαναφερθείσα δημοσιονομική κατάσταση της χώρας η οποία έχει επηρεάσει την αγορά ακινήτων και, αφετέρου, οι έντονες αμφισβητήσεις που έχουν παρατηρηθεί κατά το τελευταίο χρονικό διάστημα σχετικά με τις παλαιότερες τιμές ζωνών και έχουν ως αποτέλεσμα τη δημιουργία ενός ασταθούς τοπίου στη σχετική αγορά αλλά και στη φορολογική αντιμετώπισή της. Μέσα στο πλαίσιο των δεσμεύσεων της χώρας για την επιτυχή ολοκλήρωση της δημοσιονομικής συμφωνίας και την ενίσχυση της οικονομικής δραστηριότητας η σχετική ρύθμιση επιτρέπει τον άμεσο επαναπροσδιορισμό των αντικειμενικών τιμών των ακινήτων, με τρόπο που να εξασφαλίζει την εγκυρότητα των τιμών αυτών και να υπηρετεί την κοινωνική δικαιοσύνη.
Για τον άμεσο, λοιπόν, προσδιορισμό των αντικειμενικών τιμών, το έργο της σύνταξης των απαιτούμενων εισηγήσεων προς τον Υπουργό Οικονομικών ανατίθεται στους ειδικούς εκτιμητές που έχουν πιστοποιηθεί στο Μητρώο Πιστοποιημένων Εκτιμητών στο πεδίο των ακινήτων του Υπουργείου Οικονομικών και οι οποίοι διαθέτουν σημαντικά εχέγγυα γνώσης, πληροφόρησης, εμπειρίας και αμεροληψίας και δεσμεύονται από τον σχετικό Κώδικα Δεοντολογίας του Υπουργείου Οικονομικών.
Οι εκτιμητές που θα αναλάβουν το έργο, θα επιλεχθούν κατόπιν δημόσιας πρόσκλησης, με αδιάβλητες και διαφανείς διαδικασίες. Μέσω ειδικής πλατφόρμας της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων του Υπουργείου Οικονομικών, οι εισηγήσεις των πιστοποιημένων εκτιμητών θα διασταυρώνονται με τα διαθέσιμα στοιχεία από τα τραπεζικά ιδρύματα, προκειμένου να εξαχθούν όσο το δυνατό ασφαλέστερα αποτελέσματα για τις τιμές των ζωνών.Στις περιπτώσεις που δεν καταστεί εφικτός ο ασφαλής προσδιορισμός τιμών εκκίνησης κατά την εξαιρετική αυτή διαδικασία αρμόδια προς τούτο καθίσταται η Δευτεροβάθμια Τριμελής Επιτροπή της παρ. 1Β..
Η προβλεπόμενη στην προτεινόμενη παράγραφο 3 διαδικασία αναμένεται να έχει άμεσα και έγκυρα αποτελέσματα και να προσφέρει σημαντικά στην εξυγίανση όλων των δράσεων που σχετίζονται με τα ακίνητα, είτε αυτές αφορούν τη φορολογική και δημοσιονομική πολιτική, είτε την ενίσχυση της αγοράς και της οικονομίας.
Για τον καθορισμό των επιμέρους λεπτομερειών προβλέπεται η έκδοση σχετικής υπουργικής απόφασης.
ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ
Άρθρο ...
Τροποποίηση του ν. 1249/1982
1.α) Το τρίτο εδάφιο της παρ. 1 του άρθρου 41 του ν. 1249/1982 (Α' 43) αντικαθίσταται ως εξής:
«Οι τιμές εκκίνησης και οι συντελεστές αυξομείωσής τους καθορίζονται με αποφάσεις του Υπουργού Οικονομικών, μετά από εισήγηση των Επιτροπών των παρ. 1Α ή 1Β του παρόντος άρθρου, κατά περίπτωση, λαμβάνοντας υπόψη και τη γνώμη του αρμόδιου δημοτικού συμβουλίου σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στην παρ. 4 του άρθρου 261 του ν.3852/2010 (Α' 87).»
β) Το τέταρτο εδάφιο της παρ. 1 του ιδίου άρθρου, το οποίο προστέθηκε με την παρ. 18 του άρθρου 14 του ν. 1882/1990 (Α' 43), καταργείται.
2. Μετά την παρ. 1 του άρθρου 41 του ν. 1249/1982, προστίθενται παράγραφοι 1Α, 1Β και 1Γ ως εξής:
«1Α. Σε κάθε Περιφερειακή Ενότητας συστήνεται Επταμελής Πρωτοβάθμια Επιτροπή η οποία αποτελείται από έναν υπάλληλο της αρμόδιας Κτηματικής Υπηρεσίας της Γενικής Γραμματείας Δημόσιας Περιουσίας του Υπουργείου Οικονομικών, έναν υπάλληλο της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (Α.Α.Δ.Ε.), ένα μηχανικό της Υπηρεσίας Δόμησης του Δήμου, στην περιφέρεια του οποίου βρίσκονται τα ακίνητα, έναν εκπρόσωπο της Συντονιστικής Επιτροπής Συμβολαιογραφικών Συλλόγων Ελλάδας έναν εκπρόσωπο της εταιρείας «Εθνικό Κτηματολόγιο και Χαρτογράφηση Α.Ε» (Ε.Κ.Χ.Α. Α.Ε.), έναν εκπρόσωπο της Ελληνικής Ένωσης Τραπεζών και έναν πιστοποιημένο εκτιμητή, εγγεγραμμένο στο Μητρώο Πιστοποιημένων Εκτιμητών στο πεδίο των ακινήτων του Υπουργείου Οικονομικών, ως μέλη, με τους αναπληρωτές τους. Οι Επιτροπές συγκροτούνται με απόφαση του Υπουργού Οικονομικών, μετά από πρόταση των αρμοδίων φορέων.
Καθήκοντα εισηγητή ασκεί ο πιστοποιημένος εκτιμητής.
Ως παρατηρητής στις συνεδριάσεις των Επιτροπών παρίσταται εκπρόσωπος του οικείου Δήμου, ο οποίος μεταφέρει στην Επιτροπή την άποψη του δημοτικού συμβουλίου, σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στο τρίτο εδάφιο της παρ. 1 του παρόντος άρθρου και την παρ. 4 του άρθρου 261 του ν.3852/2010.
Οι Επιτροπές δύνανται να ζητούν τη συνδρομή οποιουδήποτε άλλου φορέα ή προσώπου, με εμπειρία και ειδικές γνώσεις πολεοδομίας τοπογραφίας οικοδομικών κατασκευών, γεωπονίας ή δασολογίας για την ολοκλήρωση του έργου τους.
Οι Επιτροπές δύνανται να ζητούν τη χορήγηση μη προσωποποιημένων στοιχείων από το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδος την Τράπεζα της Ελλάδος την Ελληνική Ένωση Τραπεζών και τις αρμόδιες Υπηρεσίες της Α.Α.Δ.Ε., τα οποία παρέχονται υποχρεωτικώς χωρίς την επίκληση απορρήτου. Τα μέλη των Επιτροπών και οι εμπειρογνώμονες που λαμβάνουν γνώση των ανωτέρω στοιχείων κατά την εκτέλεση των καθηκόντων τους υποχρεούνται να τηρούν απόλυτη εχεμύθεια.
1B. Συστήνεται Τριμελής Δευτεροβάθμια Επιτροπή η οποία εισηγείται τις τιμές εκκίνησης σε περίπτωση αδυναμίας ασφαλούς προσδιορισμού τους από την αρμόδια Επιτροπή της παρ. 1Α του παρόντος άρθρου. Η Δευτεροβάθμια Επιτροπή συγκροτείται με απόφαση του Υπουργού Οικονομικών και αποτελείται από έναν Πάρεδρο του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους ως Πρόεδρο, με τον αναπληρωτή του, που προτείνονται από τον Πρόεδρο του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους και τον Προϊστάμενο της Διεύθυνσης Τεχνικών Υπηρεσιών της Γενικής Γραμματείας Δημόσιας Περιουσίας του Υπουργείου Οικονομικών και τον Προϊστάμενο της Διεύθυνσης Εφαρμογής Φορολογίας Κεφαλαίου και Περιουσιολογίου της Α.Α.Δ.Ε., ως μέλη, με τους αναπληρωτές τους.
Με απόφαση του Υπουργού Οικονομικών, ύστερα από εισήγηση της Τριμελούς Δευτεροβάθμιας Επιτροπής, δύναται να συσταθεί επιστημονική επιτροπή με εμπειρογνώμονες - εκπροσώπους του Συλλόγου Εκτιμητών Ελλάδος της Τράπεζας της Ελλάδος της ΕΛΣΤΑΤ, της εταιρείας Ε.Κ.Χ.Α. Α.Ε. και της Ελληνικής Ένωσης Τραπεζών, προκειμένου να επικουρεί την Τριμελή Δευτεροβάθμια Επιτροπή στο έργο της.
1Γ. Με απόφαση του Υπουργού Οικονομικών ρυθμίζεται κάθε ειδικότερο ζήτημα, σχετικά με τη συγκρότηση, τον τρόπο και τη μεθοδολογία λειτουργίας των Επιτροπών των δύο προηγούμενων παραγράφων, τις περιπτώσεις κατά τις οποίες επιλαμβάνεται η Επιτροπή της παρ. 1Β, την τεκμηρίωση και διατύπωση των εισηγήσεων, τον χρόνο ολοκλήρωσης του έργου τους την αποζημίωση των ειδικών εισηγητών και κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια.»
3. Κατά παρέκκλιση των διατάξεων της παρ. 1 του άρθρου 41 του ν.1249/1982, όπως τροποποιείται με την παρ. 1 του παρόντος άρθρου, οι τιμές εκκίνησης που προβλέπονται στις παρ. 1 και 2 του άρθρου 1 της με αριθμό 1067780/82/Γ0013/09.06.1994 (Β' 549) απόφασης του Υπουργού Οικονομικών καθορίζονται με ειδική διαδικασία, η οποία θα εφαρμοστεί άπαξ μετά την δημοσίευση του παρόντος, ως εξής:
Με απόφαση του Υπουργού Οικονομικών η σύνταξη εισήγησης για τον καθορισμό των τιμών εκκίνησης ανατίθεται σε πιστοποιημένους εκτιμητές εγγεγραμμένους στο Μητρώο Πιστοποιημένων Εκτιμητών στο πεδίο των ακινήτων του Υπουργείου Οικονομικών.
Η απόφαση του προηγούμενου εδαφίου εκδίδεται κατόπιν δημόσιας πρόσκλησης εκδήλωσης ενδιαφέροντος του Γενικού Γραμματέα Δημόσιας Περιουσίας του Υπουργείου Οικονομικών η οποία αναρτάται στη Διαύγεια και στην οποία περιγράφεται το έργο, η διαδικασία για την εκδήλωση ενδιαφέροντος ο τρόπος επιλογής των εκτιμητών, η αμοιβή τους και κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια.
Οι εισηγήσεις των εκτιμητών κατατίθενται ηλεκτρονικά σε βάση δεδομένων που τηρείται στη Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων του Υπουργείου Οικονομικών.
Στην ίδια βάση δεδομένων δύνανται να υποβάλλονται αντίστοιχα διαθέσιμα δεδομένα από τραπεζικό ιδρύματα, προς το σκοπό εκτέλεσης διασταυρώσεων.
Σε περίπτωση αδυναμίας ασφαλούς προσδιορισμού των τιμών εκκίνησης με βάση τα ανωτέρω στοιχεία, αρμόδια να εισηγηθεί τις τιμές εκκίνησης καθίσταται η Δευτεροβάθμια Τριμελής Επιτροπή της παρ. 1Β του άρθρου 41 του ν. 1249/1982 που προστίθεται με την παρ. 2 του παρόντος άρθρου.
Με απόφαση του Υπουργού Οικονομικών καθορίζονται οι ειδικότερες λεπτομέρειες για την εφαρμογή της παρούσας παραγράφου.
