Με τον νόμο 5163/2024, η ελληνική κυβέρνηση αναδιαμόρφωσε τη διαδικασία καθορισμού του νομοθετημένου κατώτατου μισθού και ημερομισθίου. Η νέα ρύθμιση ευθυγραμμίζεται με την Οδηγία (ΕΕ) 2022/2041, εισάγοντας πιο διαφανείς και τεκμηριωμένες μεθόδους για την ετήσια αναπροσαρμογή των κατώτατων αποδοχών.
Βασικός πυλώνας του νέου συστήματος είναι η ετήσια προσαρμογή του κατώτατου μισθού και ημερομισθίου, η οποία βασίζεται σε έναν συντελεστή που υπολογίζεται με δύο κριτήρια: την ετήσια μεταβολή του δείκτη τιμών καταναλωτή για το χαμηλότερο 20% των νοικοκυριών και τη μεταβολή της αγοραστικής δύναμης του γενικού δείκτη μισθών. Ωστόσο, προβλέπεται ρητά ότι δεν θα γίνεται αναπροσαρμογή όταν τα δεδομένα οδηγούν σε μείωση των κατώτατων αποδοχών.
Η διαδικασία ενισχύεται με τη δημιουργία δύο νέων επιτροπών. Η πρώτη είναι η Επιστημονική Επιτροπή, που αποτελείται από πέντε ειδικούς σε θέματα εργασίας και οικονομικών. Αυτή η επιτροπή θα παρέχει τεκμηριωμένες γνωμοδοτήσεις σχετικά με το ύψος των κατώτατων αποδοχών, λαμβάνοντας υπόψη δείκτες όπως η παραγωγικότητα, η ανταγωνιστικότητα, οι μισθοί και το κόστος διαβίωσης. Η θητεία της θα είναι τριετής και τα μέλη της θα διαθέτουν πλήρη ανεξαρτησία στις αποφάσεις τους, λειτουργώντας αποκλειστικά με βάση τον νόμο και τη συνείδησή τους.
Η δεύτερη είναι η Επιτροπή Διαβούλευσης, που λειτουργεί υπό τον Οργανισμό Μεσολάβησης και Διαιτησίας (ΟΜΕΔ) και περιλαμβάνει εκπροσώπους εργαζομένων, εργοδοτών και άλλων κοινωνικών εταίρων. Αποστολή της είναι να εκφράζει τις απόψεις των κοινωνικών φορέων σχετικά με τις προτεινόμενες αλλαγές.
Η διαδικασία καθορισμού του κατώτατου μισθού θα ολοκληρώνεται με τη σύνταξη πορίσματος διαβούλευσης, στο οποίο καταγράφονται οι θέσεις όλων των εμπλεκόμενων φορέων και οι εισηγήσεις των επιτροπών. Το πόρισμα θα αποστέλλεται στους αρμόδιους υπουργούς και δημοσιεύεται στην ιστοσελίδα του υπουργείου Εργασίας. Στη συνέχεια, εντός Δεκεμβρίου κάθε έτους, οι υπουργοί Εργασίας και Εθνικής Οικονομίας θα εισηγούνται στο Υπουργικό Συμβούλιο τον νέο κατώτατο μισθό, ο οποίος τίθεται σε ισχύ την 1η Ιανουαρίου του επόμενου έτους.
Χθες, με κοινή απόφαση των υπουργών Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης και Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, συγκροτήθηκε η Επιστημονική Επιτροπή που θα ασχολείται με τη ρύθμιση του νομοθετημένου κατώτατου μισθού.
Η Επιτροπή αποτελείται από πέντε μέλη, εκ των οποίων πρόεδρος είναι ο Απόστολος Χριστόπουλος, καθηγητής του Τμήματος Διοίκησης Επιχειρήσεων του Πανεπιστημίου Αιγαίου, ενώ αντιπρόεδρος είναι ο Μιχάλης Αργυρού, πρόεδρος του Συμβουλίου Οικονομικών Εμπειρογνωμόνων (ΣΟΕ). Στη σύνθεσή της συμμετέχουν επίσης οι Νικόλαος Γιαννακόπουλος και Ιωάννης Λαλιώτης, καθηγητές του Πανεπιστημίου Πατρών, καθώς και η Χριστίνα Καραμιχαλάκου, προϊσταμένη της Διεύθυνσης Στατιστικών Επιχειρήσεων της ΕΛΣΤΑΤ.
Έργο της επιτροπής, όπως προαναφέρθηκε, είναι η διατύπωση τεκμηριωμένων προτάσεων σχετικά με το ύψος του κατώτατου μισθού και ημερομισθίου, λαμβάνοντας υπόψη οικονομικά δεδομένα, κοινωνικούς δείκτες και τις συνθήκες της αγοράς εργασίας. Παράλληλα, θα εξετάζει την επάρκεια αυτών των αποδοχών, θα προτείνει πιθανές διαφοροποιήσεις ανάλογα με τις περιστάσεις και θα συντάσσει μελέτες για την καλύτερη πληροφόρηση των αρμόδιων αρχών και ενδιαφερόμενων φορέων.
