Μέχρι να γινει αυτό όμως πρέπει να υπάρχει μια πραγματική επιστημονική αιτιολόγηση για την ασφαλή ανάμιξη τους.
Αυτό επισημαίνει σε νέα ανάρτηση του στο Facebook ο καθηγητής Πολιτικής της Υγείας Ηλίας Μόσιαλος της Σχολής Οικονομικών και Πολιτικών Επιστημών του Λονδίνου (LSE), υπογραμμίζοντας ότι είναι σημαντικό να γνωρίζουμε πως στο μέλλον ίσως κάνουμε αναμνηστικές δόσεις, που μπορεί να είναι με διαφορετικό εμβόλιο από αυτό που χορηγήθηκε αρχικά ή η τρίτη δόση να είναι του ίδιου εμβολίου.
Όπως αναφέρει, η επόμενη γενιά εμβολίων πιθανότατα θα στρέφεται εναντίον πολλών παραλλαγών του κορονοϊού και ίσως τελικά αναμνηστική δόση να κάνουν μόνο οι πιο ευπαθείς, κάτι που δεν το γνωρίζουμε ακόμα. Αλλά, κάνοντας αναμνηστική δόση με ένα από τα νέα εμβόλια που στοχεύουν στις νέες παραλλαγές του ιού ή αναμειγνύοντας υπάρχοντα εμβόλια, θα βοηθούσε να αναπτυχθεί μια πιο ευρεία συλλογική ανοσία και θα δυσκόλευε την κυκλοφορία των παραλλαγών ή την εμφάνιση νέων.
Ορισμένες επιλογές ανάμιξης που τώρα εξετάζονται, είναι οι εξής:
1. Δύο δόσεις AstraZeneca, τρίτη δόση με τα υπάρχοντα εμβόλια Pfizer ή Moderna ή με το νέο εμβόλιο της Moderna που στοχεύει στις νέες παραλλαγές του κορωνοϊού.
2. Ανάμιξη AstraZeneca με Pfizer ή Moderna: δηλαδή πρώτη δόση ΑΖ, δεύτερη δόση Pfizer ή Moderna, τρίτη δόση με τα υπάρχοντα εμβόλια Pfizer ή Moderna ή με το νέο εμβόλιο της Moderna.
3. Τρεις δόσεις με το εμβόλιο της Pfizer.
4. Δύο δόσεις Moderna και μια δόση με το νέο εμβόλιο της Moderna.
5. Mια δόση με το εμβόλιο της Johnson &Johnson και μια δόση με το νέο εμβόλιο της Moderna.
6. Δύο δόσεις Pfizer, μια δόση Moderna και το αντίστροφο.
7. Δύο δόσεις Pfizer και μια δόση με το νέο εμβόλιο της Moderna.
8. Δύο δόσεις Pfizer ή Moderna και μια δόση με το εμβόλιο της Novavax.
Ο κ.Μόσιαλος αναφέρει ότι, πέραν των κλινικών δοκιμών ανάμιξης που διεξάγονται, πολλές χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης ήδη επιτρέπουν την ανάμιξη των εμβολίων, έτσι στους επόμενους μήνες θα υπάρξουν αρκετά στοιχεία.
Θα χρειαστεί επίσης να συγκεντρωθούν αναλυτικά στοιχεία για την ασφάλεια και τις παρενέργειες των εμβολίων, αν επιλεχθεί να χορηγηθεί τρίτη αναμνηστική δόση από το ίδιο εμβόλιο. Ίσως, για παράδειγμα, χρειαστεί αντί να κάνουμε το ίδιο εμβόλιο, όπως προτείνει η Pfizer, να χρειαστεί τρίτη δόση από ένα άλλο εμβόλιο (π.χ. της Moderna ή της Novavax).
Αυτή τη στιγμή δοκιμάζονται τέτοιοι συνδυασμοί (για παράδειγμα πρώτη δόση με AstraZeneca και δεύτερη με Pfizer) και υπάρχουν ήδη τα πρώτα πολύ ενθαρρυντικά αποτελέσματα από την Ισπανία. Αναμένονται σύντομα νέα και από αντίστοιχου τύπου μελέτες στην Αγγλία, όπου η κλινική μελέτη Com-Cov ξεκίνησε τον Ιανουάριο με στόχο την αξιολόγηση όλων των πιθανών συνδυασμών των εμβολίων AstraZeneca, Pfizer, Moderna, και Novavax με στόχο τη μελέτη των ανοσολογικών αντιδράσεων και οποιωνδήποτε παρενεργειών των συνδυασμών.
Από αυτά τα αποτελέσματα, όπως λέει ο κ.Μόσιαλος, ελπίζουμε πως θα δούμε πως δεν χρειάζεται να αποκλείσουμε κανέναν συνδυασμό. Όμως η ανάμιξη εμβολίων mRNA με εμβόλια με βάση τον αδενοϊό και αντίστροφα δεν έχει ξαναγίνει, καθότι τα πρώτα mRNA που εγκρίθηκαν, ήταν αυτά για τον Covid-19
