Η εξυπηρέτηση αυτών των χρεών, με τον έναν ή τον άλλο τρόπο, αυτή την στιγμή έχουν «παγώσει» και από το νέο έτος οι φορολογούμενοι θα πρέπει να ξεκινήσουν τη σταδιακή αποπληρωμή τους.
Οι οφειλές αφορούν τους «παγωμένους» φόρους και ασφαλιστικές εισφορές ύψους περίπου 2,6δισ ευρώ, τα περίπου 9 δισ ευρώ τραπεζικά δάνεια που έχουν βρεθεί σε αναστολή είτε επιδοτούνται με κρατικές δαπάνες, αλλά και τα κεφάλαια από την επιστρεπτέα προκαταβολή, τα οποία αν και σημαντικά «κουρεμένα» στο σύνολο τους φτάνουν τα 3δισ ευρώ.
Συγκεκριμένα, ο λογαριασμός από τις αρχές του 2022 αφορά:
1. Τις φορολογικές και ασφαλιστικές οφειλές που δημιουργήθηκαν κατά τη διάρκεια της πανδημίας και των διαδοχικών lockdown από τον Μάρτιο του 2020 έως και τον Ιούλιο του 2021 για πάνω από 800.000 φορολογούμενους. Οι οφειλέτες κυρίως είναι:
- 392.785 φυσικά πρόσωπα που ασκούν επιχειρηματική δραστηριότητα.
- 299.195 φυσικά πρόσωπα που δεν έχουν επιχειρηματική δραστηριότητα και είναι κυρίως μισθωτοί που τέθηκαν σε αναστολή και ελεύθεροι επαγγελματίες, αλλά και ιδιοκτήτες ακινήτων που έχασαν εισοδήματα από ενοίκια
- 134.455 νομικά πρόσωπα
Η ανάγκη ρύθμισης των οφειλών που δημιούργησε η πανδημία, οδήγησε κυβέρνηση και Θεσμούς να συμφωνήσουν στη νέες ρύθμιση των 36 άτοκων ή 72 έντοκων δόσεων. Η ρύθμιση αφορά οφειλές οι οποίες γεννήθηκαν από τον Μάρτιο του 2020 μέχρι και τον Ιούλιο του 2022 και θα δίνει τη δυνατότητα στους φορολογούμενους να τις τακτοποιήσουν με μηνιαίες δόσεις είτε άτοκα μέσα σε 3 χρόνια, είτε σε βάθος 6 χρόνων με επιτόκιο 2,5% Ταυτόχρονα, ο αριθμός των δικαιούχων διευρύνεται σημαντικά καθώς στη ρύθμιση θα μπορούν να ενταχθούν όσοι θεωρήθηκαν πληττόμενοι και είχαν ενταχθεί στη διευρυμένη λίστα των ΚΑΔ, η οποία αφορούσε τον Απρίλιο του 2020.
Οφειλές οι οποίες θα ενταχθούν στη ρύθμιση θα αφορούν χρέη που γεννήθηκαν μέσα στην πανδημία από τον ΦΠΑ, το φόρο εισοδήματος, τον ΕΝΦΙΑ, καθώς και τις ασφαλιστικές εισφορές. Σύμφωνα με τον κ. Σταϊκούρα η ρύθμιση αφορά επιχειρήσεις και φυσικά πρόσωπα που έχουν πληγεί από την πανδημία και έχουν βεβαιωμένες οφειλές
2. Τα δάνεια προς τις τράπεζες τα οποία είτε εξυπηρετούνται κανονικά, είτε έχουν «κοκκινίσει» μετά την ολοκλήρωση του προγραμματος θα βγουν από το πλέγμα προστασίας που είχε δημιουργήσει το πρόγραμμα «Γέφυρα» και θα πρέπει να εξυπηρετηθούν χωρίς καμία επιδότηση. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος το ύψος των δανείων που τέθηκαν αρχικά σε αναστολή πληρωμών το 2020 ανήλθε σε 27 δις. ευρώ αλλά στη συνέχεια υποχώρησαν στα 4,1 δις. ευρώ στο τέλος του έτους. Αν προστεθούν και τα δάνεια στα προγράμματα σταδιακή επαναφοράς που εφάρμοσαν οι τράπεζες το συνολικό το ποσό φθάνει τα 9 δις. το 2021.
3. Τα κεφάλαια που οι επιχειρήσεις άντλησαν από το πρόγραμμα επιστρεπτέας προκαταβολής. Από τα συνολικά 8,3 δις. ευρώ που δόθηκαν μέσω των 7 κύκλων σε επαγγελματίες και επιχειρήσεις για ενίσχυση της ρευστότητας την περίοδο της υγειονομικής κρίσης θα πρέπει να επιστραφούν τα 3 δισ. ευρώ.
Συγκεκριμένα, εφόσον έχει τηρηθεί η ρήτρα διατήρησης εργαζομένων που προβλεπόταν σε κάθε κύκλο Επιστρεπτέας, επιστρέφεται:
* Για επιχειρήσεις που έχουν κάνει έναρξη εργασιών πριν την 1η Ιανουαρίου 2019 και έχουν θετικά ακαθάριστα έσοδα το 2019:
- Επιστρέφεται το εν τέταρτο (25%), εφόσον έχουν πτώση ακαθάριστων εσόδων το 2020, σε σχέση με το 2019, άνω του 70% και καταγράφουν ζημίες προ φόρων.
- Επιστρέφεται το εν τρίτο (33,3%), εφόσον έχουν πτώση ακαθάριστων εσόδων το 2020, σε σχέση με το 2019, μεταξύ 30% και 70% και καταγράφουν ζημίες προ φόρων.
- Για τις λοιπές επιχειρήσεις επιστρέφεται το 50%.
Για νέες επιχειρήσεις που έχουν κάνει έναρξη εργασιών μετά την 1η Ιανουαρίου 2019 ή είχαν μηδενικά ακαθάριστα έσοδα το 2019:
- Επιστρέφεται το εν τέταρτο (25%), εφόσον έχουν πτώση ακαθάριστων εσόδων το 2020, σε σχέση με το 2019 (εφόσον είχαν καταγράψει θετικά ακαθάριστα έσοδα το 2019), άνω του 30% και καταγράφουν ζημίες προ φόρων.
- Για τις λοιπές επιχειρήσεις επιστρέφεται το εν τρίτο (33,3%).
Με βάση το ανωτέρω σχήμα, υπολογίζεται ότι:
- To 28% των επιχειρήσεων θα επιστρέψουν το εν τέταρτο (25%),
- το 39% των επιχειρήσεων θα επιστρέψουν το εν τρίτο (33,3%),
- το 33% θα επιστρέψουν το 50%.
Οι δικαιούχοι έχουν τις ακόλουθες επιλογές:
- Να αποπληρώσουν το συνολικό ποσό που οφείλουν σε 60 δόσεις με καταβολή της πρώτης δόσης τον Ιανουάριο του 2022.
- Να εξοφλήσουν εφάπαξ όλο το ποσό που έχουν λάβει με επιπλέον «κούρεμα» ύψους 15% επί του επιστρεπτέου τμήματος.
Οι επιχειρήσεις και πλέον και τα φυσικά πρόσωπα θα έχουν τη δυνατότητα να «καθαρίσουν» από τα χρέη που τους βαρύνουν με την ένταξη τους στο νέο πτωχευτικό νόμο. Μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού ο οφειλέτης θα μπορεί να διευθετήσει το χρέος του προς τράπεζες, Εφορία, ΕΦΚΑ, Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης και τρίτους ιδιώτες.
Η αποπληρωμή θα μπορεί να γίνει με έως και 240 δόσεις για το Δημόσιο και έως και 420 δόσεις για τις τράπεζες, θα υπάρχει δυνατότητα «κουρέματος», ενώ πλέον θα προβλέπεται και η δυνατότητα πτώχευσης και για τα φυσικά πρόσωπα. Ωστόσο, ο νέος νόμος δίνει τη δυνατότητα αναδιάρθρωσης χρεών ακόμη και μόνο με πρωτοβουλία των πιστωτών.
