Μέχρι στιγμής, περισσότεροι από 15.500 άνθρωποι που διαμένουν σε ανοιχτές δομές προσωρινής φιλοξενίας έχουν λάβει δελτία αιτούντος διεθνούς προστασίας, με ισχύ ένα έτος, που τους επιτρέπουν να μένουν νόμιμα στην Ελλάδα και να έχουν δικαίωμα πρόσβασης σε διάφορες υπηρεσίες μέχρις ότου ολοκληρωθεί η διαδικασία υποβολής του αιτήματος ασύλου τους, όπως ανέφερε ο εκπρόσωπος Τύπου της Ύπατης Αρμοστείας του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες (ΥΑ) Γουίλιαμ Σπίντλερ (William Spindler) σε συνέντευξη Τύπου στο Palais des Nations στη Γενεύη. O κ. Σπίντλερ εξήγησε πως η διαδικασία αυτή θα βοηθήσει να εντοπιστούν όσοι πληρούν τα κριτήρια για οικογενειακή επανένωση ή μετεγκατάσταση σε άλλη χώρα της ΕΕ. Θα βοηθήσει επίσης στον εντοπισμό ανθρώπων με ιδιαίτερες ανάγκες ώστε να παραπεμφθούν στις αρμόδιες αρχές για να λάβουν την κατάλληλη βοήθεια και στήριξη.
Η διαδικασία είναι ανοιχτή σε όσους έφτασαν στην Ελλάδα από την 1η Ιανουαρίου 2015 έως τις 20 Μαρτίου 2016 και πραγματοποιείται με την οικονομική ενίσχυση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (Γενική Διεύθυνση Εσωτερικών), με τη βοήθεια της ΥΑ και της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Υποστήριξης για το Άσυλο (EASO). Επίσης, ο Διεθνής Οργανισμός Μετανάστευσης (ΔΟΜ) παρέχει ενημέρωση για το πρόγραμμα Υποστηριζόμενης Εθελοντικής Επιστροφής (AVR).
Από τους 15.500 ανθρώπους που έχουν προ-καταγραφεί μέχρι στιγμής, έχουν εντοπιστεί περίπου 680 ασυνόδευτα και χωρισμένα από την οικογένειά τους παιδιά και έχουν παραπεμφθεί στο Εθνικό Κέντρο Κοινωνικής Αλληλεγγύης (ΕΚΚΑ).
Μόλις ολοκληρωθεί η διαδικασία, περιέγραψε ο κ. Σπίντλερ, σε όσους προ-καταγράφηκαν θα οριστεί μια ημερομηνία για ραντεβού με την Υπηρεσία Ασύλου προκειμένου να υποβάλουν αίτημα ασύλου και να έχουν επίσημα πρόσβαση στο πρόγραμμα οικογενειακής επανένωσης και στο πρόγραμμα μετεγκατάστασης. Οι αιτούντες άσυλο θα ειδοποιηθούν για την ημερομηνία του ραντεβού μέσω μηνύματος στο κινητό (SMS). Τα άτομα με ιδιαίτερες ανάγκες, όπως τα ασυνόδευτα και χωρισμένα από την οικογένειά τους παιδιά, θα έχουν προτεραιότητα στα ραντεβού.
Αφού τελειώσει η προ-καταγραφή, χρειάζεται να ενισχυθεί η δυνατότητα για πλήρη καταγραφή, επεξεργασία των αιτημάτων ασύλου και παρακολούθηση των υποθέσεων οικογενειακής επανένωσης και μετεγκατάστασης, τόνισε ο κ. Σπίντλερ, ενώ η Ύπατη Αρμοστεία για τους πρόσφυγες είναι έτοιμη να υποστηρίξει τις ελληνικές αρχές σε αυτή την κατεύθυνση. Είναι απαραίτητο να επιταχυνθεί η υλοποίηση του προγράμματος και να αυξηθεί ο αριθμός των θέσεων για μετεγκατάσταση, καθώς εντοπίζονται όλο και περισσότεροι άνθρωποι που πληρούν τα κριτήρια συμμετοχής στο πρόγραμμα μετεγκατάστασης. Ως τις 29 Ιουνίου 2016, μόλις 1.970 αιτούντες άσυλο έχουν μετεγκατασταθεί από την Ελλάδα, από τους 66.400 που ήταν ο συμφωνημένος στόχος.
Θα πρέπει να εξεταστεί επίσης η δυνατότητα επανεγκατάστασης (resettlement) για όσους έχουν οικογενειακούς δεσμούς εκτός της ΕΕ.
Η διαδικασία προχωράει κανονικά, επισήμανε ο κ. Σπίντλερ, σύμφωνα με τον αρχικό σχεδιασμό, και η ικανότητα προ-καταγραφής έχει αυξηθεί πλέον σε περίπου 700 άτομα την ημέρα. Αναμένεται να ολοκληρωθεί έως τις αρχές ή τα μέσα Αυγούστου. Η προ-καταγραφή συνεχίζεται στην Αττική και τη Θεσσαλονίκη και θα μεταφερθεί και σε άλλες περιοχές της Ελλάδας τις επόμενες εβδομάδες.
