Ειδικότερα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, όπως αναφέρει σε ανακοίνωσή της, πρότεινε σήμερα για έγκριση από το Συμβούλιο σύσταση σχετικά με την παράταση αναλογικών ελέγχων σε ορισμένα εσωτερικά σύνορα του χώρου Σένγκεν, στην Αυστρία, τη Γερμανία, τη Δανία, τη Σουηδία και τη Νορβηγία, όπου ήδη πραγματοποιούνται έλεγχοι - σύμφωνα με τη σύσταση του Συμβουλίου της 12ης Μαΐου - για επιπλέον περίοδο τριών μηνών.
Η Επιτροπή αιτιολόγησε την απόφασή της με το σκεπτικό ότι παρότι η κατάσταση σταθεροποιείται σταδιακά, δεν πληρούνται ακόμη απόλυτα οι όροι του χάρτη πορείας «Αποκατάσταση του χώρου Σένγκεν», ώστε να είναι δυνατή η επιστροφή στην ομαλή λειτουργία του χώρου Σένγκεν.
Ο επίτροπος Μετανάστευσης, Εσωτερικών Υποθέσεων και Ιθαγένειας Δημήτρης Αβραμόπουλος έκανε λόγο για ένα κατ' εξαίρεση μέτρο και για μια αυστηρά περιορισμένη περίοδο τριών μηνών ακόμα, τονίζοντας πως όλες οι προσπάθειές, συμπεριλαμβανομένης και της σημερινής πρότασης, έχουν ένα μόνο σκοπό: να αντιμετωπιστούν όλες οι προκλήσεις του μεταναστευτικού και της ασφάλειας, ώστε να αρθούν όλοι οι συνοριακοί έλεγχοι το συντομότερο δυνατόν.
Δήλωσε πως η παράταση αυτή «θα μας βοηθήσει να επιστρέψουμε στην ομαλή λειτουργία της Σένγκεν» χωρίς εσωτερικούς συνοριακούς ελέγχους και ξεκαθαρίσε πως η πρώτη προτεραιότητα είναι η διατήρηση και η διαφύλαξη της Σένγκεν, χαρακτηρίζοντάς την ως ένα από τα σημαντικότερα επιτεύγματα της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης.
Στην κατεύθυνση αυτή, παρατήρησε πως η δημιουργία της Ευρωπαϊκής Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής είναι σημαντική και ότι η πλήρης επιχειρησιακή της ετοιμότητα έχει καθοριστική σημασία. Ωστόσο, παραδέχτηκε πως «δεν έχουμε φθάσει ακόμα στο σημείο αυτό».
Παράλληλα, αναγνώρισε τις ανησυχίες των κρατών της Σένγκεν που συνεχίζουν να διεξάγουν εσωτερικούς συνοριακούς ελέγχους (Γερμανία, Αυστρία, Σουηδία, Δανία, Νορβηγία), όσο και των γειτονικών τους κρατών που δεν είναι μέλη της, σημειώνοντας πως σε απάντηση αιτήματος της Επιτροπής, τα πέντε αυτά κράτη της Σένγκεν έστειλαν πληροφορίες που δείχνουν ότι παρατηρείται μείωση του αριθμού των αφίξεων καθώς και του αριθμού των αιτήσεων ασύλου που κατατίθενται. Ωστόσο, όπως υπογράμμισε, οι εξαιρετικές περιστάσεις που δικαιολογούν την επανεισαγωγή εσωτερικών συνοριακών ελέγχων συνεχίζουν να υφίστανται. Πρώτα από όλα ανέφερε πως ο σημαντικός αριθμός παράτυπων μεταναστών (περίπου 60.000) που συνεχίζει να βρίσκεται στην Ελλάδα θα μπορούσε να μετακινηθεί προς άλλα κράτη-μέλη, εάν οι εσωτερικοί συνοριακοί έλεγχοι αρθούν. Επίσης, επισήμανε πως οι υπηρεσίες ασύλου των πέντε αυτών κρατών της Σένγκεν βρίσκονται κάτω από σημαντική πίεση εξαιτίας του μεγάλου αριθμού αιτήσεων ασύλου που έχουν δεχθεί και συνεχίζουν να δέχονται. Επιπλέον, υποστήριξε ότι χρειάζεται περισσότερο χρόνος για την πλήρη και μόνιμη εφαρμογή μιας σειράς σημείων που προσδιορίστηκε στον Χάρτη Πορείας "Επιστροφή στη Σένγκεν".
Όπως αποσαφήνισε ο κ. Αβραμόπουλος, οι έλεγχοι θα διεξάγονται μόνο στον αναγκαίο βαθμό και θα περιορίζονται στο απολύτως ελάχιστο απαιτούμενο επίπεδο. Προσέθεσε πως σε περιόδους που δεν θα παρατηρούνται σημαντικές ροές, οι συνοριακοί έλεγχοι στα συγκεκριμένα σημεία μπορεί και να μην είναι πλέον αναγκαίοι.
Στη συνέχεια αναφέρθηκε στην έμφαση που δίνει η Κομισιόν στην αναγκαιότητα τακτικής επαναξιολόγησης αυτών των ελέγχων, με στόχο τη σταδιακή μείωση τους, σε συνεργασία με όλα τα εμπλεκόμενα κράτη-μέλη, ζητώντας από τα κράτη-μέλη να αποστέλλουν μηνιαίες εκθέσεις προς την Επιτροπή μαζί με μια αξιολόγηση της συνεχιζόμενης αναγκαιότητας των ελέγχων αυτών.
Τέλος, δεσμεύθηκε προσωπικά πως θα διαφυλαχθεί το θεμελιώδες αυτό ευρωπαϊκό επίτευγμα που δεν πρέπει να το θεωρήσουμε ποτέ δεδομένο και στο πλαίσιο αυτό δήλωσε την αποφασιστικότητα της Επιτροπής να συνεργαστεί με τα κράτη-μέλη για να επιστρέψει η Σένγκεν εκεί που πρέπει: «στην ελεύθερη εσωτερική διακίνηση χωρίς συνοριακούς ελέγχους, μαζί με μια ισχυρή διαχείριση των εξωτερικών μας συνόρων».
Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και ο πρώτος αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Φρανς Τίμερμανς, ο οποίος χαρακτήρισε τον χώρο Σένγκεν ως ένα ιστορικό επίτευγμα που πρέπει να διαφυλάξουμε. Εργαζόμαστε ακατάπαυστα για την αποκατάσταση της ομαλής λειτουργίας του χώρου Σένγκεν το συντομότερο δυνατό, και έχουμε σημειώσει σημαντική πρόοδο. Αλλά δεν έχουμε επιτύχει ακόμα τον στόχο μας. Γι΄ αυτό, σήμερα προτείνουμε μια επιπλέον περιορισμένη παράταση ορισμένων συνοριακών ελέγχων, σύμφωνα με τους κανόνες Σένγκεν. Στην ουσία, προστατεύουμε τον χώρο Σένγκεν εφαρμόζοντας τους κανόνες Σένγκεν» δήλωσε ο κ. Τίμερμανς.
