Στο επόμενο στάδιο περνά ο σχεδιασμός για το Εθνικό Απολυτήριο, με το Υπουργείο Παιδείας να αξιοποιεί την ευρωπαϊκή εμπειρία και τις προτάσεις διεθνών οργανισμών για τη διαμόρφωση ενός νέου πλαισίου λειτουργίας και αξιολόγησης του Λυκείου. Το διήμερο ευρωπαϊκό εργαστήριο που πραγματοποιήθηκε στις 14 και 15 Οκτωβρίου με τη συμμετοχή της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ) και εκπροσώπων πέντε ευρωπαϊκών χωρών, ολοκληρώθηκε με την καταγραφή των πρώτων κατευθύνσεων συστάσεων για τη σχεδιαζόμενη μεταρρύθμιση. Στόχος είναι η ενίσχυση του κύρους του απολυτηρίου και η διαμόρφωση ενός αξιόπιστου και δίκαιου συστήματος αξιολόγησης, το οποίο θα αναδεικνύει τον μορφωτικό ρόλο του Λυκείου και θα διασφαλίζει την αξιοκρατική πρόσβαση στην ανώτατη εκπαίδευση.
Εθνικό Απολυτήριο: Οι τρεις βασικοί άξονες της μεταρρύθμισης
Πώς θα αξιολογούνται οι μαθητές και πώς θα διασφαλίζεται η αξιοπιστία του απολυτηρίου
Ένα από τα βασικά ζητήματα που εξετάζονται αφορά τον τρόπο αξιολόγησης των μαθητών. Στο επίκεντρο βρίσκεται ο συνδυασμός της σχολικής αξιολόγησης με εξωτερικές διαδικασίες ελέγχου, ώστε τα αποτελέσματα να είναι αξιόπιστα και συγκρίσιμα σε εθνικό επίπεδο. Η πρόκληση είναι να διαμορφωθεί ένα σύστημα που θα αναγνωρίζει τη συνολική μαθησιακή πορεία των μαθητών, διασφαλίζοντας παράλληλα κοινά και αντικειμενικά κριτήρια αξιολόγησης.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Ποια θα είναι η σχέση του Εθνικού Απολυτηρίου με την εισαγωγή στα πανεπιστήμια
Η σύνδεση του νέου απολυτηρίου με την πρόσβαση στην ανώτατη εκπαίδευση αποτελεί έναν ακόμη κρίσιμο άξονα του σχεδιασμού. Σύμφωνα με τις κατευθύνσεις που συζητήθηκαν, ζητούμενο είναι ένα σύστημα που θα διατηρεί την αξιοκρατία και τη διαφάνεια, χωρίς να δημιουργεί παράλληλους εξεταστικούς μηχανισμούς. Το πώς θα συνδεθεί το απολυτήριο με τις διαδικασίες εισαγωγής στα πανεπιστήμια αποτελεί ένα από τα βασικά ζητήματα που θα πρέπει να αποσαφηνιστούν στο πλαίσιο της μεταρρύθμισης.
Πώς θα αποτρέπονται οι ανισότητες και ο βαθμολογικός πληθωρισμός
Η αξιοπιστία του Εθνικού Απολυτηρίου συνδέεται άμεσα με την εμπιστοσύνη μαθητών, γονέων και εκπαιδευτικών στο σύστημα. Για τον λόγο αυτό, εξετάζεται η ανάπτυξη μηχανισμών διακυβέρνησης, εποπτείας και ελέγχου, οι οποίοι θα περιορίζουν τις αποκλίσεις στη βαθμολόγηση και θα αποτρέπουν φαινόμενα βαθμολογικού πληθωρισμού. Το ζητούμενο είναι οι βαθμοί και το απολυτήριο να έχουν ουσιαστική αξία, ανεξάρτητα από το σχολείο στο οποίο φοιτά κάθε μαθητής.
Τι προτείνουν οι πέντε ευρωπαϊκές χώρες
Στο εργαστήριο συμμετείχαν εκπρόσωποι από τη Φινλανδία, τη Γαλλία, την Ολλανδία, την Πορτογαλία και την Ισπανία, παρουσιάζοντας τις εμπειρίες τους από τα συστήματα αξιολόγησης και πιστοποίησης της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης. Οι συμμετέχοντες εξέτασαν τις πρακτικές που εφαρμόζονται στις χώρες τους, τις προκλήσεις που προέκυψαν κατά την υλοποίηση εκπαιδευτικών μεταρρυθμίσεων, αλλά και τις προϋποθέσεις για τη διασφάλιση της αξιοπιστίας των αποτελεσμάτων. Η ελληνική πλευρά παρουσίασε τις βασικές προτεραιότητες του σχεδιασμού, ενώ στις ομάδες εργασίας διαμορφώθηκαν οι πρώτες κατευθύνσεις συστάσεων για τη χώρα μας.
Τα συμπεράσματα του εργαστηρίου θα αποτυπωθούν σε αναλυτική έκθεση, η οποία αναμένεται να ολοκληρωθεί έως τις αρχές Δεκεμβρίου 2026. Η έκθεση θα περιλαμβάνει εξειδικευμένες συστάσεις για τον σχεδιασμό και την εφαρμογή του Εθνικού Απολυτηρίου και θα συμβάλει στο τελικό στάδιο του Εθνικού Διαλόγου για το Λύκειο, καθώς και στο έργο της Επιτροπής Εμπειρογνωμόνων. Στη συνέχεια, οι συστάσεις θα αξιοποιηθούν στη νομοπαρασκευαστική διαδικασία και στον σχεδιασμό των επιμέρους σταδίων εφαρμογής της μεταρρύθμισης.
Σοφία Ζαχαράκη: «Το Εθνικό Απολυτήριο αποτελεί εξέλιξη του εκπαιδευτικού μας συστήματος και όχι ανατροπή του»
Η Υπουργός Παιδείας Σοφία Ζαχαράκη, ανέφερε ότι «το Εθνικό Απολυτήριο αποτελεί εξέλιξη του εκπαιδευτικού μας συστήματος και όχι ανατροπή του. Διατηρούμε όσα λειτουργούν: την αξιοπιστία, την αξιοκρατική πρόσβαση στην ανώτατη εκπαίδευση και την εμπιστοσύνη της κοινωνίας. Ταυτόχρονα, οικοδομούμε ένα Λύκειο που μορφώνει ουσιαστικά και δεν εξαντλείται στην προετοιμασία για μία εξέταση. Δεν πρόκειται για μια βιαστική αλλαγή. Βάζουμε σήμερα γερές ρίζες, με προσεκτικό σχεδιασμό, διάλογο και τεκμήρια, ώστε η μεταρρύθμιση να αντέξει στον χρόνο και να αποδώσει καρπούς για τις επόμενες γενιές μαθητών. Η εμπειρία των ευρωπαίων εταίρων μας αποτελεί πολύτιμη παρακαταθήκη, ώστε οι αποφάσεις μας να στηρίζονται σε τεκμήρια και σε πρακτικές που έχουν αποδώσει. Ευχαριστώ θερμά την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, τον ΟΟΣΑ και τους εκπροσώπους της Φινλανδίας, της Γαλλίας, της Ολλανδίας, της Πορτογαλίας και της Ισπανίας για τη γόνιμη συμβολή τους».
Η τελική μορφή της μεταρρύθμισης θα αποσαφηνιστεί μέσα από τον Εθνικό Διάλογο, τις συστάσεις των εμπειρογνωμόνων και τις αποφάσεις που θα ακολουθήσουν. Το βασικό στοίχημα που καλείται να διαχειριστεί ο Εθνικός Διάλογος είναι ένα Λύκειο που δεν θα περιορίζεται στην προετοιμασία για τις εξετάσεις, αλλά θα προσφέρει ουσιαστική μόρφωση, διατηρώντας παράλληλα την αξιοπιστία και την αξία του απολυτηρίου.
