Η αμφισβήτηση του ελάχιστου ετήσιου εισοδήματος θα πρέπει να δηλώνεται στη φορολογική δήλωση μέσω των νέων κωδικών 443-444 του εντύπου Ε1. Εντός 60 ημερών από την υποβολή της δήλωσης, οι φορολογούμενοι υποχρεούνται να υποβάλουν στην ΑΑΔΕ ένα ερωτηματολόγιο που αφορά την περιουσιακή τους κατάσταση και τις συνθήκες διαβίωσης. Το ερωτηματολόγιο αυτό θα αξιολογηθεί από την ΑΑΔΕ κατά τη διάρκεια του φορολογικού ελέγχου.
Σημειώνεται πως από το φορολογικό έτος 2023, το ετήσιο φορολογητέο εισόδημα των ελεύθερων επαγγελματιών και ατομικών επιχειρήσεων δεν μπορεί να είναι χαμηλότερο από ένα ελάχιστο ποσό, όπως ορίζεται από τα κριτήρια του άρθρου 28Α του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος. Αυτά τα κριτήρια περιλαμβάνουν τον ετήσιο κατώτατο μισθό ενός υπαλλήλου, το μισθό του υψηλότερα αμειβόμενου υπαλλήλου της επιχείρησης, το κόστος μισθοδοσίας, και τον μέσο ετήσιο κύκλο εργασιών των αντίστοιχων επιχειρήσεων.
Η θέσπιση αυτών των διατάξεων αποσκοπεί στην αντιμετώπιση του φαινομένου των ατομικών επιχειρήσεων που δηλώνουν πολύ χαμηλά κέρδη, αποφεύγοντας έτσι τη φορολογία.
Έτσι, για κάθε αυτοαπασχολούμενο που έχει συμπληρώσει 6 έτη λειτουργίας και δεν απασχολεί υπαλλήλους, το ελάχιστο τεκμαρτό φορολογητέο εισόδημα ισούται με τον ετήσιο μικτό κατώτατο μισθό του ιδιωτικού τομέα. Για το 2023, αυτό το ποσό είναι 10.920 ευρώ (780 ευρώ Χ 14 μήνες). Το 2024, το ποσό αυξάνεται σε 11.620 ευρώ (830 ευρώ Χ 14 μήνες).
Για όσους ασκούν το επάγγελμα για λιγότερα από 4 έτη, δεν υπάρχει ελάχιστο όριο φορολογητέου εισοδήματος. Στα πρώτα τρία έτη λειτουργίας, δεν εφαρμόζεται το σύστημα των αντικειμενικών κριτηρίων.
Κατά το 4ο έτος λειτουργίας, το ελάχιστο φορολογητέο εισόδημα μειώνεται κατά 67% σε σχέση με το ποσό που ισχύει για τις επιχειρήσεις με 6 έτη λειτουργίας. Για το 2023, αυτό το ποσό είναι 3.640 ευρώ, ενώ για το 2024 αυξάνεται σε 3.873 ευρώ. Στο 5ο έτος, το ποσό μειώνεται κατά 33%. Έτσι, το 2023, το ποσό είναι 7.280 ευρώ και το 2024, αυξάνεται σε 7.747 ευρώ.
Για κάθε επιχείρηση με περισσότερα από 6 έτη λειτουργίας, το ελάχιστο φορολογητέο εισόδημα αυξάνεται κατά 10% για κάθε τριετία λειτουργίας. Για 7-9 έτη λειτουργίας, το ποσό είναι 12.012 ευρώ για το 2023 και 12.782 ευρώ για το 2024. Για 10-12 έτη, το ποσό είναι 13.104 ευρώ το 2023 και 13.944 ευρώ το 2024. Για πάνω από 12 έτη, το ποσό είναι 14.196 ευρώ το 2023 και 15.106 ευρώ το 2024.
Για τους αυτοαπασχολούμενους με υπαλλήλους, το ελάχιστο ετήσιο φορολογητέο εισόδημα υπολογίζεται είτε με βάση το ανώτερο ετήσιο μισθό του προσωπικού είτε με βάση τα ελάχιστα ποσά που ισχύουν, όποιο είναι μεγαλύτερο. Το ποσό αυτό αυξάνεται κατά 10% του ετήσιου κόστους μισθοδοσίας και κατά 5% της διαφοράς του ετήσιου κύκλου εργασιών σε σχέση με τον μέσο όρο του ΚΑΔ.
Οι εξαιρέσεις
Υπάρχουν όμως εξαιρέσεις για ορισμένες κατηγορίες επιχειρήσεων, όπως αγροτικές επιχειρήσεις, επιχειρήσεις με έως τρεις πελάτες, ασφαλιστικοί διαμεσολαβητές, άτομα με αναπηρία και καφενεία σε μικρούς οικισμούς. Για την αποφυγή αδικιών, οι φορολογούμενοι μπορούν να αμφισβητήσουν το ελάχιστο εισόδημα είτε για αντικειμενικούς λόγους (π.χ. στρατιωτική θητεία, φυλάκιση, νοσηλεία, εγκυμοσύνη, φυσικές καταστροφές, ανάκληση άδειας λειτουργίας, απαγόρευση λειτουργίας λόγω δημόσιας υγείας) είτε αποδεικνύοντας την ακρίβεια των δηλωθέντων εισοδημάτων τους.
Για να αμφισβητήσουν το ελάχιστο εισόδημα, οι φορολογούμενοι πρέπει να υποβάλουν αίτηση στην ΑΑΔΕ με τα απαραίτητα δικαιολογητικά μετά την έκδοση της πράξης προσδιορισμού φόρου. Επιπλέον, μπορούν να ζητήσουν φορολογικό έλεγχο για να αποδείξουν την ακρίβεια της δήλωσής τους.
Η αμφισβήτηση δηλώνεται στη φορολογική δήλωση, συμπληρώνοντας τους νέους κωδικούς 443-444 του εντύπου Ε1. Εντός 60 ημερών από την υποβολή της δήλωσης, πρέπει να υποβληθεί στην ΑΑΔΕ ερωτηματολόγιο σχετικά με την περιουσιακή κατάσταση και τις συνθήκες διαβίωσης, το οποίο θα αξιολογηθεί κατά τον φορολογικό έλεγχο.
