Κάθε χρόνο, πλησιάζοντας στις γιορτές, αναπτύσσεται μια μεγάλη συζήτηση και στα ΜΜΕ για το δώρο Χριστουγέννων των εργαζομένων, για αθέμιτες πρακτικές στην καταβολή του ή και για λάθη στον υπολογισμό του. Ας δούμε τι πραγματικά ισχύει.
Το δώρο Χριστουγέννων για όσους εργαζόμενους αμείβονται με μηνιαίο μισθό είναι ίσο με ένα μηνιαίο μισθό και για όσους αμείβονται με ημερομίσθιο ισούται με 25 ημερομίσθια, εφόσον η σχέση εργασίας τους με τον υπόχρεο εργοδότη διήρκεσε όλο το χρονικό διάστημα από 1 Μαΐου μέχρι 31 Δεκεμβρίου.
Όσοι εργάστηκαν λιγότερο χρόνο δικαιούνται μικρότερο ποσό, ανάλογο με τον χρόνο απασχόλησης κατά το κρίσιμο διάστημα από 1 Μαΐου μέχρι 31 Δεκεμβρίου (περίοδος αναφοράς). Στην περίπτωση αυτή το δώρο είναι ίσο με 2/25 του μηνιαίου μισθού ή με 2 ημερομίσθια για κάθε 19 ημέρες διάρκειας της εργασιακής σχέσης μέσα στο παραπάνω διάστημα. Και όσοι εργάστηκαν λιγότερο από 19 ημέρες δικαιούνται κλάσμα του ποσού, ανάλογα με τη διάρκεια απασχόλησης.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Από τις 245 ημέρες της περιόδου αναφοράς αφαιρούνται, εκτός από τις ημέρες που δεν υπήρχε εργασιακή σχέση, και οι ημέρες αδικαιολόγητης απουσίας του εργαζομένου από την εργασία του, οι ημέρες άδειας χωρίς αποδοχές και οι ημέρες ασθένειας, εφόσον ο εργαζόμενος επιδοτήθηκε από τον ασφαλιστικό Οργανισμό. Αντίθετα, θεωρούνται ως χρόνος απασχόλησης και συνυπολογίζονται για την εξεύρεση του δώρου οι ημέρες ασθένειας για τις οποίες δεν υπήρξε επιδότηση από τον ασφαλιστικό Οργανισμό, μεταξύ των οποίων και τα τριήμερα, οι ημέρες της κανονικής άδειας και οι ημέρες υποχρεωτικής αποχής από την εργασία των γυναικών εργαζομένων πριν και μετά τον τοκετό (8 εβδομάδες πριν και 9 εβδομάδες μετά).
Το δώρο Χριστουγέννων υπολογίζεται με βάση τις καταβαλλόμενες αποδοχές της 10ης Δεκεμβρίου. Για τους εργαζόμενους των οποίων η σχέση εργασίας λύθηκε πριν από τις 10 Δεκεμβρίου, λαμβάνονται υπόψη οι αποδοχές της ημέρας λύσης της εργασιακής σχέσης.
Ως καταβαλλόμενος μισθός ή ημερομίσθιο, θεωρείται το σύνολο των τακτικών αποδοχών σε χρήμα ή σε είδος. Στην έννοια των τακτικών αποδοχών ανήκουν το επίδομα άδειας, οι προσαυξήσεις για τακτική απασχόληση κατά τις Κυριακές, εξαιρετέες εορτές ή νύχτα, η πρόσθετη αμοιβή για πρόσθετη τακτική εργασία, η αμοιβή υπερεργασίας και νόμιμη υπερωριακή εργασία που παρέχεται τακτικά, τα οδοιπορικά, όταν η αμοιβή γι’ αυτά δεν εξαρτάται από την πραγματοποίηση μετακινήσεων και ο εργαζόμενος δεν έχει υποχρέωση σε απόδοση λογαριασμού, το επίδομα παραγωγικότητας, οι δωροεπιταγές κ.λπ.. Για τον υπολογισμό στο δώρο της αναλογίας για επίδομα άδειας, πολλαπλασιάζεται το συνολικό ποσό του δώρου που δικαιούται ο μισθωτός επί τον συντελεστή 0,04166.
Παράδειγμα 1: Εργαζόμενος με μηνιαίο μισθό 1.000 ευρώ, που απασχολήθηκε σε όλο το χρονικό διάστημα από 1 Μαΐου μέχρι 31 Δεκεμβρίου, θα λάβει για δώρο Χριστουγέννων: 1 μηνιαίο μισθό Χ 1.000 ευρώ = 1.000 ευρώ συν την αναλογία επιδόματος άδειας: 0,04166 Χ 1.000 ευρώ = 41,66 ευρώ, σύνολο: 1.000 + 41,66 = 1.041,66 ευρώ.
Παράδειγμα 2: Εργαζόμενος με ημερομίσθιο 40 ευρώ, που απασχολήθηκε από 1 Μαΐου μέχρι 31 Αυγούστου, θα λάβει για δώρο Χριστουγέννων: Διάρκεια εργασιακής σχέσης από 1 Μαΐου μέχρι 31 Αυγούστου = 123 ημέρες, δηλαδή 6,4737 19ήμερα (123/19 = 6,4737). 6,4737 Χ 2 ημερομίσθια Χ 40 ευρώ = 517,90 ευρώ συν την αναλογία επιδόματος άδειας: 0,04166 Χ 517,90 ευρώ = 21,58 ευρώ, σύνολο: 517,90 + 21,58 = 539,48 ευρώ.
Χρόνος καταβολής του δώρου Χριστουγέννων είναι η 21η Δεκεμβρίου. Επειδή φέτος η 21η Δεκεμβρίου είναι Κυριακή και η 20η Δεκεμβρίου Σάββατο, το δώρο πρέπει να καταβληθεί μέχρι την Παρασκευή 19 Δεκεμβρίου.
Το δώρο Χριστουγέννων οφείλεται ανεξάρτητα από το αν η σύμβαση εργασίας είναι έγκυρη ή άκυρη. Υπόκειται σε ασφαλιστικές εισφορές και δεν επιτρέπεται να καταβληθεί σε είδος (π.χ. με διατακτικές για σούπερ μάρκετ) αλλά μόνο σε χρήμα (με κατάθεση στον τραπεζικό λογαριασμό του εργαζομένου).
Η μη καταβολή του δώρου Χριστουγέννων συνεπάγεται ποινικές κυρώσεις για τον εργοδότη. Σε περίπτωση που το δώρο δεν καταβληθεί στις 21 Δεκεμβρίου, οι εργαζόμενοι ή/και τα σωματεία μπορούν να υποβάλουν μήνυση είτε μέσω δικηγόρου είτε μέσω της Επιθεώρησης Εργασίας είτε απευθείας στο αρμόδιο αστυνομικό τμήμα και να ζητήσουν την εφαρμογή της αυτόφωρης διαδικασίας.
Το νομοθετικό πλαίσιο λοιπόν για το δώρο Χριστουγέννων είναι αυστηρό και οι κυρώσεις σημαντικές, οπότε είναι κρίσιμο τόσο οι εργαζόμενοι όσο και οι εργοδότες να έχουν σαφή και ξεκάθαρη εικόνα για τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις τους.
