Εκτός από τους εργαζομένους και την πρόσφατη ανακοίνωσή τους, όπου πριν τρεις εβδομάδες προειδοποιούσαν ότι «όσο δεν παίρνονται μέτρα προστασίας στους εργασιακούς χώρους και για την ασφαλή λειτουργία και κυκλοφορία των τρένων, τα ατυχήματα δεν έχουν τελειωμό» και «δεν θα περιμένουμε το δυστύχημα που έρχεται», στις 15 Φεβρουαρίου, δηλαδή περίπου 15 μέρες πριν από την τραγωδία στα Τέμπη, η Κομισιόν έστειλε την Ελλάδα στο Ευρωδικαστήριο.
Ο λόγος ήταν η μη εκπλήρωση των υποχρεώσεων της Ελλάδας μετά την οδηγία για τη δημιουργία ενιαίου ευρωπαϊκού σιδηροδρομικού χώρου. «Η συγκεκριμένη οδηγία διευκρινίζει ότι τα κράτη μέλη έπρεπε να εξασφαλίσουν τη σύναψη συμβατικής συμφωνίας μεταξύ της εθνικής αρμόδιας αρχής και του διαχειριστή σιδηροδρομικής υποδομής το αργότερο έως τις 16 Ιουνίου 2015 και τη δημοσίευσή της εντός ενός μηνός», επεσήμαινε στην ανακοίνωσή της η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Παράλληλα, υπογράμμιζε με κατηγορηματικό τρόπο πως «η σύναψη και δημοσίευση της εν λόγω συμφωνίας είναι ιδιαίτερα σημαντική για τη διαφάνεια των επικείμενων έργων στο δίκτυο σιδηροδρομικής υποδομής».
«Η συμφωνία θα έπρεπε να περιέχει ουσιαστικές διατάξεις, αναφορικά με το ύψος των κονδυλίων που διατίθενται για τις υπηρεσίες υποδομής, καθώς και στόχους επιδόσεων προσανατολισμένους στους χρήστες (πχ. ταχύτητα γραμμής, ικανοποίηση πελατών ή προστασία του περιβάλλοντος)», όπως αναφέρεται χαρακτηριστικά.
Στο πλαίσιο της οδηγίας για τη δημιουργία του ενιαίου ευρωπαϊκού σιδηροδρομικού χώρου, υπάρχει η υποχρέωση σύναψης συμβατικής συμφωνίας με την οποία καθορίζονται τα δικαιώματα και οι υποχρεώσεις του κράτους μέλους και του διαχειριστή της εθνικής υποδομής, δηλαδή του Οργανισμού Σιδηροδρόμων Ελλάδος (ΟΣΕ).
Η υποεπένδυση στα χρόνια της κρίσης, οδήγησε και στη γενικότερη απαξίωση του τρένου, με την Ελλάδα να μένει πίσω σε ζητήματα που αφορούν στις σύγχρονες σιδηροδρομικές υποδομές. Διαχρονικά προβλήματα στην παραγωγή νέων έργων και τη συντήρηση του δικτύου, ο εκσυγχρονισμός της λειτουργίας στα ευρωπαϊκά πρότυπα, το άνοιγμα της αγοράς, οι ευρωπαϊκοί διάδρομοι, αλλά και ρυθμιστικά ζητήματα, μετατέθηκαν στο μέλλον.
Όταν ξεκίνησαν, υπό την πίεση της Κομισιόν, οι συζητήσεις για την εξυγίανση του σιδηροδρόμου, «αλλιώς θα επιστραφούν κοινοτικά κονδύλια δισεκατομμυρίων», δημιουργήθηκαν προβλήματα.
Οι διαπραγματεύσεις με την Επιτροπή για την αναδιάρθρωση των σιδηροδρομικών φορέων οδήγησε το φθινόπωρο στον διαχωρισμό ΟΣΕ – ΕΡΓΟΣΕ και ήταν και το καθοριστικό βήμα για να αλλάξει κεφάλαιο ο ελληνικός σιδηρόδρομος.
Όμως υπήρχαν ακόμα εκκρεμότητες, όπως η συμβατική συμφωνία μεταξύ ελληνικού Δημοσίου και του διαχειριστή της υποδομής ΟΣΕ.
«Είναι εξωφρενικό να μη λειτουργεί η τηλεματική, για την οποία η Ένωση έχει δώσει εκατομμύρια και κανείς να μην το ελέγχει αυτό» ανέφεραν χαρακτηριστικά ευρωπαϊκές πηγές σχετικά με την παραπομπή της Ελλάδας.
