Ο εθνικιστής, ευρωσκεπτικιστής υποψήφιος Κάρολ Ναβρότσκι, 42 ετών, αναδείχθηκε με εντελώς οριακή διαφορά νικητής του δεύτερου γύρου των προεδρικών εκλογών, ο οποίος διεξήχθη χθες Κυριακή στην Πολωνία, ανακοίνωσε η εκλογική επιτροπή - καταφέρνοντας βαριά ήττα στην κεντρώα κυβέρνηση του Ντόναλντ Τουσκ, άλλοτε προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και πεισμένου ευρωπαίου.
Ο Κάρολ Ναβρότσκι, που υποστηρίζεται από το εθνικιστικό λαϊκιστικό κόμμα του Νόμου και της Δικαιοσύνης (PiS) του απερχόμενου προέδρου Αντρέι Ντούντα, έλαβε 50,89% των ψήφων, ενώ ο αντίπαλός του Ράφαλ Τρασκόφσκι, 53 ετών, δήμαρχος της Βαρσοβίας, πεισμένος υποστηρικτής της ΕΕ, σύμμαχος της κεντρώας κυβέρνησης Τουσκ, έλαβε 49,11%.
Η νίκη του Ναβρότσκι αποτελεί σημαντικό πλήγμα για την κυβέρνηση συνασπισμού υπό τον Τουσκ και αναμένεται να παρατείνει το σημερινό πολιτικό αδιέξοδο στη χώρα, καθώς και να περιπλέξει τη θέση της Πολωνίας στην Ευρώπη.
Το πρώτο exit poll είχε υποδείξει οριακή νίκη του Τρασκόφσκι με 0,6 ποσοστιαίες μονάδες, γεγονός που τον ώθησε να δηλώσει νικητής.
Ο Ναβρότσκι δεν παραδέχτηκε την ήττα του, λέγοντας ότι είναι βέβαιος πως θα κερδίσει όταν καταμετρηθούν όλες οι ψήφοι. «Θα κερδίσουμε και θα σώσουμε την Πολωνία», είπε. «Πρέπει να κερδίσουμε απόψε». Και τα τελικά αποτελέσματα τον επιβεβαίωσαν.
Στην Πολωνία, ο πρόεδρος έχει πενταετή θητεία και ευρείες εξουσίες, μεταξύ άλλων να εκπροσωπεί τη χώρα στο εξωτερικό, να διαμορφώνει την εξωτερική πολιτική, να διορίζει τον πρωθυπουργό και το υπουργικό συμβούλιο και να είναι ο ανώτατος διοικητής των ενόπλων δυνάμεων σε περίπτωση πολέμου. Μπορεί επίσης να ασκεί βέτο σε νομοθετήματα και την αναμέτρηση για την προεδρία παρακολουθούσαν στενά η Ουκρανία, καθώς και η Ρωσία, οι Ηνωμένες Πολιτείες και οι χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Πώς θα επηρεαστεί η εξωτερική πολιτική της Πολωνίας
Αναφορικά με το κατά πόσο θα επηρεάσει η εκλογή Ναβρότσκι την εξωτερική πολιτική της Πολωνίας, αναλυτές που επικαλείται ο Guardian αναφέρουν ότι αναπόφευκτα θα περιοριστούν σημαντικά οι ευρωπαϊκές φιλοδοξίες της χώρας.
Πριν γίνουν γνωστά τα τελικά αποτελέσματα, ο Πιοτρ Μπούρας του thinktank του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Εξωτερικών Σχέσεων, ανέφερε: «Δεν μιλάμε τόσο πολύ για άμεσες πολιτικές συνέπειες. Αλλά αν ο Τρασκόφσκι, ο υποψήφιος του Τουσκ, χάσει, το μήνυμα είναι ότι οι Πολωνοί απορρίπτουν τον ίδιο και την κυβέρνησή του».
Στερούμενος αυτής της νομιμοποίησης, ο Τουσκ «θα δυσκολευτεί να κρατήσει τον (μεγάλο) ρόλο που έχει αρχίσει να παίζει στην ΕΕ», πρόσθεσε. «Η κυβέρνησή του θα είναι πιο αδύναμη, τα περιθώρια ελιγμών της θα συρρικνωθούν. Αφορά την ικανότητα της Πολωνίας να διαδραματίσει ισχυρό ρόλο στη σκηνή της ΕΕ».
Η εκλογική νίκη του Τουσκ πριν από δύο χρόνια σηματοδότησε την αρχή της επιστροφής της Πολωνίας στην ευρωπαϊκή αγκαλιά μετά από δύο εύθραυστες θητείες λαϊκιστικής εθνικο-συντηρητικής διακυβέρνησης, κατά τη διάρκεια των οποίων η Βαρσοβία συγκρούστηκε επανειλημμένα με τις Βρυξέλλες για ζητήματα κράτους δικαίου.
Ενισχυμένη από την ακμάζουσα οικονομία, την αυξανόμενη ευημερία και τη στρατηγική της σημασία στην αντίσταση στον πόλεμο της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας, η Βαρσοβία μεταμορφώθηκε μέσα σε δύο χρόνια σε μια από τις πρωτεύουσες με τη μεγαλύτερη επιρροή στην ΕΕ, καλύτερη «φίλη» του Βερολίνου και του Παρισιού.
Ωστόσο, η πλήρης επιστροφή της στην ΕΕ μπορεί να ολοκληρωθεί μόνο εάν ο Τουσκ μπορέσει να υλοποιήσει τις βασικές μεταρρυθμίσεις -ιδίως την ανατροπή της πολιτικοποίησης του δικαστικού συστήματος από το PiS- που μέχρι στιγμής έχει μπλοκάρει ο απερχόμενος πρόεδρος του PiS, Αντρέι Ντούντα.
Φον ντερ Λάιεν: Η ΕΕ θα συνεχίσει την καλή συνεργασία με τη Βαρσοβία
Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν συγχάρηκε σήμερα τον Κάρολ Ναβρότσκι για τη νίκη του στις πολωνικές προεδρικές εκλογές και δήλωσε πως είναι πεπεισμένη ότι η ΕΕ θα συνεχίσει την «πολύ καλή συνεργασία» της με την Πολωνία.
«Είμαστε όλοι ισχυρότεροι μαζί στην κοινότητά μας της ειρήνης, της δημοκρατίας και των αξιών. Ας εργασθούμε λοιπόν για να διασφαλίσουμε την ασφάλεια και την ευημερία στο κοινό σπίτι μας», αναφέρει η φον ντερ Λάιεν σε ανάρτησή της στο X.
Πυγμαχία, μπραβιλίκι, πορνεία...
Ο Ναβρότσκι, ένας ευρωσκεπτικιστής ιστορικός που δεν είχε ποτέ ως τώρα δημόσιο αξίωμα, εκπροσωπεί το συντηρητικό εθνικιστικό κόμμα Νόμος και Δικαιοσύνη (PiS). Ως επικεφαλής του Ινστιτούτου Εθνικής Μνήμης, που έχει αναλάβει να εξετάσει το περίπλοκο πρόσφατο παρελθόν της χώρας, ο Ναβρότσκι έδωσε εντολή να καταστραφούν σοβιετικά μνημεία μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, προκαλώντας την οργή του Κρεμλίνου.
Η ανατροφή του σε μια εργατική συνοικία του Γκντανσκ, η επιτυχημένη καριέρα του στην ερασιτεχνική πυγμαχία και η δουλειά του ως μπράβου σε νυκτερινά κέντρα ενώ ήταν φοιτητής αποτέλεσαν πλεονεκτήματα γι' αυτόν στα μάτια πολλών ψηφοφόρων. Λιγότερο οι φερόμενες σχέσεις του με την πορνεία, που χρονολογούνται από την εποχή εκείνη.
Έχει στόχο να συντηρήσει τις παραδοσιακές πολωνικές αξίες και προειδοποιεί κατά της εκχώρησης εξουσιών στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Κατά την προεκλογική εκστρατεία του είχε υποσχεθεί επίσης να εξασφαλίσει ότι οι οικονομικές και οι κοινωνικές πολιτικές θα ευνοούν τους Πολωνούς έναντι άλλων εθνικοτήτων, περιλαμβανομένων των προσφύγων από τη γειτονική Ουκρανία.
Ο Ναβρότσκι έχει την υποστήριξη του Aμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος συναντήθηκε μαζί του στο Λευκό Οίκο στις αρχές Μαΐου, στη διάρκεια της πολωνικής προεκλογικής εκστρατείας.
{https://x.com/WhiteHouse/status/1918096389495554350}
Με πληροφορίες από Guardian, Reuters
