Αν έπρεπε να συνοψίσουμε τη σημερινή εικόνα στον προοδευτικό χώρο με μία λέξη, αυτή θα ήταν «απόγνωση».
Όχι απλώς απογοήτευση. Όχι πλήξη. Απόγνωση, μπροστά σε μια πραγματικότητα που καθημερινά γίνεται πιο ζοφερή: κοινωνική ανασφάλεια, θεσμική αποσύνθεση, αίσθημα αδικίας, συστημική αποτυχία να προστατευτούν τα αυτονόητα.
Και παράλληλα, ένα πολιτικό τοπίο που αδυνατεί να εμπνεύσει ή να δώσει ελπίδα με φορείς που παγιδεύονται στην ανακύκλωση προσώπων και μηχανισμών, με προσπάθειες ανασύνταξης που ξεκινούν με προσδοκίες και καταλήγουν σε εσωστρέφεια και με πρωτοβουλίες που εξαντλούνται προτού αποκτήσουν περιεχόμενο.
Μέσα σε αυτό το σκηνικό, η κοινωνία δεν σιωπά, αλλά περιμένει. Δεν περιμένει έναν νέο «ηγέτη», ούτε μια ακόμη φωτογραφική συνεργασία κορυφής. Περιμένει μια σοβαρή, καθαρή και έντιμη πολιτική πρόταση.
Οι πολίτες που τοποθετούνται στον ευρύτερο προοδευτικό χώρο δεν είναι αδιάφοροι — είναι πολιτικά άστεγοι. Έχουν πάψει να προσδοκούν κάτι ουσιαστικό από τα υπάρχοντα σχήματα. Δεν βλέπουν πλέον εκπροσώπηση, δεν ακούν λόγο που να τους αφορά, δεν διακρίνουν τόλμη. Όλες οι πρόσφατες δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι η πλειοψηφία των προοδευτικών πολιτών επιθυμεί ανασύνθεση, όχι συγκόλληση. Μια νέα πλατφόρμα ιδεών, ένα πολιτικό σχήμα με περιεχόμενο και αρχές, όχι ένα ακόμη όχημα συμφωνιών κορυφής.
Η κοινωνία ζητά πολιτικό ρεαλισμό, αλλά και καθαρή στόχευση. Δεν αντέχει άλλες γενικόλογες διαπιστώσεις, ούτε νέα κόμματα χωρίς λόγο ύπαρξης. Ζητά από εκείνους που δηλώνουν «προοδευτικοί» να το αποδείξουν — όχι να το διαφημίσουν.
Οι παλιές συνταγές δεν πείθουν. Δεν υπάρχει χρόνος για αργές ωριμάνσεις. Η εποχή δεν προσφέρεται για μεσοβέζικες απαντήσεις. Ό,τι κι αν προκύψει το επόμενο διάστημα — νέα σχήματα, πρωτοβουλίες, επιστροφές, συνθέσεις — θα κριθεί όχι από την ταυτότητα ή την ιστορικότητα των πρωταγωνιστών, αλλά από τη συνοχή, τη σαφήνεια και την εντιμότητα του πολιτικού σχεδίου.
Η ευθύνη, λοιπόν, δεν ανήκει μόνο σε κόμματα και ηγεσίες. Ανήκει σε όλους όσοι πιστεύουν ακόμη πως ο δημόσιος λόγος μπορεί να αλλάξει την πορεία των πραγμάτων. Σε όσους επιμένουν να μην σιωπούν. Όχι από φιλοδοξία. Από ανάγκη.
Ίσως δεν είναι ακόμη σαφές ποιο θα είναι το νέο πολιτικό όχημα. Είναι όμως ξεκάθαρο ποια πρέπει να είναι η κατεύθυνση:
Σύνθεση αντί για κατακερματισμό.
Περιεχόμενο αντί για packaging.
Πρόταση εξουσίας αντί για ρόλο παρατηρητή.
Όχι άλλες διαπιστώσεις.
Ήρθε η ώρα για πολιτική ευθύνη.
(Η Κατερίνα Μπέρδου είναι δικηγόρος)
