Καινοτομία στο νέο σύστημα αποτελεί η «βαθμολόγηση» των υπαλλήλων από τους προϊσταμένους και τους υφισταμένους, με την ενεργοποίηση θεσμών άμεσης δημοκρατίας, αλλά και την αξιολόγηση των υπηρεσιών από την κοινωνία.
Στο νέο σύστημα αξιολόγησης θα υπάγονται οι μόνιμοι υπάλληλοι και οι υπάλληλοι με σχέση εργασίας ιδιωτικού δικαίου αορίστου χρόνου στο δημόσιο, τους ΟΤΑ, τα νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου, οι υπάλληλοι δικαστηρίων, εισαγγελιών, βουλής, το προσωπικό ανεξάρτητων αρχών κλπ. Δεν θα υπάγονται στην αξιολόγηση οι εκπαιδευτικοί πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, οι θρησκευτικοί λειτουργοί των νομικών προσώπων της Ανατολικής Ορθοδόξου Εκκλησίας κλπ.
Η αξιολόγηση θα γίνεται με αντικειμενικά κριτήρια, στα οποία περιλαμβάνονται προϋπηρεσία, σπουδές, σεμινάρια, γνώση ξένων γλωσσών και κατοχή μεταπτυχιακών ή διδακτορικών τίτλων, με συνέντευξη, την οποία θα παραχωρούν σε ειδικές επιτροπές με τη συμμετοχή του ΑΣΕΠ, με γραπτές εξετάσεις, καθώς και με τεστ ψυχομετρικών στοιχείων.
Ακόμη θα αξιολογείται η γνώση του αντικειμένου, το ενδιαφέρον και η δημιουργικότητα του υπαλλήλου και μεταξύ άλλων, με την επαγγελματική επάρκεια, την αφοσίωση στην εργασία, ανάληψη ευθυνών, συμπεριφορά προς τους πολίτες, ποσοτική και ποιοτική απόδοση κλπ.
Η κλίμακα βαθμολογία ορίζεται από το 1 έως το 10. Με 10-9 βαθμολογούνται οι άριστοι υπάλληλοι, με 8-7 οι πολύ καλοί υπάλληλοι, με 5-6 οι καλοί, με 4-3 αυτοί που αποδίδουν κάτω του συνηθισμένου μέτρου και με 2-1 οι εντελώς ακατάλληλοι, για την υπηρεσία. Σημειώνεται ότι βαθμολογία κάτω του βαθμού 6 πρέπει να αιτιολογείται ειδικά και να βασίζεται σε στοιχεία του προσωπικού μητρώου υπαλλήλου, όπως η επιβολή πειθαρχικών ποινών, δυσμενών παρατηρήσεων των προϊσταμένων και άλλων αντικειμενικών στοιχείων.
Επίσης, η διαδικασία επιλογής θα περιλαμβάνει ψηφοφορία από τους υφιστάμενους σε επίπεδο τμήματος ή διεύθυνσης τόσο για την ανάδειξη των καλύτερων υπαλλήλων όσο και για όσους θέσουν υποψηφιότητα για θέσεις ευθύνης, ενώ καθοριστική θα είναι και αξιολόγηση μέσω του κοινωνικού ελέγχου της δημόσιας διοίκησης, με σχόλια και παρατηρήσεις σχετικά με την αποδοτικότητα των υπηρεσιών.
Τονίζεται ότι η αξιολόγηση των υπαλλήλων δεν θα έχει τιμωρητικό χαρακτήρα και σε περίπτωση που ένας υπάλληλος λάβει αρνητική βαθμολογία θα αναζητούνται τρόποι βελτίωσης της αποδοτικότητάς του είτε με μετεκπαίδευση είτε με τη μετάταξή του σε άλλη θέση, όπου μπορεί να αποδώσει περισσότερο.
Τέλος, το νέο σύστημα αξιολόγησης, με εξαίρεση την εφαρμογή της στοχοθεσίας, εφαρμόζεται αναδρομικά για τους υπαλλήλους όλων των κατηγοριών καθώς και για τους προϊσταμένους για το έτος αξιολόγησης 2014, ενώ για τους προϊσταμένους γενικής διεύθυνσης ισχύει η αξιολόγηση του 2014 και οι εκθέσεις που συντάχθηκαν κατ' εφαρμογή της. Κατά την πρώτη εφαρμογή του νέου συστήματος οι εκθέσεις αξιολόγησης έτους 2014 θα συνταχθούν το αργότερο εντός τριών μηνών από τη δημοσίευση του νόμου.
