Σε 82 μέρες έπρεπε να λαμβάνει άδεια έγκρισης περιβαλλοντικών όρων μια βιομηχανία αλλά ακόμη και σήμερα, με όσες βελτιώσεις έχουν γίνει, χρειάζονται 368 μέρες. Δηλαδή, περισσότερος από τον τετραπλάσιο χρόνο που ορίζει ο νόμος. Μια επένδυση βιομηχανίας τροφίμων ύψους 2,5 εκατ. ευρώ που θα έπρεπε να έχει κόστος ευκαιρίας 37.500 ευρώ τελικά λόγω των καθυστερήσεων επιβαρύνεται με 63.500 ευρώ.
Τα παραδείγματα αυτά ανέφερε, στο πλαίσιο συνέντευξης Τύπου, ο υπουργός Ανάπτυξης και Ανταγωνιστικότητας Κωστής Χατζηδάκης χαρακτηρίζοντας ως ζήτημα εθνικής προτεραιότητας το σχέδιο μεταρρύθμισης για τις αδειοδοτήσεις και τους ελέγχους που παρουσίασε σήμερα και το οποίο, όπως είπε, θα επιτευχθεί με συνεργασία όλων των συναρμόδιων υπουργείων και ιδίως με το ΥΠΕΚΑ.
Το σχέδιο αφορά σε κάθε τύπο άδειας (εγκατάστασης, λειτουργίας, ίδρυση επιχειρήσεων, περιβαλλοντικές άδειες, ειδικές άδειες κ.α.) και αναφέρεται σε ένα μεγάλο εύρος κλάδων όπως βιομηχανικές και εξορυκτικές δραστηριότητες, λιμενικά έργα, συστήματα περιβαλλοντικών υποδομών, επιχειρηματικά πάρκα και υδατοκαλλιέργειες.
Η στρατηγική εισάγει τέσσερις τομές:
- Σύστημα "δήλωσης συμμόρφωσης" (αυτοσυμμόρφωση).
- Όχι έλεγχοι εκ των προτέρων αλλά έλεγχοι κατά τη λειτουργία (σε δειγματοληπτική βάση σε λειτουργούσες εγκαταστάσεις).
- Έλεγχος των επιχειρήσεων από πιστοποιημένους φορείς (η κεντρική διοίκηση αντί να ελέγχει κάθε μια επιχείρηση θα ελέγχει τους ελεγκτές των επιχειρήσεων).
- Κεντρικό ηλεκτρονικό σύστημα διαχείρισης είτε για την εύρεση πληροφορίας είτε για να διεκπεραιώσουν μέρη της αδειοδοτικής διαδικασίας ενώ στόχος είναι με το νέο σύστημα η αδειοδότηση σε πολλές δραστηριότητες να ολοκληρώνεται ηλεκτρονικά αυθημερόν.
Σε ό,τι αφορά στη συμμόρφωση μιας επιχείρησης με τις γενικές προδιαγραφές που θέτει ο νόμος θα χρησιμοποιηθούν τρία εργαλεία:
- Η αυτοσυμμόρφωση με ευθύνη της επιχείρησης με υπεύθυνη δήλωση.
- Η πιστοποίηση τρίτου όπως γίνεται πχ στην έκδοση πολεοδομικών αδειών από μηχανικούς.
- Αξιοποίηση των εργαλείων της αγοράς. Δηλαδή αν μια εταιρεία παρουσιάσει ασφαλιστήριο συμβόλαιο θα συνάγεται πως οι εταιρείες που ασφάλισαν την επιχείρηση έχουν πραγματοποιήσει τον απαραίτητο έλεγχο.
Για όλες τις ρυθμίσεις του νέου νόμου θα προηγηθεί διαβούλευση με όλους τους εμπλεκόμενους φορείς.
Για την αδειοδότηση της διαδικασίας έχουν ολοκληρωθεί 60 διαφορετικά προεδρικά διατάγματα υπουργικές αποφάσεις κλπ αλλά παρά την απλούστευση από πλευράς τεχνικής πολυπλοκότητας είναι το δυσκολότερο που έχει να αντιμετωπίσει το υπουργείο διότι η δημόσια διοίκηση έχει αυτοπαγιδευτεί. Είναι σαν να λέει στους επενδυτές, δεν σας θέλουμε, είπε ο κ. Χατζηδάκης.
Ο υπουργός ανέφερε ότι σε συνεργασία με την Παγκόσμια Τράπεζα εδώ και μερικούς μήνες γίνεται προεργασία και με πόρους από το ΕΣΠΑ χρηματοδοτήθηκε μελέτη 780 σελίδων για την ανάλυση του προβλήματος, ενώ ακόμη μια μελέτη της BCG δείχνει επίσης τα προβλήματα που εντοπίζονται στα εξής:
- Η γραφειοκρατία ο κυριότερος λόγος μη επενδύσεων πέρα από τη χρηματοδότηση.
- Η πολύπλοκη νομοθεσία με 47 σχετικούς νομούς 19 υπουργικές αποφάσεις, 11 προεδρικά διατάγματα, 14 βασιλικά, υγειονομικά και πολεοδομικά διατάγματα και 115 ρυθμίσεις γενικού ενδιαφέροντος.
- Διαφθορά.
- Περιορισμένη χρήση καινοτομίας και νέων τεχνολογιών.
- Αποσπασματικά μεταβαλλόμενο πλαίσιο αδειοδότησης.
Η Παγκόσμια Τράπεζα θα παρουσιάσει ειδική έκθεση με τις διαδικασίες αδειοδότησης που πρόκειται να συγχωνευθούν ή να καταργηθούν, με βάση τις διεθνείς βέλτιστες πρακτικές, μέσα στον Οκτώβριο.
«Στόχος μας δεν είναι να πάμε από τη γραφειοκρατία στη διάλυση αλλά στην απλοποίηση, γι' αυτό θέλουμε να παρουσιάσουμε έναν νομό για το γενικό πλαίσιο στο τέλος του χρόνου και θα ακολουθήσουν πιο ειδικές νομοθετικές παρεμβάσεις στη συνέχεια χωρίς όμως την πλειάδα των νόμων που ισχύει σήμερα» σχολίασε ο υπουργός αναφέροντας ότι το σύστημα θα είναι έτοιμο να λειτουργήσει στο τέλος του 2014.
Υπογράμμισε επίσης ότι θα επιβληθεί ισχυρό σύστημα ελέγχου και σαφείς αυστηρές ποινές για τους παραβάτες.
«Ξέρουμε πως πολλοί, οπαδοί του κρατισμού και της στασιμότητας, θα αντιδράσουν γιατί ενδυναμώνουμε την ιδιωτική πρωτοβουλία και δημιουργούμε νέες ευκαιρίεςο υ και σε θέσεις εργασίας» συνέχισε πουργός σημειώνοντας ότι «αυτό που δε θέλουμε είναι τους γραφειοκρατικούς ζουρλομανδύες που δε μας επιτρέπουν να επιτύχουμε τους στόχους μας για την προσέλκυση επενδύσεων στην Ελλάδα».
Τέλος αναφέρθηκε ότι ολοκληρώνονται οι διαδικασίες για τα πάρκα εξυγίανσης και πάρκα βαριάς δόμησης.
