Η πλειοψηφία των ασφαλισμένων, περίπου 6 στους 10 βγαίνει νωρίτερα κάνοντας χρήση των διατάξεων των πλασματικών ετών για συνταξιοδοτηση. Οι «νέοι» ασφαλισμένοι (έναρξη εργασιακού βίου μετά το 1993), αξιοποιώντας τα πλασματικά έτη, συμπληρώνουν τα απαραίτητα 40 χρόνια ασφάλισης για να συνταξιοδοτηθούν και κερδίζουν υψηλότερη σύνταξη.
Το κόστος εξαγοράς των πλασματικών για τους μισθωτούς είναι 20% επί του μισθού κατά το μήνα υποβολής της αίτησης ή του τελευταίου 12μήνου εφόσον δεν υπάρχει σταθερή απασχόληση. Σε περιπτώσεις ανεργίας ή μερικής απασχόλησης υπολογίζεται με εισφορά 20% επί του εκάστοτε κατώτατου μισθού.
Για το Δημόσιο για τις αιτήσεις που υποβάλλονται από 1/1/2020 και μετά, η εξαγορά γίνεται με εισφορά 20% επί του μισθού. Για τις αιτήσεις ως 31/12/2016, το κόστος είναι 6,67%, στις αιτήσεις του 2017 το κόστος είναι 10%, για το 2018 είναι 13,34%, και για το 2019 16,67%. To κόστος της εξαγοράς εξισώθηκε στο 20% από 1/1/2020 και για τους δημοσίους υπαλλήλους οι οποίοι είχαν το προνόμιο τα προηγούμενα χρόνια να εξαγοράζουν πλασματικά φθηνότερα.
Ωστόσο, το προνόμιο της φθηνότερης εξαγοράς παραμένει για τους δημοσίους υπαλλήλους που είχαν υποβάλλει σχετική αίτηση τα προηγούμενα έτη, καθώς αυτοί έχουν κατοχυρώσει την εξαγορά με κόστος που ίσχυε την χρονιά υποβολής της αίτησης.
Για παράδειγμα, για ένα δημόσιο υπάλληλο με αποδοχές 1350 ευρώ το μήνα και ποσοστό εισφοράς 6,67% , τα 4 έτη σπουδών θα κοστίσουν 10.305 ευρώ(48 μήνες Χ214,69%) και τα 2 έτη στρατιωτικής θητείας( 24 μήνες Χ90 ευρώ=2.160 ευρώ).
Εάν όμως επιθυμούν ελεύθεροι επαγγελματιες και αγρότες να εξαγοράσουν πλασματικά έτη ασφάλισης, τότε ο κάθε μήνας που πρόκειται να αναγνωριστεί κοστίζει όσο η μηνιαία εισφορά για τον κλάδο σύνταξης, με βάση τις ασφαλιστικές κατηγορίες που έχουν επιλέξει ανά εκάστοτε χρονική περίοδο.
Επισημαινεται ότι η εξαγορά πλασματικών, όπως για παράδειγμα χρόνος για τα τέκνα, τις σπουδές, τα κενά ασφάλισης αλλά και τη στρατιωτική θητεία των ανδρών εξακολουθεί να αποτελεί «διαβατήριο» για την έξοδο στη σύνταξη έως και εννέα χρόνια νωρίτερα
Τονίζεται ότι οι νέοι μετά το 1993 ασφαλισμένοι βοηθούνται από τα πλασματικά να συμπληρώσουν τα 40 έτη και έτσι να κατεβάσουν το όριο ηλικίας συνταξιοδότησης από τα 67 στα 62, κερδίζοντας επίσης μεγαλύτερη σύνταξη.
Υπενθυμίζεται ότι οι λεγόμενοι «παλαιοί» ασφαλισμένοι (έναρξη εργασιακού βίου πριν από το 1993), μπορούν να βγουν στη σύνταξη πριν από τα 67 ή τα 62 έτη, με την χρήση πλασματικών ετών. Ειδικά γι’ αυτές τις περιπτώσεις, είναι κρίσιμο να συμπληρώνονται τα έτη ασφάλισης έως το 2012. Έτσι μπορούν οι ασφαλισμένοι, υπό προϋποθέσεις, να συνταξιοδοτηθούν πριν από τα γενικά όρια ηλικίας.
Τονίζεται ότι :
1. Για μισθωτούς ασφαλισμένους του πρώην ΙΚΑ και ειδικών Ταμείων (ΔΕΚΟ – Τραπεζών) αναγνωρίζονται μέχρι τέσσερα έτη για να συμπληρωθεί ο χρόνος που απαιτείται το 2011, μέχρι πέντε έτη για το 2012 και μέχρι επτά έτη από το 2013 και μετά. Οι κατηγορίες πλασματικών ετών προέρχονται από στρατιωτική θητεία, ανεργία, σπουδές, χρόνος ανατροφής παιδιών, κενά ασφάλισης και ασθένεια. Ως το 2010 αναγνωρίζονται 400 ημέρες από ανεργία και ασθένεια (200+200 μέρες από κάθε αιτία), συν η στρατιωτική θητεία. Όταν συμπληρώνεται ο χρόνος ασφάλισης ως το 2012 που είναι για παράδειγμα οι 5.500 ημέρες ασφάλισης για τις μητέρες με ανήλικο τέκνο και ασφάλιση ΙΚΑ, ή 25ετία για τις μητέρες σε ταμεία ΔΕΚΟ, ή 35ετία για το ΙΚΑ, τότε οι ασφαλισμένοι κατοχυρώνουν ευνοϊκότερες προϋποθέσεις συνταξιοδότησης και βγαίνουν στη σύνταξη ακόμη και πριν τα 62 έτη. Για τις μητέρες ΙΚΑ δεν επιτρέπεται η εξαγορά χρόνου λόγω τέκνων αν πρόκειται να βγουν με διατάξεις ανήλικου.
2. Στους ασφαλισμένους του Δημοσίου η 25ετία ως το 2012 αποτελεί και το κριτήριο της θεμελίωσης του συνταξιοδοτικού δικαιώματος και του ορίου ηλικίας που θα έχουν για να συνταξιοδοτηθούν. Για θεμελίωση συνταξιοδοτικών προϋποθέσεων έως 31/12/2010 αναγνωρίζονται τόσα πλασματικά έτη όσα χρειάζονται μέχρι να συμπληρωθεί η 25ετία. Για θεμελίωση από 1/1/2011 οι πλασματικοί χρόνοι που αναγνωρίζονται ισχύουν τόσο για τη θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος (25ετια) όσο και για την συμπλήρωση του συνολικού χρόνου ασφάλισης (36, 37, ή 40 έτη). Ο συνολικός αριθμός ετών, που μπορεί να αναγνωρίσει ένας ασφαλισμένος, στο Δημόσιο για 25ετία το 2011 είναι τέσσερα έτη, για το 2012 είναι πέντε έτη και από το 2013 και μετά μπορούν να αναγνωρίζουν ως επτά έτη. Επιπλέον έχουν ως πέντε έτη λόγω τέκνων. Επομένως ο συνολικός πλασματικός χρόνος που μπορεί να εξαγοραστεί στο Δημόσιο από υπαλλήλους με 1-3 τέκνα είναι 5-9 έτη για το 2011, 6 -10 έτη για το 2012 και 8- 12 έτη από το 2013 και μετά.
3. Οι ελεύθεροι επαγγελματίες (άνδρες – γυναίκες ασφαλισμένοι στον ΟΑΕΕ) και οι άνδρες ασφαλισμένοι ως αυτοαπασχολούμενοι στο ΕΤΑΑ έχουν τη δυνατότητα μέσω εξαγορών, να κλειδώσουν την 35ετία ως το 2012 και να συνταξιοδοτηθούν στα 62 έτη, χωρίς να έχουν κατ΄ ανάγκη 40 χρόνια ασφάλισης. Αν δεν έχουν 35ετια ως το 2012 ή αν δεν συμπληρώνουν 40ετία, βγαίνουν στη σύνταξη στα 67 έτη.
Για την 35ετία αναγνωρίζονται τέσσερα και πέντε έτη αντίστοιχα για να συμπληρωθεί στα έτη 2011 και 2012 και ως επτά έτη από το 2013 και μετά. Στόχος όμως είναι στην τελευταία περίπτωση, να συμπληρωθεί όμως η 40ετία. Επίσης, μπορούν να αναγνωριστούν ως πέντε έτη από τον χρόνο άσκησης δραστηριότητας πριν γραφτούν στα ταμεία τους για να συμπληρωθεί η 35ετία ως το 2010, ενώ μετά το 2011 ο χρόνος αυτός συνυπολογίζεται στα άλλα πλασματικά έτη.
