Στο μικροσκόπιο της ΑΑΔΕ μπαίνει ένα ευρύ φάσμα συναλλαγών, καθώς το νέο επιχειρησιακό σχέδιο για το 2026 στοχεύει ευθέως στις εστίες όπου εντοπίζονται τα υψηλότερα ποσοστά φοροδιαφυγής. Με απόφαση που υπέγραψε ο Διοικητής της Αρχής Γιώργος Πιτσιλής, ενεργοποιήθηκε για το 2026 ένας μηχανισμός 72.800 ελέγχων, με βασικό άξονα όχι τον τυχαίο έλεγχο, αλλά την ανάλυση κινδύνου και την αξιοποίηση ψηφιακών δεδομένων.
Πρώτη και βασική κατηγορία συναλλαγών που τίθεται στο στόχαστρο είναι εκείνες που πραγματοποιούνται χωρίς την έκδοση νόμιμων φορολογικών παραστατικών. Οι επιτόπιοι έλεγχοι σε καταστήματα, χώρους εστίασης, τουριστικές επιχειρήσεις και επαγγελματίες με υψηλές εισπράξεις μετρητών εντείνονται, με έμφαση στις περιπτώσεις όπου τα δηλωθέντα έσοδα δεν συμβαδίζουν με την πραγματική εικόνα της δραστηριότητας. Οι ελεγκτές αξιοποιούν δεδομένα από ταμειακές μηχανές, συστήματα ηλεκτρονικής τιμολόγησης και πλατφόρμες πληρωμών για να εντοπίσουν αποκλίσεις.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται και στις μεταβιβάσεις ακινήτων, έναν τομέα όπου παραδοσιακά καταγράφονται φαινόμενα υποεκτίμησης αξιών. Αγοραπωλησίες, γονικές παροχές, δωρεές και κληρονομιές εξετάζονται εξονυχιστικά, με διασταυρώσεις μεταξύ δηλωθέντων ποσών, αντικειμενικών αξιών και πραγματικών στοιχείων χρηματοδότησης. Στόχος είναι να αποκαλυφθούν περιπτώσεις «μαύρου» χρήματος ή τεχνητής μείωσης του φορολογικού κόστους.
Στο στόχαστρο μπαίνουν επίσης οι συναλλαγές μεταξύ επιχειρήσεων, ιδίως εκείνες που πραγματοποιούνται με τιμολόγια τα οποία εμφανίζουν ασυνήθιστα χαμηλά ή υψηλά ποσά σε σχέση με τον μέσο όρο του κλάδου. Μέσω συγκριτικής αξιολόγησης και ανάλυσης μεγάλων δεδομένων, η ΑΑΔΕ επιχειρεί να εντοπίσει εικονικές συναλλαγές, κυκλώματα εικονικών τιμολογίων και πρακτικές τεχνητής διόγκωσης εξόδων με σκοπό τη μείωση του φορολογητέου εισοδήματος.
Σημαντικό μέρος των ελέγχων αφορά και τις ψηφιακές συναλλαγές, καθώς η φορολογική διοίκηση στρέφει πλέον το βλέμμα της και στο Διαδίκτυο. Η δραστηριότητα σε πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης, ιστοσελίδες ηλεκτρονικού εμπορίου και ψηφιακές αγορές εξετάζεται προκειμένου να διαπιστωθεί αν τα έσοδα που προκύπτουν δηλώνονται κανονικά. Επαγγελματίες που προωθούν υπηρεσίες ή προϊόντα διαδικτυακά, αλλά εμφανίζουν περιορισμένα εισοδήματα στις φορολογικές δηλώσεις τους, θεωρούνται υψηλού κινδύνου.
Παράλληλα, στο επίκεντρο βρίσκονται οι συναλλαγές μεγάλου ύψους που δεν δικαιολογούνται από το δηλωθέν εισόδημα φυσικών προσώπων. Αγορές πολυτελών αγαθών, μεταφορές κεφαλαίων και επενδύσεις εξετάζονται σε συνδυασμό με τα φορολογικά δεδομένα, ώστε να εντοπιστούν περιπτώσεις απόκρυψης εισοδημάτων ή αδήλωτων πηγών χρηματοδότησης.
Η νέα στρατηγική της ΑΑΔΕ βασίζεται στην πρόληψη αλλά και στην άμεση παρέμβαση. Με την υποχρεωτική ηλεκτρονική τιμολόγηση, την ψηφιακή υποβολή δελτίων αποστολής και την ανάπτυξη προηγμένων συστημάτων ανάλυσης κινδύνου, η φορολογική διοίκηση επιχειρεί να χαρτογραφήσει σε πραγματικό χρόνο τις οικονομικές συναλλαγές. Στόχος είναι να περιοριστεί δραστικά το πεδίο δράσης της φοροδιαφυγής και να διαμορφωθεί ένα περιβάλλον όπου κάθε συναλλαγή αφήνει ψηφιακό αποτύπωμα και μπορεί να ελεγχθεί αποτελεσματικά.
